Để giành kiểm soát trên Biển Đông, đầu tiên, Trung Quốc cần phải cô lập khu vực. Trong nỗ lực cô lập khu vực, Trung Quốc sử dụng chiến lược hai hướng “cây gậy và củ cà rốt”, vừa lôi kéo các nước láng giềng khi thuận tiện trong khi đe dọa các nước chống đối mình.
Tại sao Trung Quốc lại tập trung vào Biển Đông đến như vậy và tại sao lại vào thời điểm này? Nghiên cứu cho thấy, một phần Trung Quốc được thúc đẩy bởi nhận thức về cơ hội, một phần vì nhận thức về sự suy yếu của Mỹ và một phần bởi nhu cầu lên tiếng về những tuyên bố pháp lý của nhà nước.
Điểm nóng nguy hiểm nhất của thế giới này có thể phải chứng kiến một cuộc đổ bộ chớp nhoáng ác liệt, có thể là trước tháng 7/2021 khi Đảng Cộng sản Trung Quốc (CCP) kỷ niệm 100 năm thành lập.
Bắc Kinh đang thực hiện chiến lược “phòng bị nước đôi” ở vùng Vịnh, vừa tìm cách xây dựng mối quan hệ bền chặt với từng quốc gia trong khu vực tại thời điểm mà cam kết của Mỹ với Trung Đông đang bị hoài nghi. Trong bối cảnh BRI tiếp tục được định hình ở Trung Đông, người ta kỳ vọng mối quan hệ hợp tác rộng mở hơn.
Giàn khoan HD-981 khoan dầu khí ở phía Đông Biển Đông; Việt Nam – Hà Lan khẳng định cần tôn trọng trật tự dựa trên luật pháp; Ngoại trưởng Philippines chỉ trích Trung Quốc hành động quyết đoán trên biển, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines tuyên bố Trung Quốc là bên gây rối trên biển; Mỹ triển khai khí tài hiện đại tới Philippines tập trận.
Người ta thường cho rằng cơ chế giải quyết tranh chấp được quy định tại phần XV Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) được áp dụng rất hạn chế, phản ánh ý đồ của những người soạn thảo UNCLOS. Vì vậy, các tòa trọng tài cần diễn giải phần XV một cách thận trọng, lưu ý đến những giới hạn về thẩm quyền của toà. Tuy nhiên, Phán quyết Vụ kiện Biển Đông đã đi ngược lại với cách tiếp cận này.
Bài viết tóm tắt khái niệm và các động cơ của Trung Quốc nói chung trong MSR Thế kỷ 21, đồng thời trình bày chi tiết sự tham gia của các nước Đông Nam Á vào dự án cũng như các hệ quả về địa chính trị mà hợp tác này mang lại cho khu vực.
Bài viết lập luận rằng các bất ổn cường độ thấp sẽ xảy ra trong tranh chấp biển hoặc cạnh tranh sức mạnh trên biển; tuy nhiên, ít có khả năng tạo ra chu kỳ leo thang kéo dài bởi đặc điểm của môi trường chiến lược biển khu vực.
Trung Quốc bao biện về số lượng lớn tàu hiện diện gần Thị Tứ; Philippines gửi công hàm phản đối tàu Trung Quốc ở Thị Tứ; Mỹ bàn giao 6 xuồng tuần tra cho Cảnh sát biển Việt Nam; Philippines - Mỹ tổ chức tập trận Balikatan năm 2019; Hội nghị Ngoại trưởng G7 phản đối hành động đơn phương ở Biển Đông.
-(SCMP 5/4) Philippine President Rodrigo Duterte tells China to ‘lay off’ island in disputed SCS: This follows a statement made by the foreign affairs ministry calling the presence of Chinese boats near Thitu Island illegal. -(Nikkei 4/4) Philippines hits out at China's 'swarming' SCS ships: The rare rebuke comes ahead of a visit by Duterte to Beijing this month.