17 - 11 - 2019 | 13:07
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home KINH TẾ/HỘI NHẬP TPP sống sót, Mỹ thất thủ

TPP sống sót, Mỹ thất thủ

Email In PDF.

Người ta tiếc cho thỏa thuận TPP và viết nhiều lời tuyên bố về sự chấm dứt của thỏa thuận này. Nhưng một năm sau đó, tình thế đã đổi khác.

 

 

 

South-China-Sea-400x299.jpg

Khi Tổng thống Trump thực hiện lời hứa rút khỏi TPP ngay lập tức sau khi nhậm chức, mọi người đều nghĩ rằng TPP sẽ chết nếu không có sự tham gia của Mỹ. Người ta tiếc cho thỏa thuận này và viết nhiều lời tuyên bố về sự chấm dứt của TPP. Nhưng một năm sau đó, tình thế đã đổi khác.

Việc 11 nước thành viên còn lại ký kết một thỏa thuận sửa đổi, tên gọi Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), đã chứng tỏ nhận thức trên là sai. Nó cho thấy rằng thay vì một thỏa thuận đình trề với sự rút lui của Mỹ, các bên còn lại có thể cùng phối hợp để phục hồi thỏa thuận này và gìn giữ những tham vọng của nó. Các bên có thể giữ những mục tiêu tự do hóa các hàng rào, đồng thời trì hoãn một số điều khoản khác với ý định mở cửa cho sự trở lại của Mỹ.

Xem xét sự khó đoán định trong chính sách thương mại của Mỹ, người ta cho rằng thỏa thuận thương mại tiêu chuẩn cao tại châu Á-Thái Bình Dương hoặc ở bất cứ khu vực nào không nhất thiết phải có sự tham gia của Mỹ. Khi Mỹ xem xét lại về vai trò truyền thống của Mỹ như là "lá cờ đầu" của tự do hóa thương mại, sự thành công của CPTPP đã cho thấy các nước khác có thể và sẽ bước vào để lấp chỗ trống và giành vai trò lãnh đạo về thương mại từ Mỹ. Nhật Bản đã có kinh nghiệm lãnh đạo tại CPTPP, cho thấy đã đến lúc phải xem lại hình ảnh của Nhật Bản, vốn bị coi là một bên bị động trong hệ thống thương mại đa phương và là một quốc gia đàm phán một cách phòng thủ những thỏa thuận song phương có "tham vọng ít" bởi sự nhạy cảm với tự do hóa nông nghiệp của chính họ. Nhật Bản không còn như vậy nữa.

Nhật Bản đóng vai trò lãnh đạo tại TPP và sau này là CPTPP, mặc dù sự rút lui của Mỹ khiến hai mục tiêu chính của Nhật Bản trong thỏa thuận này không thể thực hiện được. Nhật Bản hy vọng đạt được một thỏa thuận về vấn đề thị trường gây chia rẽ với Mỹ, đồng thời khôi phục vai trò của Mỹ tại khu vực trong bối cảnh thay đổi cán cân sức mạnh ở khu vực này trước sự trỗi dậy của Trung Quốc. Quyết định của Nhật Bản phản ánh mong muốn của chính họ cũng như mong muốn của các thành viên khác rằng CPTPP cần sống sót do thỏa thuận này mở ra nhiều cơ hội chiến lược quan trọng. Nó giúp chống lại sự gia tăng của chủ nghĩa bảo hộ và củng cố hoạt động của chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời giúp lấp chỗ trống trong khu vực bởi sự ra đi của Mỹ khi đưa ra một sự lựa chọn đối trọng với những sáng kiến hội nhập kinh tế của Trung Quốc.

Để nắm được đầy đủ tầm quan trọng của CPTPP, cần phải nhấn mạnh tính kịp thời của nó. Thỏa thuận này đến vào thời điểm cả thế giới quan ngại về hướng đi của hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Khát vọng cải tổ của Trung Quốc đã suy giảm và có sự e ngại về các tác động xấu từ một số chính sách thị trường sai lầm của Trung Quốc (như chủ nghĩa bảo hộ). Mỹ đang trở nên hướng nội, dựa vào các cơ chế thương mại đơn phương và các biện pháp có tính chất bảo hộ (như áp thuế với mặt hàng nhôm và thép với lý do an ninh quốc gia). Do đó, CPTPP giúp các nước thành viên ngăn cách khỏi xu hướng đối địch của chủ nghĩa trọng thương hám lợi của Trung Quốc với chủ nghĩa bảo hộ của Mỹ.

Mặc dù Mỹ phải trả giá cho sự rút lui của mình nhưng vẫn rất khó để khẳng định liệu những tổn thất đó có đủ để thôi thúc Mỹ quay trở lại CPTPP. Những dấu hiệu gần đây từ Chính quyền Trump về khả năng Mỹ tham gia CPTPP có thể xuất phát từ thực tiễn mà Mỹ không chịu thừa nhận rằng Mỹ đã hiểu sai về hướng đi của chính sách thương mại trong khu vực. Trên tất cả, CPTPP cũng phản ánh một thực tế rằng sự rút lui của Mỹ đối với TPP không thể "giết chết" thỏa thuận này, mà thay đó nó vẫn "sống sót" và đang đặt các ngành công nghiệp xuất khẩu của Mỹ vào thế bất lợi ở thị trường châu Á-Thái Bình Dương rộng lớn. Tương tự như vậy, Mỹ đã nghĩ rằng có thể đạt được các thỏa thuận thương mại song phương dễ dàng với các nước trong khu vực, nhưng thực tế cho thấy chưa có nước nào sẵn sàng bước vào thương lượng với Mỹ về kiểu thỏa thuận như vậy.

Trong khi các nước thành viên CPTPP được cổ vũ tinh thần bởi một số bình luận từ Tổng thống Trump và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steve Mnuchin, song những tín hiệu đó không đáng tin, không thuyết phục và cũng không có tác dụng gì. Phát biểu của Trump tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos rằng ông sẽ quan tâm đến CPTPP nếu đó là một thỏa thuận tốt hơn đã rơi vào quên lãng. Đàm phán lại CPTPP không phải là triển vọng khả thi cho 11 nước thành viên bất chấp Chính quyền Trump liên tục đe dọa về mục tiêu giảm thâm hụt thương mại song phương của họ với Mỹ. Trong khi đó, Chính quyền Mỹ cũng không tin họ thực sự quan tâm đến CPTPP. Các nước thành viên CPTPP đã không chờ đợi Mỹ và họ đang sát cánh cùng nhau với một thỏa thuận vững chắc để tiến tới tiến trình phê chuẩn thành công Hiệp định này.

Tác giả là là hai chuyên gia chính sách về đối ngoại bà Mireya Solís và bà Jennifer Mason. Bài viết đăng trên trang “Brookings”.

Anh Thư (gt) 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Chủ nghĩa đa phương là không thể thay thế?

Chủ nghĩa đa phương là không thể thay thế?

Tất cả các nước cần phải chung vai trong việc khôi phục hệ thống đa phương này vốn đã đóng góp rất nhiều cho thịnh vượng và tăng trưởng chung trong vòng 70 năm qua.

Đọc tiếp...

Triển vọng đàm phán thương mại Trung-Mỹ

Triển vọng đàm phán thương mại Trung-Mỹ

Cuộc chiến thương mại Trung-Mỹ ngày càng khốc liệt và kéo dài, các cuộc đàm phán thương mại giữa hai bên vẫn sẽ tiếp tục diễn ra dù cho nhiều lần bị gián đoạn. Vấn đề tiếp theo mà Trung Quốc và Mỹ xác định sẽ tiếp tục đàm phán vào đầu tháng 10/2019 là lựa chọn đối đầu hay hợp tác.

Đọc tiếp...

Những yếu tố đằng sau triển vọng thỏa thuận thương mại Trung - Mỹ

Những yếu tố đằng sau triển vọng thỏa thuận thương mại Trung - Mỹ

Cuộc thương chiến Trung – Mỹ vẫn đang diễn biến hết sức căng thẳng, các nhà lãnh đạo hai bên đang đứng trước sự lựa chọn về việc xây dựng một thỏa thuận thương mại. Một thỏa thuận thương mại liệu có thể được ký kết hay không, cần phải xét đến các yếu tố quan trọng phía sau, không chỉ dừng lại trong phạm vi các quy luật kinh tế.

Đọc tiếp...

Cơ hội của Việt Nam trong chuỗi ngành nghề toàn cầu

Cơ hội của Việt Nam trong chuỗi ngành nghề toàn cầu

Từ góc độ chuyển dịch ngành nghề, Việt Nam có cơ hội để trở thành Hàn Quốc hoặc Đài Loan tiếp theo. Cuộc đọ sức thương mại giữa Trung Quốc và Mỹ chắc chắn sẽ thúc đẩy chuỗi tái cấu trúc ngành nghề và chuyển dịch ngành nghề trên toàn cầu, Việt Nam có ưu thế tiếp nhận ngành nghề hơn so với các quốc gia khu vực.

Đọc tiếp...

Sách lược đầu tư của Trung Quốc vào Malaysia

Sách lược đầu tư của Trung Quốc vào Malaysia

Nhìn chung, Malaysia là một địa điểm mà cơ hội đầu tư và rủi ro đầu tư cùng tồn tại. Trung Quốc đầu tư vào Malaysia đương nhiên là vì coi trọng nhiều cơ hội đầu tư của quốc gia này, nhưng bên cạnh đó, Trung Quốc cũng cần phải đánh giá những rủi ro, vấn đề cản trở đầu tư như sự thay đổi đảng cầm quyền, những mâu thuẫn nội bộ về chính trị và kinh tế của Malaysia.

Đọc tiếp...

Nội bộ Mỹ và 3 trường phái quan điểm về thương chiến Mỹ-Trung

Nội bộ Mỹ và 3 trường phái quan điểm về thương chiến Mỹ-Trung

Căng thẳng cuộc chiến thương mại tiếp tục làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn trong cộng đồng kinh doanh của cả Mỹ và Trung Quốc. Các đòn trả đũa lẫn nhau đã diễn ra chóng vánh và lan rộng. Mặc dù những động thái của ban lãnh đạo chóp bu có thể không nhất quán, nhưng tiếng nói của giới chức các cấp thấp hơn ở cả hai nước lại đang định hình nên quan điểm và đề xuất của chính họ dựa trên những mục tiêu cụ thể hơn và dễ đạt được hơn.

Đọc tiếp...

“Bức màn sắt” kinh tế của Trump chống Trung Quốc

“Bức màn sắt” kinh tế của Trump chống Trung Quốc

Tổng thống Donald Trump đang phát đi tín hiệu cho thấy ông mong muốn tách khỏi Bắc Kinh hơn là muốn có một thỏa thuận. Tuy nhiên, những động thái này của ông lại có thể gây ra những hậu quả không lường trước, thiệt hại mà nước Mỹ phải gánh chịu là trực tiếp nhất và nhiều hơn bất cứ quốc gia nào.

Đọc tiếp...

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung lan sang lĩnh vực tiền tệ

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung lan sang lĩnh vực tiền tệ

Tình hình chiến tranh thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang phát triển theo chiều hướng không mấy khả quan. Ngọn lửa chiến tranh thương mại bỗng nhiên lan sang cả lĩnh vực tiền tệ, cuộc chiến thương mại đã leo thang thành cuộc chiến tiền tệ.

Đọc tiếp...

Thỏa thuận thương mại Mỹ-Nhật: Triển vọng và thách thức

Thỏa thuận thương mại Mỹ-Nhật: Triển vọng và thách thức

Bài viết này phân tích những triển vọng của một thỏa thuận thương mại Mỹ-Nhật và luận bàn về những tác động đối với các khuôn khổ khu vực khác như Hiệp định đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP).

Đọc tiếp...

Cách thức giải quyết cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung

Cách thức giải quyết cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung

Nếu ai nghĩ rằng tranh chấp thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ được giải quyết một cách dễ dàng, thì đó là do họ không để ý. Tranh chấp này sâu xa hơn - và vì thế nguy hiểm hơn nhiều.

Đọc tiếp...

Việt Nam: Công xưởng mới của thế giới?

Việt Nam: Công xưởng mới của thế giới?

Các nhân tố khó đoán định trong thương mại toàn cầu năm 2018 tăng lên dường như đã mang đến cho Việt Nam cơ hội phát triển, để tránh rủi ro thương mại, nhiều doanh nghiệp đang đẩy nhanh việc chuyển dịch chuỗi ngành nghề sang các nước ASEAN, nhu cầu đến Việt Nam đầu tư và xây dựng nhà máy đang tăng lên. Tuy nhiên, Việt Nam đã chuẩn bị sẵn sàng?

Đọc tiếp...

Quan hệ thương mại Mỹ-Đông Nam Á trong thời kỳ biến động

Quan hệ thương mại Mỹ-Đông Nam Á trong thời kỳ biến động

Quan hệ thương mại Mỹ-Đông Nam Á quan trọng đối với cả hai bên và sẽ trở nên ngày càng có lợi khi các nền kinh tế Đông Nam Á phát triển. Mỹ vẫn là một cường quốc nổi trội ở Đông Nam Á và được cho là vẫn có nhiều ảnh hưởng đòn bẩy kinh tế ở châu Á hơn Trung Quốc. Tuy nhiên, không có những thay đổi trong chính sách của Mỹ liên quan đến các dàn xếp thương mại đa phương ở châu Á, các mối quan hệ sẽ không đạt đến tiềm năng của chúng.

Đọc tiếp...

Đình chiến thương mại Mỹ-Trung có thể làm thay đổi nền kinh tế toàn cầu

Đình chiến thương mại Mỹ-Trung có thể làm thay đổi nền kinh tế toàn cầu

Lập trường của Trump có thể thay đổi nếu nền kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm lại hay các thị trường tài chính bị ảnh hưởng.

Đọc tiếp...

Chiến tranh thương mại Trung-Mỹ: Cuộc trường chinh mới

Chiến tranh thương mại Trung-Mỹ: Cuộc trường chinh mới

Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung có lẽ chỉ mới chứng kiến cái kết của sự khởi đầu và còn lâu mới chấm dứt. Nếu đúng như vậy, thì đối với Mỹ, việc chuẩn bị đối phó với thuế quan và những biến động kinh tế kéo dài sẽ là khôn ngoan. Tương tự, Tập Cận Bình cần đảm bảo rằng “cuộc trường chinh mới” của Trung Quốc do ông dẫn dắt sẽ không bị thất bại.

Đọc tiếp...

RCEP: Phạm vi rộng, trọng tâm hẹp

RCEP: Phạm vi rộng, trọng tâm hẹp

Dù mang đầy tham vọng nhưng RCEP sẽ khó tạo ra thay đổi lớn kể cả khi 16 nước đạt được sự đồng thuận vào tháng 11 tới. Vì tập trung chủ yếu giải quyết các hàng rào thuế quan nên RCEP không chú ý đến những hàng rào phi thuế quan có thể ảnh hưởng tới sự lưu thông thương mại trong khu vực và sự hội nhập chuỗi cung ứng, chưa kể một số loại thuế không được miễn hoàn toàn kể cả sau khi đã áp dụng tự do hóa thương mại.

Đọc tiếp...

Quan hệ kinh tế ASEAN-Ấn Độ: Nền tảng thấp, tiềm năng lớn

Quan hệ kinh tế ASEAN-Ấn Độ: Nền tảng thấp, tiềm năng lớn

Dù có sự quan tâm rộng lớn đối với Đông Nam Á, Ấn Độ liên tục bị chỉ trích vì lập trường cứng rắn về các thỏa thuận thương mại với ASEAN. Hơn nữa, Ấn Độ thường được so sánh với các đối tác đối thoại Đông Á của ASEAN để làm nổi bật sự can dự hạn chế về mặt kinh tế của nước này với ASEAN. Tại sao ASEAN và Ấn Độ lại có một mối quan hệ kinh tế hạn chế như vậy?

Đọc tiếp...

Một cách hiệu quả hơn để thách thức Trung Quốc về thương mại

Một cách hiệu quả hơn để thách thức Trung Quốc về thương mại

Khao khát của Trump là chiến đấu chống lại chủ nghĩa trọng thương của Trung Quốc được chia sẻ rộng rãi trên mọi phương diện chính trị của Mỹ và ngày càng nhiều trong khu vực tư nhân Mỹ. Tuy nhiên, điều gây tranh cãi nhiều hơn là cách tiếp cận của ông.

Đọc tiếp...

Chiến lược vượt qua Mỹ của các quốc gia châu Á-Thái Bình Dương

Chiến lược vượt qua Mỹ của các quốc gia châu Á-Thái Bình Dương

Nhật Bản và Úc đã đóng vai trò tiên phong trong việc thúc đẩy Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương mà không có Mỹ. Thỏa thuận này được ký kết vào ngày 8/3 và có khả năng sớm có hiệu lực vào đầu năm 2019, sau khi ít nhất 6 trên 11 quốc gia thành viên thông qua.

Đọc tiếp...

Kết nạp Trung Quốc vào WTO có phải là sai lầm?

Kết nạp Trung Quốc vào WTO có phải là sai lầm?

Mỹ đã và đang có sự bất mãn ngày càng gia tăng đối với việc Bắc Kinh không tuân theo các chuẩn mực kinh tế tự do. Việc để cho Trung Quốc gia nhập WTO có phải là một sai lầm chiến lược hay không? Nếu đó là một sai lầm, có lựa chọn thay thế nào tốt hơn?

Đọc tiếp...

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung có phải là lựa chọn duy nhất?

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung có phải là lựa chọn duy nhất?

Đối thoại vẫn là thiết yếu. Nó phải được thực hiện thường xuyên, không phải để tạo ra một vẻ ngoài giả tạo là kết hợp các quy chuẩn mà đơn thuần để tránh những cơn phẫn nộ không cần thiết và phản tác dụng. Không dễ để thắng trong những cuộc chiến tranh thương mại. Mặt khác, về cơ bản không dễ để thua trong các cuộc đối thoại.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 5158 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin