21 - 7 - 2017 | 3:36
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home TIN THAM KHẢO NCBĐ ASEAN trong vòng xoáy ảnh hưởng của Trung Quốc và Mỹ

ASEAN trong vòng xoáy ảnh hưởng của Trung Quốc và Mỹ

Email In PDF.

Sự gắn kết của ASEAN được “thử lửa” trước sự "tấn công” của Trung Quốc đối với những quốc gia ASEAN không liên quan trực tiếp tới tranh chấp về Biển Đông đã và đang nhận các khoản viện trợ "không hoàn lại" lớn từ Bắc Kinh.

 

asean-cambodia.jpg

Trung Quốc hay Mỹ sẽ giành chiến thắng trong “hiệp đấu” tranh giành ảnh hưởng trong Hiệp hội ASEAN gần đây về vấn đề Biển Đông? Tuyên bố chung của 10 nước thành viên ASEAN tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN ở Lào vừa qua đã không đề cập tới phán quyết hồi tháng 7/2016 của Tòa Trọng tài ở La Hay (Hà Lan), trong đó bác bỏ yêu sách “Đường 9 đoạn” của Trung Quốc ở Biển Đông. Theo một số nguồn tin đáng tin cậy tại Hội nghị lần này, giới chức Trung Quốc đã tìm cách ngăn ASEAN ra Tuyên bố chung, trong đó đề cập đến phán quyết của Tòa Trọng tài.

Những năm gần đây, các thỏa thuận của ASEAN trong các cuộc Hội nghị thượng đỉnh đều bị ảnh hưởng do căng thẳng leo thang trong việc tranh chấp lãnh thổ trên Biển Đông giữa Trung Quốc và các thành viên ASEAN. Căng thẳng không chỉ bao gồm những vấn đề giữa Trung Quốc với Philippines và Việt Nam, mà còn bao gồm Brunei, Malaysia và Indonesia. Sự gắn kết của hiệp hội cũng được “thử lửa” trước sự "tấn công" ảnh hưởng của Trung Quốc đối với những quốc gia ASEAN không liên quan trực tiếp tới tranh chấp về Biển Đông đã và đang nhận các khoản viện trợ "không hoàn lại" lớn từ Bắc Kinh. Trái lại, Mỹ khẳng định nước này ủng hộ phán quyết của Tòa Trọng tài về tranh chấp Biển Đông và cho rằng quyết định này “mang tính ràng buộc”. Trên thực tế, Tòa Trọng tài thiếu cơ chế để thi hành phán quyết, trong khi các quan chức ngoại giao Trung Quốc "lớn tiếng" sử dụng những cụm từ như “trò hề”, “bất hợp pháp và không hợp lệ” hay “chỉ là trên giấy” để nói về phán quyết của Tòa Trọng tài. Phát biểu tại phiên khai mạc Hội nghị thượng đỉnh tại Lào mới đây, Tổng thống Mỹ Barack Obama khẳng định phán quyết của Tòa Trọng tài “làm sáng tỏ quyền lợi biển trong khu vực. Tôi nhận thấy điều này làm gia tăng căng thẳng, nhưng mong muốn các bên cùng nhau thảo luận để giảm căng thẳng, đồng thời thúc đẩy các giải pháp ngoại giao và ổn định khu vực”.

Mặc dù ASEAN có thể đã “nhượng bộ” trước yêu cầu của Trung Quốc về việc không đề cập tới phán quyết của Tòa Trọng tài trong bất kỳ tuyên bố chung nào, nhưng đã có dấu hiệu cho thấy lập trường của tổ chức này bắt đầu cứng rắn hơn khi có các thông tin rằng Trung Quốc đang nhanh chóng quân sự hóa các đảo, rạn san hô ở Biển Đông. Một quan chức Mỹ, yêu cầu giấu tên, cho biết Trung Quốc đã cố gắng để ngăn chặn sự xuất hiện của các từ và cụm từ như “các hoạt động gần đây”, “quan ngại sâu sắc”, “cải tạo”, “quân sự hóa”, “mất lòng tin” và "cần tôn trọng quy định pháp luật”. Nhưng cuối cùng, tất cả các từ này đều được đưa vào Tuyên bố chung của ASEAN tại Lào. Về phía Mỹ, mặc dù quốc gia Bắc Mỹ này tuyên bố đã giành chiến thắng ngoại giao, nhưng các sự kiện "lùm xùm" khác xung quanh Hội nghị thượng đỉnh ASEAN vừa qua đã cho thấy sự mất mát lớn mang tính chiến lược. Quan hệ giữa Mỹ và Philippines, một đồng minh quan trọng trong nỗ lực của Washington nhằm duy trì tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, đã bị lung lay sau khi Tổng thống Obama hủy bỏ một cuộc họp theo lịch trình với Tổng thống Rodrigo Duterte sau khi nhà lãnh đạo có tính khí thất thường này lăng mạ ông Obama và cảnh báo người đồng cấp Mỹ nếu còn giáo huấn về nhân quyền tại Philippines. Đến nay, ông Duterte đang có cách tiếp cận nhẹ nhàng hơn với Trung Quốc. Điều này khiến nhiều người đồn đoán ông có thể hủy bỏ Thỏa thuận an ninh với Mỹ, vốn cho phép Washsington thiết lập các cơ sở quân sự ở 5 khu vực khác nhau tại Philippines. Thỏa thuận này đã được người tiền nhiệm Benigno Aquino nhiệt tình ủng hộ.

Mối quan hệ giữa Mỹ và Thái Lan, đã từng được coi là một trong những mối quan hệ phát triển mạnh nhất ở châu Á thời gian qua, nhưng nay cũng đang “rã đám” bởi giờ đây, Bangkok đang dần ngả sang Trung Quốc. Trong một phát biểu trái hoàn toàn với thái độ trung lập lâu nay của Thái Lan về vấn đề Biển Đông, Người phát ngôn của Chính phủ Thái Lan, ông Weerachon Sukondhapatipak cho biết Thái Lan “ủng hộ các nỗ lực của Trung Quốc” trong việc “thúc đẩy hòa bình và ổn định" trên Biển Đông. Tuyên bố được đưa ra bên lề Hội nghị thượng đỉnh ASEAN chỉ vài giờ sau khi Philippines công bố các bức ảnh chụp nhiều tàu thuyền của Trung Quốc đang tập trung tại bãi cạn Scarborough trên Biển Đông. Bãi cạn Scarborough vốn là thực thể tranh chấp giữa Bắc Kinh và Manila suốt nhiều năm qua và nếu Trung Quốc vẫn quyết tâm bồi đắp thành đảo và quân sự hóa thì bãi cạn này có thể làm thay đổi đáng kể tình hình an ninh trên Biển Đông. Hiện chưa thể biết rõ liệu Thái Lan, Campuchia và một số quốc gia ASEAN khác có tiếp tục phản đối việc đề cập tới phán quyết của Tòa Trọng tài trong thời gian tới hay không, nhưng điều rõ ràng là ASEAN không còn tiếng nói có chung về các vấn đề liên quan đến tranh chấp tại Biển Đông.

Tác giả Shawn Crispin là phóng viên chuyên viết về chính trị, an ninh ở khu vực Đông Nam Á. Bài viết đăng trên Tạp chí "The Diplomat" (ngày 9/9).

Vũ Hiền (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

FONOP của Mỹ ở Biển Đông và nước cờ ở Shangri-La

FONOP của Mỹ ở Biển Đông và nước cờ ở Shangri-La

Ngày 24/5 vừa qua, tàu khu trục lớp Arleight Burke của Hải quân Mỹ, chiếc USS Dewey, đã di chuyển vào khu vực 12 hải lý xung quanh 1 đảo nhân tạo mà Trung Quốc dựng lên ở Biển Đông. Đặc biệt, tàu khu trục này đã di chuyển đến gần Đá Vành khăn, một thực thể mà Trung Quốc đã xây dựng thành đảo nhân tạo.

Đọc tiếp...

Ý nghĩa thực sự của thỏa thuận khung COC giữa ASEAN và Trung Quốc

Ý nghĩa thực sự của thỏa thuận khung COC giữa ASEAN và Trung Quốc

Tờ “The Economist” cho rằng COC sẽ chỉ giúp Trung Quốc củng cố nắm giữ những gì họ đã có được, hạn chế tối đa việc bị can thiệp từ các nước ngoài khu vực và thể hiện họ đang ứng xử tốt trong khu vực.

Đọc tiếp...

Cần hơn một COC để ngăn chặn xung đột ở Biển Đông

Cần hơn một COC để ngăn chặn xung đột ở Biển Đông

Những cơ chế chính thức, như COC, là rất cần thiết để giảm thiểu khả năng xảy ra xung đột trong tương lai. Thêm vào đó,Trung Quốc và ASEAN cần phải phối hợp để mở rộng CUES năm 2014. Đọc tiếp...

Kế hoạch của Nga ở Biển Đông

Kế hoạch của Nga ở Biển Đông

Nga đang âm thầm tiến hành ở châu Á-Thái Bình Dương, cũng như các thỏa thuận mua bán vũ khí và năng lượng trị giá hàng tỷ USD với các bên tranh chấp khu vực. Điều này cho thấy Nga có các mục tiêu chiến lược, lợi ích và cả những hành động trực tiếp liên quan tới diễn biến tranh chấp ở vùng biển này.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Một thảm họa môi trường tiềm tàng?

Biển Đông: Một thảm họa môi trường tiềm tàng?

Hầu hết sự tập trung chú ý về Biển Đông đều xoay quanh các hành động quân sự của Trung Quốc. Tuy nhiên, thảm họa tự nhiên đang âm thầm diễn ra trong khu vực cũng là một vấn đề gây quan ngại nghiêm trọng. Đọc tiếp...

Trung Quốc cần tham gia duy trì hòa bình ở Biển Đông

Trung Quốc cần tham gia duy trì hòa bình ở Biển Đông

Sẽ là ảo tưởng nếu cho rằng Trung Quốc cuối cùng sẽ tuân thủ luật pháp quốc tế nếu các quốc gia khác liên tục gây sức ép đối với nước này. Giải quyết tranh chấp Biển Đông là một quá trình dài nhưng chỉ có sự ổn định mới có thể mở đường cho việc này.

Đọc tiếp...

Ngoại trưởng Rex Tillerson "trở lại" Biển Đông

Ngoại trưởng Rex Tillerson

Trung Quốc không phải quá xa lạ với Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson khi là cựu Giám đốc điều hành tập đoàn ExxonMobil. Ông Tillerson có thể sẽ không dễ dàng từ bỏ các mục tiêu, thậm chí còn coi vấn đề Biển Đông là cơ hội để thành công, trong khi những người khác đã thất bại.

Đọc tiếp...

Vai trò của Indonesia trong giải quyết tranh chấp ở Biển Đông

Vai trò của Indonesia trong giải quyết tranh chấp ở Biển Đông

Về lâu dài, chỉ có phương thức ngoại giao nguyên tắc và bền bỉ của Indonesia mới có thể thúc đẩy những thay đổi lối hành xử của Trung Quốc. Đây cũng là cách để đảm bảo tính toàn vẹn lãnh thổ và ổn định khu vực của Indonesia.

Đọc tiếp...

Tiêu điểm "Bộ Ba" của Trung Quốc ở Trường Sa

Tiêu điểm

Ba căn cứ Không quân của Trung Quốc là Đá Xu bi, Vành Khăn và Đá Chữ Thập ở và một căn cứ khác trên đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa sẽ cho phép các máy bay quân sự nước này triển khai hoạt động trên hầu như toàn bộ Biển Đông.

Đọc tiếp...

Các cơ hội cho Mỹ - Trung nếu cuộc chiến giữa hai nước nổ ra

Các cơ hội cho Mỹ - Trung nếu cuộc chiến giữa hai nước nổ ra

Cán cân sức mạnh quân sự tại Tây Thái Bình Dương hiện vẫn nghiêng về Mỹ, song điều này đang thay đổi khi Trung Quốc đầu tư lớn về ngân sách quốc phòng. Nếu cuộc chiến Mỹ - Trung nổ ra, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) năm đầu của Mỹ có thể mất khoảng 5-10%, nhưng Trung Quốc sẽ mất khoảng 25%, thậm chí còn cao hơn.

Đọc tiếp...

Chính quyền Donald Trump nên đối phó với Trung Quốc như thế nào?

Chính quyền Donald Trump nên đối phó với Trung Quốc như thế nào?

Tự do hàng hải chính là lợi ích căn bản của Mỹ và đây cũng là vấn đề Mỹ cần nhấn mạnh trong các cuộc đàm phán với Trung Quốc về vấn đề Biển Đông. Mỹ không nên mạo hiểm tiến hành các hành động quân sự nếu chưa tiến hành thỏa đáng các biện pháp ngoại giao.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đang giành lợi thế hơn Mỹ ở Biển Đông?

Trung Quốc đang giành lợi thế hơn Mỹ ở Biển Đông?

Trong thời gian qua, tàu sân bay Carl Vinson của Mỹ đã tuần tra trên Biển Đông. Đây là hành động phô trương sức mạnh và năng lực của Hải quân Mỹ để trấn an các đồng minh cũng như gửi một thông điệp tới các đối thủ. Tuy nhiên, câu hỏi đang được nhiều người đặt ra là Washington sẽ tiến hành các chiến dịch như vậy mà không vấp phải phản đối trong bao lâu nữa?

Đọc tiếp...

Ông Duterte đang chơi trò chơi nguy hiểm trên Biển Đông

Ông Duterte đang chơi trò chơi nguy hiểm trên Biển Đông

Việc quay lưng với phán quyết của Toà có thể làm Philippines đứng trước nguy cơ mất đi 1/3 lãnh thổ trên biển vốn rất giầu có về tài nguyên và dấu khí, mà chỉ đổi lại là những khoản vay ưu đãi từ Trung Quốc nhưng vẫn phải trả.

Đọc tiếp...

"Tuần trăng mật" giữa Philippines và Trung Quốc đã hết?

Như nhiều quốc gia khác, Philippines muốn được độc lập nhiều hơn trong chính sách đối ngoại. Chăm chút quan hệ với Trung Quốc là động thái để tăng ưu thế của Philippines trước các đồng minh hiện tại, nhưng có những giới hạn của việc này

Đọc tiếp...

Indonesia cần làm gì với Trung Quốc ở Biển Đông năm 2017?

Indonesia cần làm gì với Trung Quốc ở Biển Đông năm 2017?

Cách tiếp cận nước đôi của Indonesia đối với Trung Quốc nếu không cẩn thận sẽ gây nguy hiểm cho nước này, thay vì có thể giúp Indonesia tránh hoặc vượt qua những thách thức do Trung Quốc gây ra.

Đọc tiếp...

Philippines lo ngại Trung Quốc xây dựng tại bãi cạn Scarborough

Philippines lo ngại Trung Quốc xây dựng tại bãi cạn Scarborough

Trong một cuộc phỏng vấn với hãng tin AFP, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Delfin Lorenzana nói rằng Manila cho rằng Trung Quốc sẽ tìm cách xây dựng đảo nhân tạo tại bãi cạn Scarborough, đồng thời nhấn mạnh đây là hành động “không thể chấp nhận được” tại tuyến đường biển có nhiều tranh chấp này.

Đọc tiếp...

Nhân tố làm gia tăng nguy cơ chiến tranh trên Biển Đông

Nhân tố làm gia tăng nguy cơ chiến tranh trên Biển Đông

Tân Tổng thống Mỹ Donald Trump cuối tuần qua đã tái cơ cấu Hội đồng An ninh Quốc gia và thay đổi đáng chú ý nhất là sự tham gia của Cố vấn chiến lược Steve Bannon. Với sự thay đổi này, các quốc gia châu Á có thể phải "lo lắng" trước vai trò mới của cựu sĩ quan hải quân Mỹ Steve Bannon, người từng có thời gian phục vụ trong quân đội Mỹ ở Thái Bình Dương.

Đọc tiếp...

Indonesia thúc đẩy hiệp định phân định biên giới trên biển

Indonesia thúc đẩy hiệp định phân định biên giới trên biển

Ngày 15/12/2016, Quốc hội Indonesia (DPR) đã phê chuẩn hiệp định trên biển giữa Indonesia và Singapore, theo đó ranh giới trên biển giữa hai nước được xác định ở phía Đông eo biển Singapore.

Đọc tiếp...

Chính sách cứng rắn của Trump với Trung Quốc sẽ đi tới đâu?

Chính sách cứng rắn của Trump với Trung Quốc sẽ đi tới đâu?

Những phát biểu cứng rắn từ phía chính quyền sắp tới của Mỹ đối với Trung Quốc đang là bước dạo đầu chuẩn bị cho những cuộc đấu về mọi mặt từ an ninh cho tới thương mại và không gian mạng. Tuy nhiên chưa rõ Tổng thống Donald Trump sẵn sàng đi bao xa trong cuộc đối đầu với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Cần một hình thức kiểm soát vũ khí ở Biển Đông

Cần một hình thức kiểm soát vũ khí ở Biển Đông

Việc Trung Quốc quân sự hóa, cải tạo và bồi đắp đảo tại khu vực Biển Đông sẽ gây ra nhiều rủi ro cho khu vực, do đó cần thiết phải có một hình thức kiểm soát vũ khí để ngăn chặn quân sự hóa ngày càng gia tăng nếu Bộ Quy tắc ứng xử của các bên trên Biển Đông (COC) thất bại.

Đọc tiếp...

Sáu việc ông Trump cần làm để đảm bảo tự do hàng hải

Sáu việc ông Trump cần làm để đảm bảo tự do hàng hải

Việc đề cử cựu Giám đốc điều hành (CEO) của Tập đoàn dầu mỏ ExxonMobil, ông Rex Tillerson, làm Ngoại trưởng và Tướng về hưu James Mattis làm Bộ trưởng Quốc phòng, Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump đã định hình nhóm an ninh quốc gia cấp cao của mình.

Đọc tiếp...

Thế khó của ASEAN ở Biển Đông

Thế khó của ASEAN ở Biển Đông

ASEAN đối mặt với nhiều "sóng gió" trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng tỏ ra hung hăng trong khu vực và những khó lường xung quanh chính sách sắp tới của Tổng thống Mỹ đắc cử Donald Trump đối với châu Á.

Đọc tiếp...

Dự Luật của Mỹ về trừng phạt Trung Quốc liên quan đến Biển Đông và Hoa Đông

Dự Luật của Mỹ về trừng phạt Trung Quốc liên quan đến Biển Đông và Hoa Đông

Ngày 15/3/2017, ngay trước thời điểm ngoại trưởng Mỹ thăm Trung Quốc, Thượng nghị sĩ Ben Cardin cùng Marco Rubio giới thiệu dự thảo nghị quyết về trừng phạt đối với các pháp nhân Trung Quốc liên quan đến hoạt động ở Biển Đông và Hoa Đông. Dự thảo này đã được Rubio, hiện là chủ tịch của Uỷ ban Quốc hội - Hành pháp về Trung Quốc, giới thiệu tháng 12/2016.

Đọc tiếp...

Phải chăng Trung Quốc thành công hơn trong việc quyến rũ Đông Nam Á ở Biển Đông?

Phải chăng Trung Quốc thành công hơn trong việc quyến rũ Đông Nam Á ở Biển Đông?

Với các nhà phân tích Đông Nam Á giàu kinh nghiệm và đang theo dõi hoạt động xây dựng đảo và phát triển quân đội nhanh chóng của Trung Quốc với mối quan ngại ngày một gia tăng, các quỹ hỗ trợ tài chính dồi dào của Trung Quốc chưa chắc có thể thay đổi tư tưởng của họ. Nhưng với thế hệ trẻ và đi cùng với thời gian, tiền của Trung Quốc có thể mang lại hiệu quả.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Đài Loan xây gì trên đảo Ba Bình?

Biển Đông: Đài Loan xây gì trên đảo Ba Bình?

Ngày 20/9, nhật báo Hong Kong Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng trích dẫn một tờ báo địa phương của Đài Loan cho biết có “bốn cấu trúc kiên cố” được xây dựng trên Ba Bình do Đài Loan kiểm soát và gọi là đảo Thái Bình. Giới chuyên gia đặt câu hỏi “Đài Loan xây gì trên đảo này?”

Đọc tiếp...

Doanh nghiệp Trung Quốc đang làm phức tạp tình hình Biển Đông?

Doanh nghiệp Trung Quốc đang làm phức tạp tình hình Biển Đông?

Sau phán quyết của Tòa Trọng tài, Trung Quốc vẫn tiếp tục khuyến khích các doanh nghiệp nhà nước đầu tư vào Biển Đông bởi các nhà hoạch định Trung Quốc tin rằng sự hiện diện của doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc trong khu vực sẽ giúp tăng cường chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

ASEAN trong vòng xoáy ảnh hưởng của Trung Quốc và Mỹ

ASEAN trong vòng xoáy ảnh hưởng của Trung Quốc và Mỹ

Sự gắn kết của ASEAN được “thử lửa” trước sự "tấn công” của Trung Quốc đối với những quốc gia ASEAN không liên quan trực tiếp tới tranh chấp về Biển Đông đã và đang nhận các khoản viện trợ "không hoàn lại" lớn từ Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Ba lựa chọn chiến lược cho Việt Nam

Ba lựa chọn chiến lược cho Việt Nam

Trong bối cảnh Trung Quốc tăng cường hành động quân sự ở Biển Đông, Việt Nam dường như chỉ có 3 lựa chọn chiến lược gồm: (1) tiếp tục "chiến lược đi dây" hiện nay giữa Mỹ, Trung Quốc và Nga; (2) trở thành đồng minh của Mỹ để chống Trung Quốc; và (3) phát triển năng lực quân sự, bao gồm cả khả năng răn đe hạt nhân.

Đọc tiếp...

Về chiến lược "gặm nhấm" Biển Đông nguy hiểm của Trung Quốc

Về chiến lược

Chiến lược gặm nhấm của Trung Quốc ở Biển Đông là không sử dụng tên lửa hay máy bay không người lái để giành quyền kiểm soát các vùng biển tranh chấp mà thay vào đó là các tàu hải cảnh và ngư dân.

Đọc tiếp...

Trung Quốc cắt giảm số lượng tàu cá để bảo vệ nguồn hải sản?

Trung Quốc cắt giảm số lượng tàu cá để bảo vệ nguồn hải sản?

Những ngư dân ở tỉnh Hải Nam, Trung Quốc mới đây đã được thông báo không tăng số lượng các tàu đánh bắt cá trong khi các ngư dân ở những tỉnh, thành phố khác bị yêu cầu cắt giảm 3% số lượng tàu cá.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 13183 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin