5 - 5 - 2015 | 15:46
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home TIN QUỐC TẾ TỔNG HỢP Quan hệ Mỹ-Trung và khả năng bắt tay tại Biển Đông - Thảo luận với GS Stephen Walt

Quan hệ Mỹ-Trung và khả năng bắt tay tại Biển Đông - Thảo luận với GS Stephen Walt

Email In PDF.

Ngày 17/1, Stephen Walt, Giáo sư Quan hệ Quốc tế, trường Hành Chính Kennedy, Đại học Harvard đã thuyết trình và thảo luận với các nhà nghiên cứu, nhà báo Việt Nam với chủ đề “Sự trỗi dậy của Trung Quốc và tương lai của các đồng minh Mỹ tại châu Á” tại Hà Nội do Học viện Ngoại giao tổ chức. NCBĐ giới thiệu phần thảo luận của giáo sư, đánh giá về quan hệ Mỹ-Trung và khả năng hai siêu cường này bắt tay nhau  trên lưng các nước khác trong vấn đề Biển Đông.

 

Hỏi:Trong bài phát biểu của mình, giáo sư có gợi ý về việc cần tăng cường và mở rộng cấu trúc an ninh khu vực. Và thực tế hiện nay đang có một xu hướng là mở rộng và có sự tham gia của Mỹ trong một cơ chế hợp tác xuyên Thái Bình Dương. Vậy liệu Mỹ tham gia vào khu vực này, thì về quốc phòng an ninh, đối với các nước ASEAN, trong đó có Việt Nam, có lợi gì? Vì có 2 sự kiện lịch sử như sau: thứ nhất là năm 1974, Trung Quốc đánh chiếm quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, khi đó quân đội Việt Nam Cộng hòa – đồng minh của Mỹ - đang chiếm giữ, Hạm đội 7 của Mỹ đang ở Thái Bình Dương, nhận được lời kêu cứu của Việt Nam Cộng hòa, nhưng không có hành động nào; thứ hai, cách đây mấy năm, tàu chiến của Trung Quốc có va chạm với lực lượng của Philippin – đồng minh của Mỹ - nhưng Mỹ cũng không có hành động can thiệp nào.

Trả lời:Bối cảnh năm 1974 hoàn toàn khác với hiện tại. Khi đó, quân đội Mỹ đang rút khỏi Việt Nam và chính sách của Mỹ thời điểm này có thiên hướng tăng cường hợp tác với Trung Quốc (Nixon đã đến thăm Trung Quốc trước đó một thời gian). Vì vậy, Mỹ không muốn có một cuộc chiến với xảy ra giữa Mỹ và Trung Quốc. Nhưng hiện nay, chúng ta đang ở trong một bối cảnh hoàn toàn khác. Đối với trường hợp Philippin, tôi cho rằng vấn đề nằm ở chỗ tại thời điểm đó Mỹ đang bị phân tâm vì nhiều vấn đề khác như Iraq, Ahghnistan…và chưa để tâm đến những gì đang diễn ra tại châu Á. Bởi vậy tôi cho rằng, không thể đơn thuần dựa vào những sự kiện lịch sử đã qua để dự đoán về những gì mà Mỹ có thể làm tại khu vực này trong tương lai.

Hỏi:Hiện nay, xu hướng trên thế giới là các nước ngày càng phụ thuộc vào nhau, như giáo sư đã nêu. Quan điểm của chúng tôi là các nước vừa là đối tượng, vừa là đối tác, vừa hợp tác, vừa đấu tranh. Tôi nghĩ Trung Quốc và Mỹ cũng như vậy. Hai nước cũng đang chuẩn bị nhiều chuyến thăm cấp cao để tìm kiếm hợp tác. Hiện nay, Trung Quốc đang đòi 80 % diện tích Biển Đông là thuộc chủ quyền Trung Quốc, và điều này ảnh hưởng tới chủ quyền của các nước khác trong khu vực. Như tôi được biết, Mỹ và Trung Quốc đã bàn nhau phân chia quản lý an ninh trên Thái Bình Dương, trong đó có Biển Đông. Vậy lợi ích của Mỹ và Trung Quốc liệu có làm phương hại tới  lợi ích của các nước ở khu vực hay không?

Trả lời:Tôi cho rằng quan điểm của chính phủ Mỹ về vấn đề này rất rõ ràng. Mỹ luôn quan niệm rằng vấn đề chia sẻ lợi ích ở Biển Đông cần phải được chính các nước liên quan trong khu vực này bàn bạc, thảo luận và thỏa thuận. Trung Quốc không thể tự mình định đoạt mọi việc. Nếu Trung Quốc, Việt Nam, Philippin và các nước đưa ra được một thỏa thuận cuối cùng một cách hoàn toàn tự nguyện thì Mỹ sẽ rất ủng hộ. Điều đó cũng đồng nghĩa với việc, nếu Trung Quốc áp đặt ý chí của mình lên các nước khác thì Mỹ sẽ có biện pháp giúp đỡ, ủng hộ các nước này. Và tôi tin rằng đó là những điều Nhà Trắng sẽ thực hiện.

Hỏi: Theo như giáo sư phân tích, cuộc đối đầu Mỹ - Trung là không thể tránh khỏi. Về so sánh  tương quan lực lượng hiện nay giữa Mỹ và Trung Quốc, rõ ràng Mỹ mạnh hơn Trung Quốc rất nhiều. Vậy tại sao Mỹ không dùng mọi biện pháp để giải quyết vấn đề Trung Quốc sớm?

Trả lời:Tôi nghĩ có nhiều lý do liên quan đến vấn đề này.

Như các vị cũng biết, chiến tranh xảy ra ở châu Á sẽ là một thảm họa cho nhiều nước, ảnh hưởng tới nhiều lĩnh vực. Và điều này sẽ khiến Mỹ bị suy giảm ảnh hưởng tại châu Á một cách nghiêm trọng. Thứ hai, Trung Quốc là một nước lớn. Cho dù quân đội Mỹ có mạnh đến đâu thì cũng chỉ có thể làm suy yếu Trung Quốc chứ không thể phá hủy được đất nước này. Vì vậy, việc tấn công Trung Quốc không khả thi lắm.

Và một vấn đề nữa – một bài học rút ra từ Iraq – tấn công và đánh bại Iraq là chuyện đơn giản nhưng việc duy trì và quản lý đất nước này thời hậu chiến mới thực sự là thử thách to lớn. Bismarck (Đức) có một câu nói nổi tiếng “ Chiến tranh phòng ngừa không khác gì tự tử, bởi lẽ bạn đang lo sợ về thời gian”. Đó cũng là suy nghĩ của tôi về chiến tranh phòng ngừa.

Vì vậy, Mỹ sẽ có những hành động nhằm bảo vệ lợi ích của mình, nhưng Mỹ sẽ tránh kích động một cuộc chiến với Trung Quốc.

Đọc toàn bộ nội dung cuộc thảo luận tại đây

Văn Cường

(Đề nghị chỉ được dẫn đường link mọi thông tin, bài viết  trên www.nghiencuubiendong.vn, không cắt đăng lại khi chưa có sự đồng ý của Ban Biên tập Website)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Các quan ngại về an ninh xung quanh dự án Hành lang Kinh tế Trung Quốc-Pakistan

Các quan ngại về an ninh xung quanh dự án Hành lang Kinh tế Trung Quốc-Pakistan

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 21/4 đã ca ngợi thỏa thuận thiết lập hành lang kinh tế với số vốn đầu tư lên tới 46 tỷ USD là một "cơ hội phát triển mang tính lịch sử" cho Pakistan, tuy nhiên, đi cùng với đó, vẫn có không ít người lo ngại về các nguy cơ an ninh mà dự án, bao gồm nhiều hạng mục công trình được xây dựng tại các khu vực đẩy bất ổn tại quốc gia Nam Á này, phải đối mặt.

Đọc tiếp...

Nga xoay trục sang châu Á - Khối đồng minh Trung-Nga có hình thành?

Nga xoay trục sang châu Á -  Khối đồng minh Trung-Nga có hình thành?

Cuộc khủng hoảng Ukraina và sự trừng phạt kinh tế tiếp theo từ phía phương Tây mối quan hệ giữa Nga và Trung Quốc, ban đầu vốn là "cuộc hôn nhân vụ lợi" đã phát triển thành mối quan hệ đối tác gần gũi hơn. Giờ đây, khả năng Nga hỗ trợ Trung Quốc trong cạnh tranh ngày càng gia tăng với Mỹ đã tăng lên.

Đọc tiếp...

Bối cảnh chiến lược khu vực thúc đẩy quan hệ Úc-Việt Nam

Bối cảnh chiến lược khu vực thúc đẩy quan hệ Úc-Việt Nam

Việt Nam và Úc đều có những lợi ích chiến lược chung, trong đó nổi bật là nhân tố Trung Quốc và đây chính là điểm mấu chốt để quan hệ hai nước tiếp tục phát triển.

Đọc tiếp...

Mỹ -Trung tăng mâu thuẫn về an ninh Châu Á - Thái Bình Dương

Mỹ -Trung tăng mâu thuẫn về an ninh Châu Á - Thái Bình Dương

Sự phát triển sức mạnh tổng hợp quốc gia của Trung Quốc đang đe dọa vị thế của Mỹ trong khu vực và toàn cầu. Trong khi đó, Mỹ vẫn chưa sẵn sàng chấp nhận chia sẻ “quyết định số phận của thế giới” với một quốc gia khác. Điều đó càng khiến cho mâu thuẫn giữa Bắc Kinh và Washington đang không ngừng gia tăng.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và Mỹ - Những đối thủ giao thoa về chiến lược

Trung Quốc và Mỹ - Những đối thủ giao thoa về chiến lược

Vùng giao thoa chiến lược khi được nới rộng ra có thể giảm thiểu nguy cơ mất kiểm soát, nhất là trong giai đoạn đầy thách thức khi Trung Quốc trỗi dậy. Nhưng đâu là vùng giao thoa để hai nước có thể cùng chung quan điểm, cùng lời ích để đi đến hợp tác?

Đọc tiếp...

Con đường Tơ lụa - Công cụ mới cho tăng trưởng kinh tế Trung Quốc

Con đường Tơ lụa - Công cụ mới cho tăng trưởng kinh tế Trung Quốc

Cách thức ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc hàng thế kỷ trước có thể là ý tưởng tuyệt vời cho các nhà lãnh đạo Trung Quốc đối phó với tình trạng kinh tế giảm tốc hiện nay, đó là tập trung đầu tư và phát triển kế hoạch “Một Vành đai, Một Con đường”.

Đọc tiếp...

Vì sao Trung Quốc tăng cường tàu ngầm hạt nhân ở Ấn Độ Dương?

Vì sao Trung Quốc tăng cường tàu ngầm hạt nhân ở Ấn Độ Dương?

Việc Trung Quốc triển khai tàu ngầm hạt nhân gần Vịnh Aden với tuyên bố là chống cướp biển là điều bất hợp lý bởi tàu ngầm sẽ vô dụng trong các hoạt động chống cướp biển. Như vậy mục đích thật sự là gì? Ấn Độ cần phải nhìn nhận vấn đề này như thế nào?

Đọc tiếp...

Những ưu tiên của Ấn Độ tại Ấn Độ Dương

Những ưu tiên của Ấn Độ tại Ấn Độ Dương

Kinh tế biển, hay còn gọi là kinh tế xanh, vừa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, thúc đẩy môi trường bền vững, xã hội và bảo vệ hệ sinh thái biển. Đây sẽ là những cơ sở để Ấn Độ thúc đẩy chính sách đối ngoại của mình.

Đọc tiếp...

Sự khốc liệt mới trong cuộc chiến Mỹ-Trung giành ảnh hưởng tại châu Á

Sự khốc liệt mới trong cuộc chiến Mỹ-Trung giành ảnh hưởng tại châu Á

Sáng kiến về Ngân hàng Phát triển Cơ sở Hạ tầng Châu Á (AIIB) của Trung Quốc cho thấy mặt trận mới trong cuộc chiến giành ảnh hưởng tại châu Á giữa Mỹ và Trung Quốc không liên quan đến tàu chiến, máy bay hay tên lửa, mà liên quan đến tiền.

Đọc tiếp...

Hiệp hai - Trận chiến của Mỹ để tranh giành ảnh hưởng tại Châu Á

Hiệp hai - Trận chiến của Mỹ để tranh giành ảnh hưởng tại Châu Á

Hiệp một, Washington đã thất bại. Hiệp hai, cả Mỹ và Trung Quốc đều đang ở thế “bất phân thắng bại”, liệu Mỹ có giành chiến thắng hay tiếp tục thất thủ trước Trung Quốc? Đây sẽ là ván bài có độ rủi ro rất cao, chính sách đối ngoại của Mỹ trong khu vực sẽ bị thách thức nghiêm trọng nếu đàm phán TPP thất bại.

Đọc tiếp...

AEC và trật tự chính trị-kinh tế khu vực mới

AEC và trật tự chính trị-kinh tế khu vực mới

Khi quý đầu tiên của năm 2015 trôi qua, tham vọng hội nhập kinh tế khu vực bắt đầu lên cao ở châu Á cùng với 3 cấu trúc đặt nền tảng cho hội nhập kinh tế dự kiến sẽ hoàn thành trong năm nay.

Đọc tiếp...

Malaysia, Trung Quốc lập dự án hợp tác theo sáng kiến Con đường tơ lụa trên biển

Malaysia, Trung Quốc lập dự án hợp tác theo sáng kiến Con đường tơ lụa trên biển

Theo lời quan chức của Trung Quốc, tiếp theo việc công bố sáng kiến ''Con đường tơ lụa trên biển thế kỷ 21'' (MSR), Malaysia và Trung Quốc sẽ thiết lập một loạt dự án hợp tác trong tương lai, trong các lĩnh vực như đường sắt, khu công nghiệp và cảng biển.

Đọc tiếp...

Thế tiến thoái lưỡng nan của Mỹ và Nhật Bản về ngân hàng AIIB

Thế tiến thoái lưỡng nan của Mỹ và Nhật Bản về ngân hàng AIIB

Hiện nay đã có hơn 40 quốc gia đăng ký làm thành viên sáng lập AIIB. Trong khi các đồng minh như Đức, Anh và Hàn Quốc đã quyết định tham gia, Mỹ và Nhật Bản vẫn đứng ngoài. Sáng kiến AIIB dường như đã tạo ra những quan điểm bất đồng trong quan hệ giữa các đồng minh của Mỹ ở châu Á cũng như châu Âu.

Đọc tiếp...

Ấn Độ-Trung Quốc-Australia chạy đua phát triển hạm đội tàu ngầm

Ấn Độ-Trung Quốc-Australia chạy đua phát triển hạm đội tàu ngầm

Khu vực Ấn Độ Dương đang chứng kiến cuộc chạy đua vũ trang hải quân, trong đó việc xây dựng và cải thiện khả năng tác chiến của các hạm đội tàu ngầm được đặt lên hàng đầu trong danh sách các thiết bị mua sắm bởi vì tính cơ động trong việc thực hiện nhiều nhiệm vụ như tác chiến, tình báo và phóng tên lửa.

Đọc tiếp...

Triển vọng quan hệ an ninh Australia-Nhật Bản sau thỏa thuận song phương về tàu ngầm

Triển vọng quan hệ an ninh Australia-Nhật Bản sau thỏa thuận song phương về tàu ngầm

Nếu Australia và Nhật Bản đạt được thỏa thuận về tàu ngầm thì đây sẽ được coi là bước tiến quan trọng để củng cố, gắn kết hơn quan hệ an ninh Australia-Nhật Bản trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng lớn mạnh ở khu vực. Dưới đây là nội dung chính của bài phân tích:

Đọc tiếp...

Vì sao Trung Quốc lo ngại hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ ở Hàn Quốc?

Vì sao Trung Quốc lo ngại hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ ở Hàn Quốc?

Mỹ và Hàn Quốc đang bắt đầu thảo luận các kế hoạch lắp đặt hệ thống phòng thủ chống tên lửa đạn đạo trên bán đảo Triều Tiên. Hệ thống này, được biết đến với tên gọi THAAD, sẽ giúp chống lại tên lửa đạn đạo có tầm bắn lên đến 200km. THAAD được trang bị thêm hệ thống radar X-band có tầm phát hiện xa hơn. 

Đọc tiếp...

Giải mã “lời khuyên” của Kissinger đối với Trung Quốc

Giải mã “lời khuyên” của Kissinger đối với Trung Quốc

Gợi ý của cựu Ngoại trưởng, kiêm Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ dưới thời Tổng thống Richard Nixon, rằng Trung Quốc hãy để tranh chấp Biển Đông cho các thế hệ tương lai, được coi như một đề xuất để Bắc Kinh thoát khỏi sự cô lập của quốc tế về vấn đề đang làm leo thang mâu thuẫn này mà không bị mất mặt.   

Đọc tiếp...

Cần tư duy lại chiến lược trục biển toàn cầu của Indonesia

Cần tư duy lại chiến lược trục biển toàn cầu của Indonesia

Với Indonesia, khả năng lồng ghép các vấn đề có liên quan tới biển trong các diễn đàn quốc tế cũng như xác định một tầm nhìn chiến lược rõ ràng với tư cách là Chủ tịch của Hiệp hội vành đai Ấn Độ Dương sẽ cho thấy Indonesia có thể trở thành trục biển hay không

Đọc tiếp...

Tại sao Malaysia thúc đẩy quan hệ gần gũi hơn với ASEAN

Tại sao Malaysia thúc đẩy quan hệ gần gũi hơn với ASEAN

Trước thềm ADMM lần thứ 9, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia đã phát biểu rằng sẽ thúc đẩy thành lập lực lượng gìn giữ hòa bình ASEAN. Sáng kiến này mặc dù không phải là mới, nhưng thể hiện một bước tiến xa hơn trong thái độ của Malaysia hướng tới sự hội nhập sâu hơn với ASEAN

Đọc tiếp...

Trung Quốc liệu có thành công với mục tiêu “tăng trưởng bình thường”?

Trung Quốc liệu có thành công với mục tiêu “tăng trưởng bình thường”?

Trung Quốc đã nhiều lần chứng tỏ năng lực chống đỡ và thích nghi của mình. Giờ đây nước này một lần nữa cần phải làm như vậy, bằng cách đảm bảo sự tăng trưởng “bình thường mới” là ổn định, bền vững và toàn diện nhất.

Đọc tiếp...

Quan hệ Mỹ- Trung liệu có chệch hướng chỉ vì AIIB?

Quan hệ Mỹ- Trung liệu có chệch hướng chỉ vì AIIB?

Sáng kiến thành lập Ngân hàng đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) của Trung Quốc dường như đang đe dọa lợi ích của Mỹ tại khu vực

Đọc tiếp...

Đô đốc Mỹ: Mối đe dọa trong vũ trụ từ Trung Quốc là "có thực"

Đô đốc Mỹ: Mối đe dọa trong vũ trụ từ Trung Quốc là

Khả năng của Trung Quốc trong việc tiến hành chiến tranh trong vũ trụ là một mối quan ngại rất lớn đối với Mỹ.

Đọc tiếp...

Mỹ cảnh báo nguy cơ mất ảnh hưởng quốc tế do AIIB của Trung Quốc

Mỹ cảnh báo nguy cơ mất ảnh hưởng quốc tế do AIIB của Trung Quốc

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Jack Lew đã cảnh báo rằng mức độ tin cậy và ảnh hưởng quốc tế của Mỹ đang bị đe dọa trước việc Trung Quốc thiết lập Ngân hàng Đầu tư Hạ tầng Châu Á (AIIB) cạnh tranh với IMF và WB và đang nhận được sự ủng hộ ngày càng tăng từ các đồng minh lâu năm của Mỹ.

Đọc tiếp...

Cuộc chiến "Đông Nam Á" giữa Mỹ và Trung Quốc

Cuộc chiến

ASEAN đã tuyên bố kế hoạch thiết lập một cộng đồng gắn kết toàn diện trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, chính trị, an ninh và xã hội vào cuối năm 2015. Mục đích chính của ASEAN là đạt được mục tiêu “vai trò trung tâm” nhằm phát triển kinh tế và quản lý các mối quan hệ giữa Hiệp hội với các đối tác bên ngoài.

Đọc tiếp...

Trung Quốc: Ẩn họa 5 năm sau của ông Tập Cận Bình

Trung Quốc: Ẩn họa 5 năm sau của ông Tập Cận Bình

Thành tích chống tham nhũng của ông Tập Cận Bình rất huy hoàng, nhưng các thế lực mà những con “hổ” làm đại diện không cam chịu hiện trạng.

Đọc tiếp...

Khai chiến với Myanmar, Trung Quốc sẽ mắc bẫy Mỹ

Khai chiến với Myanmar, Trung Quốc sẽ mắc bẫy Mỹ

Trước sự kiện Myanmar ném bom vào tỉnh Vân Nam, miền Nam Trung Quốc, cho đến nay, Trung Quốc vẫn chưa xuất quân. Điều này cho thấy có những  nguyên nhân chi phối và Bắc Kinh cũng có nhiều thủ đoạn và công cụ để xử lý vấn đề Myanmar.

Đọc tiếp...

Rạn nứt trong quan hệ Trung Quốc-Myanmar

Rạn nứt trong quan hệ Trung Quốc-Myanmar

Cuộc xung đột đẫm máu nổ ra ở khu vực phía Bắc Myanmar đã tràn qua cả biên giới tiếp giáp với Trung Quốc, khiến nước láng giềng khổng lồ này nổi giận và đe dọa các nỗ lực dàn xếp hòa bình với phe nổi loạn.

Đọc tiếp...

Thời điểm hồi sinh thương mại giữa Châu Á và Mỹ Latinh?

Thời điểm hồi sinh thương mại giữa Châu Á và Mỹ Latinh?

Cả ASEAN và Liên minh Thái Bình Dương đang nhận thấy những thay đổi địa chính trị trong chính khu vực của mình, nơi các nước đồng thời hưởng lợi từ sự tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc và sự đảm bảo an ninh từ Mỹ.

Đọc tiếp...

Thái Lan, Indonesia và Việt Nam hướng tới lợi ích ba bên

Thái Lan, Indonesia và Việt Nam hướng tới lợi ích ba bên

Thái Lan, Indonesia và Việt Nam đang hướng tới tăng cường hợp tác ba bên trong bối cảnh làn sóng đầu tư sẽ tăng cao khi Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) được chính thức thành lập.

 

Đọc tiếp...

Tương lai của mối quan hệ Mỹ-Trung

Tương lai của mối quan hệ Mỹ-Trung

Khái niệm "mối quan hệ kiểu mới giữa các nước lớn" sẽ được áp dụng thành công nếu Mỹ không áp dụng chiến lược kiềm chế Trung Quốc, trong khi Trung Quốc phải chấp nhận sự hiện diện và vai trò to lớn của Mỹ tại khu vực phía Tây Thái Bình Dương.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

         

CHUYÊN ĐỀ ĐẶC BIỆT

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 4838 khách và 2 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập