3 - 3 - 2015 | 7:10
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home TIN QUỐC TẾ TỔNG HỢP Quan hệ Mỹ-Trung và khả năng bắt tay tại Biển Đông - Thảo luận với GS Stephen Walt

Quan hệ Mỹ-Trung và khả năng bắt tay tại Biển Đông - Thảo luận với GS Stephen Walt

Email In PDF.

Ngày 17/1, Stephen Walt, Giáo sư Quan hệ Quốc tế, trường Hành Chính Kennedy, Đại học Harvard đã thuyết trình và thảo luận với các nhà nghiên cứu, nhà báo Việt Nam với chủ đề “Sự trỗi dậy của Trung Quốc và tương lai của các đồng minh Mỹ tại châu Á” tại Hà Nội do Học viện Ngoại giao tổ chức. NCBĐ giới thiệu phần thảo luận của giáo sư, đánh giá về quan hệ Mỹ-Trung và khả năng hai siêu cường này bắt tay nhau  trên lưng các nước khác trong vấn đề Biển Đông.

 

Hỏi:Trong bài phát biểu của mình, giáo sư có gợi ý về việc cần tăng cường và mở rộng cấu trúc an ninh khu vực. Và thực tế hiện nay đang có một xu hướng là mở rộng và có sự tham gia của Mỹ trong một cơ chế hợp tác xuyên Thái Bình Dương. Vậy liệu Mỹ tham gia vào khu vực này, thì về quốc phòng an ninh, đối với các nước ASEAN, trong đó có Việt Nam, có lợi gì? Vì có 2 sự kiện lịch sử như sau: thứ nhất là năm 1974, Trung Quốc đánh chiếm quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, khi đó quân đội Việt Nam Cộng hòa – đồng minh của Mỹ - đang chiếm giữ, Hạm đội 7 của Mỹ đang ở Thái Bình Dương, nhận được lời kêu cứu của Việt Nam Cộng hòa, nhưng không có hành động nào; thứ hai, cách đây mấy năm, tàu chiến của Trung Quốc có va chạm với lực lượng của Philippin – đồng minh của Mỹ - nhưng Mỹ cũng không có hành động can thiệp nào.

Trả lời:Bối cảnh năm 1974 hoàn toàn khác với hiện tại. Khi đó, quân đội Mỹ đang rút khỏi Việt Nam và chính sách của Mỹ thời điểm này có thiên hướng tăng cường hợp tác với Trung Quốc (Nixon đã đến thăm Trung Quốc trước đó một thời gian). Vì vậy, Mỹ không muốn có một cuộc chiến với xảy ra giữa Mỹ và Trung Quốc. Nhưng hiện nay, chúng ta đang ở trong một bối cảnh hoàn toàn khác. Đối với trường hợp Philippin, tôi cho rằng vấn đề nằm ở chỗ tại thời điểm đó Mỹ đang bị phân tâm vì nhiều vấn đề khác như Iraq, Ahghnistan…và chưa để tâm đến những gì đang diễn ra tại châu Á. Bởi vậy tôi cho rằng, không thể đơn thuần dựa vào những sự kiện lịch sử đã qua để dự đoán về những gì mà Mỹ có thể làm tại khu vực này trong tương lai.

Hỏi:Hiện nay, xu hướng trên thế giới là các nước ngày càng phụ thuộc vào nhau, như giáo sư đã nêu. Quan điểm của chúng tôi là các nước vừa là đối tượng, vừa là đối tác, vừa hợp tác, vừa đấu tranh. Tôi nghĩ Trung Quốc và Mỹ cũng như vậy. Hai nước cũng đang chuẩn bị nhiều chuyến thăm cấp cao để tìm kiếm hợp tác. Hiện nay, Trung Quốc đang đòi 80 % diện tích Biển Đông là thuộc chủ quyền Trung Quốc, và điều này ảnh hưởng tới chủ quyền của các nước khác trong khu vực. Như tôi được biết, Mỹ và Trung Quốc đã bàn nhau phân chia quản lý an ninh trên Thái Bình Dương, trong đó có Biển Đông. Vậy lợi ích của Mỹ và Trung Quốc liệu có làm phương hại tới  lợi ích của các nước ở khu vực hay không?

Trả lời:Tôi cho rằng quan điểm của chính phủ Mỹ về vấn đề này rất rõ ràng. Mỹ luôn quan niệm rằng vấn đề chia sẻ lợi ích ở Biển Đông cần phải được chính các nước liên quan trong khu vực này bàn bạc, thảo luận và thỏa thuận. Trung Quốc không thể tự mình định đoạt mọi việc. Nếu Trung Quốc, Việt Nam, Philippin và các nước đưa ra được một thỏa thuận cuối cùng một cách hoàn toàn tự nguyện thì Mỹ sẽ rất ủng hộ. Điều đó cũng đồng nghĩa với việc, nếu Trung Quốc áp đặt ý chí của mình lên các nước khác thì Mỹ sẽ có biện pháp giúp đỡ, ủng hộ các nước này. Và tôi tin rằng đó là những điều Nhà Trắng sẽ thực hiện.

Hỏi: Theo như giáo sư phân tích, cuộc đối đầu Mỹ - Trung là không thể tránh khỏi. Về so sánh  tương quan lực lượng hiện nay giữa Mỹ và Trung Quốc, rõ ràng Mỹ mạnh hơn Trung Quốc rất nhiều. Vậy tại sao Mỹ không dùng mọi biện pháp để giải quyết vấn đề Trung Quốc sớm?

Trả lời:Tôi nghĩ có nhiều lý do liên quan đến vấn đề này.

Như các vị cũng biết, chiến tranh xảy ra ở châu Á sẽ là một thảm họa cho nhiều nước, ảnh hưởng tới nhiều lĩnh vực. Và điều này sẽ khiến Mỹ bị suy giảm ảnh hưởng tại châu Á một cách nghiêm trọng. Thứ hai, Trung Quốc là một nước lớn. Cho dù quân đội Mỹ có mạnh đến đâu thì cũng chỉ có thể làm suy yếu Trung Quốc chứ không thể phá hủy được đất nước này. Vì vậy, việc tấn công Trung Quốc không khả thi lắm.

Và một vấn đề nữa – một bài học rút ra từ Iraq – tấn công và đánh bại Iraq là chuyện đơn giản nhưng việc duy trì và quản lý đất nước này thời hậu chiến mới thực sự là thử thách to lớn. Bismarck (Đức) có một câu nói nổi tiếng “ Chiến tranh phòng ngừa không khác gì tự tử, bởi lẽ bạn đang lo sợ về thời gian”. Đó cũng là suy nghĩ của tôi về chiến tranh phòng ngừa.

Vì vậy, Mỹ sẽ có những hành động nhằm bảo vệ lợi ích của mình, nhưng Mỹ sẽ tránh kích động một cuộc chiến với Trung Quốc.

Đọc toàn bộ nội dung cuộc thảo luận tại đây

Văn Cường

(Đề nghị chỉ được dẫn đường link mọi thông tin, bài viết  trên www.nghiencuubiendong.vn, không cắt đăng lại khi chưa có sự đồng ý của Ban Biên tập Website)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Ý nghĩa của việc Singapore-Ấn Độ nâng cấp quan hệ

Ý nghĩa của việc Singapore-Ấn Độ nâng cấp quan hệ

Quan hệ song phương Singapore-Ấn Độ cũng giống như quan hệ giữa Singapore và Trung Quốc, có lịch sử lâu dài, bao hàm các yếu tố đan xen về mặt lịch sử, ngôn ngữ và văn hóa.

Đọc tiếp...

Ngoại giao biển của Indonesia

Ngoại giao biển của Indonesia

Tổng Thống Jokowi đã tuyên bố học thuyết biển nhằm biến Indonesia trở thành trục biển của thế giới, tuy nhiên, để thúc đẩy ngoại giao biển với các nước, khái niệm “trục biển” cần phải được xác định rõ ràng và nên được nhìn nhận trên 3 phương diện.

Đọc tiếp...

Một số khuyến nghị cho chính sách "tái cân bằng" của Mỹ

Một số khuyến nghị cho chính sách

Mặc dù không tới Indonesia, song chuyến thăm Ấn Độ vừa qua của Tổng thống Mỹ Barack Obama có thể phản ánh thực tế rằng Nam Á cũng như Đông Nam Á, cuối cùng đã nhận được sự chú ý rất xứng đáng của Mỹ như là một phần của cái gọi là "tái cân bằng Mỹ" - hay "xoay trục sang châu Á".

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung - Ấn dưới góc nhìn của chuyên gia

Quan hệ Trung - Ấn dưới góc nhìn của chuyên gia

Chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởng Swaraj không chỉ thể hiện quyết tâm của Ấn Độ nhằm tăng cường hợp tác trên cơ sở thực dụng với Trung Quốc, mà còn được xem như hành động nhằm trấn an “lo ngại” của Trung Quốc trước mối  quan hệ thân thiện giữa Thủ tướng Modi và Tổng thống Mỹ Barack Obama gần đây.

Đọc tiếp...

Nguy cơ căng thẳng trong quan hệ Trung-Nhật leo thang

Nguy cơ căng thẳng trong quan hệ Trung-Nhật leo thang

Tình trạng căng thẳng trong quan hệ giữa Trung Quốc và Nhật Bản liên quan đến tranh chấp chủ quyền biển đảo có nguy cơ leo thang trong thời gian tới. Như vậy, nỗ lực đàm phán giữa Trung Quốc với Nhật Bản và Mỹ nhằm thiết lập những quy tắc ứng xử, tránh va chạm và xung đột sẽ phải đối mặt với nhiều thử thách mới.

Đọc tiếp...

Cửa sổ năng lượng nhìn sang Nhật Bản

Cửa sổ năng lượng nhìn sang Nhật Bản

Nhật Bản hiện nay vẫn phải nhập khí hóa lỏng bằng đường biển, vừa tốn kém, nhiều khi lại không kịp thời, gây trở ngại cho sản xuất và làm đội giá sản phẩm. Vì lẽ đó, người dân đất nước này lâu nay vẫn mong muốn có đường ống dẫn khí dưới đáy biển. Nga và Nhật Bản có thể hợp tác để xây dựng đường ống này.

Đọc tiếp...

Năm 2016 sẽ là năm khó khăn đối với Trung Quốc

Năm 2016 sẽ là năm khó khăn đối với Trung Quốc

Trong những năm 1990, Đặng Tiểu Bình thường nói về việc Trung Quốc bước vào một kỷ nguyên của “cơ hội chiến lược” – đây là thời kỳ Mỹ đóng vai trò thống trị, Trung Quốc là nước có thu nhập trung bình trong khi vẫn tiếp tục các chiến lược của Đặng về xây dựng năng lực và củng cố kinh tế.

Đọc tiếp...

Mỹ thúc đẩy xuất khẩu năng lượng nhằm gây suy yếu Venezuela

Mỹ thúc đẩy xuất khẩu năng lượng nhằm gây suy yếu Venezuela

Lợi dụng việc giá dầu thế giới sụt giảm, Mỹ đang tìm mọi cách đánh bật Venezuela ra khỏi vị trí gây ảnh hưởng về năng lượng tại vùng biển Caribean.

Đọc tiếp...

Ảnh hưởng của nhân tố Trung Quốc trong chính sách đối ngoại của Ấn Độ

Ảnh hưởng của nhân tố Trung Quốc trong chính sách đối ngoại của Ấn Độ

Quyết định của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi về việc mở rộng hợp tác an ninh với Mỹ ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương, cũng như những phản ứng của Trung Quốc về vấn đề này, đã gây ra nhiều cuộc tranh luận về chính sách đối ngoại của New Delhi. 

Đọc tiếp...

Triển vọng và thách thức của châu Á-Thái Bình Dương trong năm 2015

Triển vọng và thách thức của châu Á-Thái Bình Dương trong năm 2015

Thế kỷ 21 sẽ là thế kỷ châu Á-Thái Bình Dương? Hay khái niệm này sẽ mờ nhạt dần với các cuộc xung đột vũ trang trong khu vực? Nhiều thập kỷ trước, giới phân tích đã ca tụng rằng Thế kỷ 21 là "Thế kỷ châu Á" hay "Thế kỷ Thái Bình Dương", bởi các nền kinh tế năng động nhất thế giới nằm ở châu Á và lưu vực Thái Bình Dương. 

Đọc tiếp...

Mỹ thúc đẩy tái cân bằng ở Đông Nam Á

Mỹ thúc đẩy tái cân bằng ở Đông Nam Á

Trung tâm nghiên cứu Chính trị chiến lược quốc tế (CSIS) mới đây đăng bài viết của hai chuyên gia nghiên cứu cao cấp của CSIS về Đông Nam Á - ông Murray Hiebert và ông Gregory Poling, cho rrằng năm 2015 s mang đến cho chính quyền Obama những cơ hội mới ở Đông Nam Á để Mỹ củng cố và thúc đẩy sự tái cân bằng ở khu vực. 

Đọc tiếp...

Ý nghĩa chuyến thăm tới Ấn Độ của Tổng thống Mỹ Obama

Ý nghĩa chuyến thăm tới Ấn Độ của Tổng thống Mỹ Obama

Tổng thống Mỹ Barack Obama đã có chuyến thăm chính thức tới New Delhi ngày 25/1, chuyến đi của ông Obama lần này đã cho thấy sự tiến bộ đáng kể trong quan hệ song phương Mỹ-Ấn, ngoài ra cũng làm nổi bật sự gia tăng cạnh tranh địa chính trị của khu vực. 

Đọc tiếp...

Bản chất thực dụng trong chính sách đối ngoại của Indonesia

Bản chất thực dụng trong chính sách đối ngoại của Indonesia

Tân Tổng thống Indonesia ưu tiên tăng cường quan hệ song phương với các nước lớn có thực lực nhằm giúp cải thiện các vấn đề về kinh tế, cơ sở hạ tầng yếu kém trong nước. Gạt bỏ chính sách đối ngoại của chính phủ tiền nhiệm, Joko đang cho thấy việc theo đuổi một chính sách ngoại giao rất thực dụng.

Đọc tiếp...

Đánh giá chính sách ngoại giao kinh tế của Indonesia

Đánh giá chính sách ngoại giao kinh tế của Indonesia

Trong một tuyên bố hồi đầu tháng về chính sách đối ngoại, Ngoại trưởng Indonesia Retno LP Marsudi đã đặt ngoại giao kinh tế là một trong những ưu tiên hàng đầu của chính phủ mới, khẳng định đây là nhiệm vụ then chốt để hiện thực hóa chiến lược trở thành “trục hàng hải” của Tổng thống Joko Widodo.

Đọc tiếp...

Mỹ hy vọng Malaysia thúc đẩy thành lập COC ở Biển Đông

Mỹ hy vọng Malaysia thúc đẩy thành lập COC ở Biển Đông

Mỹ hy vọng COC có thể được hoàn tất trong năm nay và Malaysia có thể là một hình mẫu về cách ứng xử có trách nhiệm, trong đó có sự kiềm chế thực sự giữa các bên tranh chấp và thực hiện các biện pháp để tránh những hành động đang de dọa các nước hoặc gây bất ổn cho khu vực.

Đọc tiếp...

Thách thức của Malaysia trên cương vị Chủ tịch ASEAN

Thách thức của Malaysia trên cương vị Chủ tịch ASEAN

Năm qua, hình ảnh của Malaysia trên trường quốc tế suy giảm khi Hãng hàng không quốc gia nước này mất hai máy bay trong những tình huống đáng ngờ và cách xử lý sự cố đã làm tăng nghi ngại về việc liệu Kuala Lumpur đã sẵn sàng thể hiện vai trò lãnh đạo ở những thời khắc quan trọng?

Đọc tiếp...

Một số nội dung chính trong chuyến thăm Ấn Độ của Tổng thống Mỹ Obama

Một số nội dung chính trong chuyến thăm Ấn Độ của Tổng thống Mỹ Obama

Nhân chuyến thăm Ấn Độ  của Tổng thống Mỹ Barack Obama, hai bên đã khẳng định rằng   chính sách "Hành động phía Đông" của Ấn Độ và "tái cân bằng châu Á" của Mỹ sẽ tạo nên những cơ hội cho Ấn Độ, Mỹ và các nước khác ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương phối hợp chặt chẽ với nhau nhằm tăng cường hòa bình, ổn định khu vực.

Đọc tiếp...

Nhật Bản tăng cường ảnh hưởng tại Ấn Độ Dương

Nhật Bản tăng cường ảnh hưởng tại Ấn Độ Dương

Sự khởi đầu mới của việc tái lập lợi ích Nhật Bản ở Ấn Độ Dương có thể đã bắt đầu từ tháng 5/2013 khi trong suốt chuyến công du thăm các nước Đông Nam Á, Thủ tướng Nhật Bản cũng dừng chân ở Myanmar. Thực tế, về mặt địa lý, Myanmar nối liền Ấn Độ Dương và Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Vùng Andes trước cơn khát dầu khí của Trung Quốc

Vùng Andes trước cơn khát dầu khí của Trung Quốc

Một trong những cách để hiểu rõ nhất vai trò của Trung Quốc như một “cường quốc mới nổi” là tìm hiểu chiến lược của họ nhằm bảo đảm nguồn cung tài nguyên thiên nhiên, nói cách khác là phân tích các mối quan hệ liên minh hoặc đối đầu của họ với châu Âu, Mỹ hoặc các nước khác trong khối BRICS từ khu vực ảnh hưởng trực tiếp của họ cho tới các vùng xa xôi được ưu tiên như châu Phi. 

Đọc tiếp...

Quan hệ Ấn Độ-Nga trong bối cảnh thế giới mới

Quan hệ Ấn Độ-Nga trong bối cảnh thế giới mới

Là những cường quốc có tiềm lực kinh tế và quân sự hùng mạnh, Ấn Độ và Nga đang có những chính sách mạnh mẽ để thể hiện vai trò trong các vấn đề quốc tế.

Đọc tiếp...

Cuộc chiến phe phái sẽ tiếp tục sau “Thông điệp Liên bang” của Tổng thống Obama?

Cuộc chiến phe phái sẽ tiếp tục sau “Thông điệp Liên bang” của Tổng thống Obama?

Khi Tổng thống Bill Clinton mất quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện năm 1994, “Thông điệp Liên bang” ngay sau đó của ông có cách tiếp cận mang tính hòa giải. Tuy nhiên, Tổng thống Barack Obama lại có cách tiếp cận ngược lại. Thay vì tìm kiếm sự hòa giải với phe đối lập, ông lại "tuyên chiến" với chương trình nghị sự của đảng Cộng hòa.

Đọc tiếp...

Trung Quốc - EU: Một liên minh mới?

Trung Quốc - EU: Một liên minh mới?

Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục chính sách đối đầu với Nga ở châu Âu và không gian hậu Xô-viết trong bối cảnh sức mạnh, ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc đối với các chính sách của châu Âu.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung - Nga trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế

Quan hệ Trung - Nga trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế

Cuộc khủng hoảng kinh tế mà Nga đang phải đối mặt có thể còn nghiêm trọng hơn những biểu hiện bên ngoài. Ngày 22/12/2014, cựu Bộ trưởng Tài chính Nga Alexei Kudrin cảnh báo Nga "đã hoặc đang bước vào một cuộc khủng hoảng kinh tế toàn diện", trong đó năm 2015 sẽ là lúc "hiện rõ tất cả những mối đe dọa đối với nước Nga". 

Đọc tiếp...

Những điều chỉnh trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Những điều chỉnh trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Sau 8 năm, một cuộc họp có tầm cỡ hết sức quan trọng liên quan công tác đối ngoại đã diễn ra tại Bắc Kinh vào ngày 29/11/2014 với sự tham dự của Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình và 6 y viên thường vụ Bộ Chính trị. 

Đọc tiếp...

Tình hình địa chính trị và dầu mỏ trong năm 2015

Tình hình địa chính trị và dầu mỏ trong năm 2015

Xu hướng sụt giảm nghiêm trọng giá dầu không đảo chiều sẽ dẫn đến những vấn đề bất ổn về chính trị và kinh tế trong năm 2015. Đó là sự phát triển mạnh của Nhà nước Hồi giáo (IS), sự bất ổn tại các nước Ả Rập, cạnh tranh lãnh thổ và dầu mỏ giữa Trung Quốc với các nước láng giềng và với Nhật Bản tại khu vực Châu Á.

Đọc tiếp...

Những thách thức của ASEAN trong năm 2015

Những thách thức của ASEAN trong năm 2015

Năm 2015 là thời điểm mang tính bước ngoặt, quyết định sự thành công của tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Tuy nhiên, trong nỗ lực thúc đẩy tiến trình hội nhập khu vực đi đúng mục tiêu đã đề ra, ASEAN đang phải đối diện với nhiều thách thức không dễ vượt qua.

Đọc tiếp...

Tác động của cuộc khủng hoảng Ukraine đối với châu Á

Tác động của cuộc khủng hoảng Ukraine đối với châu Á

Trong năm 2015, tác động từ cuộc khủng hoảng Ukraine và việc Nga sáp nhập Crimea vẫn tiếp tục được cảm nhận trên khắp châu Á, với những sắc thái khác biệt ở từng khu vực. Cuộc khủng hoảng Ukraine đã đặt ra câu hỏi về tương lai của sự can dự của Mỹ tại châu Á, một câu hỏi rất quan trọng đối với cả hai đồng minh của Mỹ cũng như các nước khác trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tham nhũng giáng đòn nặng nề vào quân đội Trung Quốc

Tham nhũng giáng đòn nặng nề vào quân đội Trung Quốc

Cuối tuần qua, quân đội Trung Quốc công bố liền một lúc danh sách 16 tướng lĩnh tham nhũng, số lượng nhiều chưa từng có, cấp bậc cũng cao hiếm thấy trong lịch sử. Kỳ thực, đây chỉ là một góc của tảng băng chìm và quân đội Trung Quốc sẽ còn công bố thêm nhiều “danh sách tướng lĩnh” tham nhũng nữa.

Đọc tiếp...

Cuộc chiến giá dầu: Ai sẽ là kẻ thắng cuộc?

Cuộc chiến giá dầu: Ai sẽ là kẻ thắng cuộc?

Cuộc đấu này có thể khốc liệt và kéo dài và không ai có thể biết kết cục sẽ như thế nào, nhưng tất cả các bên đều chịu thiệt hại một cách tuyệt đối, còn thắng lợi chỉ là tương đối. Kẻ thắng cuộc là người chịu đựng thiệt hại tốt hơn mà thôi.

Đọc tiếp...

Liệu có hình thành một liên minh mới Trung – Nga?

Liệu có hình thành một liên minh mới Trung – Nga?

Theo Giáo sư Joseph Nye, dù thời gian gần đây Nga và Trung Quốc có hợp tác chặt chẽ trên nhiều lĩnh vực, có lập trường tương đồng trên nhiều vấn đề về chính trị và an ninh, tuy nhiên, lịch sử của một liên minh Trung – Nga thách thức phương Tây ít khả năng tái diễn.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

         

CHUYÊN ĐỀ ĐẶC BIỆT

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 4215 khách Trực tuyến

Đăng nhập