22 - 10 - 2019 | 12:39
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home TIN THAM KHẢO NCBĐ Trung Quốc đang đánh mất hình ảnh ngoại giao?

Trung Quốc đang đánh mất hình ảnh ngoại giao?

Email In PDF.

Lối hành xử thô bạo trong vấn đề chủ quyền biển đang dẫn dắt Trung Quốc đi hết sai lầm này đến sai lầm khác. Sai lầm lớn nhất là can dự “trắng trợn” thông qua nước chủ nhà Campuchia tại AMM tháng 7 vừa rồi. Một chiến thắng quá đắt của Trung Quốc, kẻ hưởng lợi lớn ở đây không ai khác là Mỹ.

 

Năm 2016, phần của TQ trong nền kinh tế thế giới sẽ lớn hơn Mỹ tính theo sức mua (PPP). Đó sẽ là một tiến bộ rung chuyển. Năm 1980 khi Mỹ chiếm 25% GDP thế giới, TQ mới chỉ 2.2%. Vậy mà, sau 30 năm lớn mạnh trong vị trí địa chính trị của mình, người TQ đã dường như sắp đánh mất nó đúng khi cần điều đó nhất.

Các nhà lãnh đạo TQ sẽ thật ngây thơ và ngu ngốc nếu chỉ trông vào sự lớn mạnh lặng lẽ và thái bình của đất nước mình để trỗi dậy trên thế giới. Một lúc nào đó, Mỹ sẽ tỉnh dậy từ giấc ngủ địa chính trị của mình; đã có những dấu hiệu cho thấy Mỹ đã mở một mắt để nhìn.

Tuy nhiên TQ đã bắt đầu phạm sai lầm nghiêm trọng. Sau khi Nhật chấp nhận sức ép của TQ và thả tàu TQ bị bắt giữ tháng 9/2010, TQ đã đi quá xa và đòi Nhật xin lỗi, làm cho phía Nhật ngơ ngác.

Cũng tương tự, sau khi Bắc TT nã pháo giết những thường dân vô tội Nam TT tháng 11/2010, TQ vẫn giữ im lặng. Cẩn trọng đối ứng lại, Nam TT cử đại sứ dự Lễ trao giải Nobel cho nhà hoạt động TQ về nhân quyền bị tù đày Lưu Hiểu Ba tháng 12/2010.

TQ cũng làm nhiều người Ấn Độ tức giận qua việc độc đoán không cấp visa cho những quan chức cao cấp. TTg Ôn Gia Bảo, sau đó đã giữ yên sóng gió qua những cuộc gặp với TTg Manmohan Singh, song những khiêu khích không cần thiết vẫn để lại dư âm mất lòng tin ở Ấn Độ.

Tất cả những khuyết điểm đó không là gì so với những gì TQ đã làm với ASEAN tháng 7 vừa rồi. Lần đầu trong 45 năm, AMM của ASEAN không thống nhất được tuyên bố chung, bề ngoài là vì chủ tịch ASEAN lúc đó, CPC, không muốn tuyên bố chung nói đến tranh chấp song phương ở Biển Đông. Cả thế giới, trong đó có các nước ASEAN, hiểu quan điểm của CPC là kết quả sức ép quá lớn từ TQ.

Chiến thắng của TQ phải trả giá đắt. TQ thắng trận chiến Tuyên bố chung, nhưng TQ có thể đã đánh mất 20 năm vất vả tích lũy thiện chí, kết quả của nỗ lực đó cụ thể như là Hiệp định tự do thương mại TQ-ASEAN ký tháng 11/2002.

Quan trọng hơn, những nhà lãnh đạo trước đó của TQ đã tính toán rằng một ASEAN thống nhất và mạnh mẽ là một vùng đệm có giá trị ngăn chiến lược bao vây của Mỹ. Bây giờ, với việc chia rẽ ASEAN, TQ đã cung cấp cho Mỹ cơ hội địa chính trị tốt nhất có thể có trong khu vực. Nếu Đặng Tiểu Bình còn sống, ông sẽ vô cùng lo lắng.

Có thể không công bằng khi cáo buộc nhà lãnh đạo TQ về tranh cãi trong ASEAN vừa rồi. Cũng nhiều khả năng những quan chức cấp dưới quá ganh tị đã thúc ép quan điểm cứng rắn về Biển Đông, nơi mà không nhà lãnh đạo TQ nào, nếu được chọn lựa, lại chọn phương thức làm tan vỡ Tuyên bố chung AMM. Song điều đã xảy ra bộc lộ sự yếu kém trong quyết sách của TQ.

Đường “9 đoạn” TQ đã vẽ trên Biển Đông có thể chẳng minh chứng được gì ngoài một cái cối xay đá quàng quanh cổ TQ. Không khôn ngoan gì lại kèm bản đồ đó vào một công hàm đáp lại một kiến nghị chung do Việt Nam và Malaysia trình lên UB của LHQ về Ranh giới Thềm lục địa tháng 5/2009. Đó là lần đầu tiên TQ đã gộp bản đồ đó vào một thông đạt chính thức lên LHQ và đã gây ra lo lắng ghê gớm trong một số thành viên ASEAN.

Mỹ đã không để mất cơ hội mà việc gộp bản đồ đó mang lại, đó là tại sao Mỹ, theo một cách rất bất thường, đã cố gắng thông qua Luật về Công ước Biển. Việc công khai đường “9 vạch” tại LHQ, TQ đã bước vào tình thế “được ăn cả, ngã về không”.

Trên thực tế, như nhà sử học lỗi lạc Wang Gungwu, giáo sư sử học Viễn Đông, đã chỉ ra, những tấm bản đồ đầu tiên yêu sách chủ quyền ở Biển Đông là người Nhật Bản và được TQ Quốc Dân (Đài Loan) thừa kế. Đối với trong nước, đường “9 vạch” cũng có thể gây phiền toái cho chính phủ vì phải trình cho các nhà phê bình một bằng chứng hữu dụng. Bất kỳ dụng ý thỏa hiệp nào sẽ đẩy các quan chức vào tình thế chính trị khó xử. Nói cách khác, một vài mô đá ở Biển Đông đã đẩy TQ vào tình thế giữa đá và một nơi cứng không khác gì đá.

Không còn nghi ngờ gì nữa, TQ sẽ phải tìm đường thỏa hiệp về đường “9 vạch”. Nói riêng, TQ đã bắt đầu làm như vậy. Cho dù đường đó bao phủ vùng nước Đông Bắc các đảo Natuna thuộc về Indonesia, TQ đã cho Indonesia đảm bảo vô điều kiện rằng TQ không yêu sách các đảo Natuna hay vùng đặc quyền kinh tế các đảo này.

Những đảm bảo riêng tư đó đã bình ổn quan hệ với Indonesia. Vậy tại sao không làm như vậy với các quốc gia ASEAN khác ?

Di sản của Đặng và tiền nhiệm Mao Trạch Đông rất khác nhau. Nhưng hai lãnh đạo quan trọng nhất này của Nước Cộng hòa Nhân dân đều thống nhất ở một lĩnh vực: cả hai đều cúi chịu tất cả để đạt được nhượng bộ về lãnh thổ nhằm giải quyết xung đột biên giới. Điều đó lý giải tại sao TQ rất rộng rãi với Nga, thí dụ, trong các giải pháp biên giới.

Mao và Đặng có thể làm được vì cả hai có sức mạnh lãnh đạo TQ. Thách thức đối với thế giới ngày nay là TQ đã trở thành đa cực về chính trị: không có lãnh đạo nào đủ mạnh để quyết định các nhượng bộ đơn phương và khôn ngoan.

Sẽ không có gì xảy ra ở TQ cho đến khi chuyển giao lãnh đạo hoàn thành vào tháng 11. Chính quyền mới của Tập Cận Bình và Lý Khắc Cường sẽ cần một thời gian để ổn định. Nhưng Mỹ đang thức dậy. Phần còn lại của thế giới năm 2016 cũng sẽ như vậy.

Câu hỏi lớn lúc đó sẽ là: Liệu, về mặt địa chính trị, TQ có hùng mạnh vào loại Số 1 như khi TQ đã ở vị trí Số 2 hay không ?

Kishore Mabubani, Hiệu trưởng Trường Chính sách Công Lý Quang Diệu, Đại học Quốc gia Singapore .

 

Theo Project Syndicate 

Mỹ Anh (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Ba vấn đề Mỹ đối mặt khi tập hợp liên minh chống Trung Quốc

Ba vấn đề Mỹ đối mặt khi tập hợp liên minh chống Trung Quốc

Hiện là thời điểm khó khăn đối với các quốc gia châu Á-Thái Bình Dương khi họ bị cuốn vào cuộc cạnh tranh ngày càng gia tăng giữa Mỹ và Trung Quốc. Một đồng minh lâu năm của Mỹ là Philippines đang thay đổi cách tiếp cận với Washington và Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Cơ chế tham vấn Trung Quốc-Malaysia và tác động đối với Biển Đông

Cơ chế tham vấn Trung Quốc-Malaysia và tác động đối với Biển Đông

Tuyên bố gần đây về cơ chế tham vấn song phương giữa Trung Quốc và Malaysia về vẫn đề biển đã làm dấy lên những nghi ngại liên quan vấn đề Biển Đông mà hai bên có yêu sách lấn.

Đọc tiếp...

Khai thác chung với Trung Quốc ở Biển Đông - Hiểm họa và lợi ích

Khai thác chung với Trung Quốc ở Biển Đông - Hiểm họa và lợi ích

Tiến triển nào trong hoạt động hợp tác ở vùng biển tranh chấp chỉ diễn ra nếu Trung Quốc chấp nhận thỏa hiệp với các quốc gia yêu sách khác bằng cách công nhận phán quyết ngày 12/7/2016 dựa trên công ước UNCLOS khi Philippines là bên thắng kiện.

Đọc tiếp...

Viễn cảnh "ác mộng" trên Biển Đông từ quan điểm của Nhật Bản

Viễn cảnh

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe lo ngại rằng Biển Đông có thể trở thành một "ao nhà của Bắc Kinh",... một vùng biển đủ sâu để Hải quân của Quân giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) có thể triển khai các tàu ngầm tấn công hạt nhân, có khả năng phóng các tên lửa mang đầu đạn hạt nhân.

Đọc tiếp...

Trung Quốc sẽ làm gì với các đảo đá trên Biển Đông?

Trung Quốc sẽ làm gì với các đảo đá trên Biển Đông?

Trung Quốc sẽ tiếp tục thâu tóm các thực thể ở Biển Đông và sẽ sử dụng các căn cứ này để phô trương sức mạnh và thực hiện hành vi đe dọa. Liệu Trung Quốc có thực sự bảo vệ các thực thể cũng như có kế hoạch gì sắp tới?

Đọc tiếp...

Châu Âu “quyết tâm can dự” vào châu Á-Thái Bình Dương và Biển Đông?

Châu Âu “quyết tâm can dự” vào châu Á-Thái Bình Dương và Biển Đông?

Theo giới phân tích, các nước lớn ở châu Âu đang tìm cách tăng cường sự hiện diện của họ ở châu Á-Thái Bình Dương bằng các chiến dịch tự do hàng hải trong bối cảnh lo ngại căng thẳng gia tăng ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và Philippines nhận được gì khi cùng khai thác tài nguyên?

Trung Quốc và Philippines nhận được gì khi cùng khai thác tài nguyên?

Với thoả thuận khai thác dầu và khí chung, Trung Quốc được chia lợi nhuận và có chỗ đứng ở Bãi Cỏ Rong trong khi công nhận chủ quyền của Philippines.

Đọc tiếp...

Những "giới hạn đỏ" ở Biển Đông

 Những

Trong bối cảnh cuộc chiến thương mại vẫn rất căng thẳng, quân đội Mỹ và Trung Quốc gần đây liên tục có các hành động "ăn miếng trả miếng" tại Biển Đông.

Đọc tiếp...

Cuộc gặp Tập Cận Bình-Duterte: Màn phô diễn về Biển Đông?

Cuộc gặp Tập Cận Bình-Duterte: Màn phô diễn về Biển Đông?

Chuyến công du Bắc Kinh lần thứ 5 của ông Duterte ít nhất lẽ ra phải là thời điểm thể hiện sự dũng cảm của Philippines - và tạo ra một sự thay đổi đối với trục chính sách đối ngoại hướng tới Trung Quốc của ông, khi tất cả những năm tháng cúi đầu phục tùng trước đây lẽ ra phải giúp Philippines có được một vị thế tốt hơn trên bàn đàm phán.

Đọc tiếp...

Trung Quốc tìm cách mở rộng EEZ trên Biển Hoa Đông

Trung Quốc tìm cách mở rộng EEZ trên Biển Hoa Đông

Trong khi Trung Quốc và Nhật Bản tranh cãi về phân định biển, các tàu nghiên cứu Trung Quốc hoạt động trên thực địa để củng cố yêu sách của Bắc Kinh ở Biển Hoa Đông.

Đọc tiếp...

Cuộc tập trận Mỹ-ASEAN dưới góc nhìn của giới phân tích

Cuộc tập trận Mỹ-ASEAN dưới góc nhìn của giới phân tích

Việc Mỹ và các quốc gia thành viên ASEAN lần đầu tiên tập trận hàng hải chung có hàm ý và tác động như thế nào trong bối cảnh căng thẳng trên biển ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương gia tăng hiện nay?

Đọc tiếp...

Doanh nghiệp Trung Quốc củng cố vai trò trên Biển Đông?

Doanh nghiệp Trung Quốc củng cố vai trò trên Biển Đông?

Theo một nghiên cứu mới đăng trên ISEAS, các doanh nghiệp (SOE) của Bắc Kinh đang đóng vai trò ngày một lớn trong hoạt động xây dựng trên Biển Đông và tìm cách củng cố vị thế vững chắc trong những năm sắp tới. Nghiên cứu trên đã cho thấy Bắc Kinh đang khuyến khích các doanh nghiệp này hoạt động tại đây.

Đọc tiếp...

Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tại Đối thoại Shangri La 2018

Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tại Đối thoại Shangri La 2018

Đối thoại Shangri La thường niên lần thứ 17 ở Singapore năm nay đã không gây thất vọng với số lượng Bộ trưởng Quốc phòng và các quan chức cấp cao tham dự đạt mức kỷ lục. Trong đó, nội dung địa chiến lược của khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương nổi lên là chủ đề trọng tâm của hội nghị này.

Đọc tiếp...

Philippines có thể cùng khai thác với Trung Quốc ở Biển Đông?

Philippines có thể cùng khai thác với Trung Quốc ở Biển Đông?

Chuyên gia Batongbacal cho rằng bài báo năm 1999 mà Ngoại trưởng Cayetano đề cập không hề phản ánh tình hình ở Philippines và Trung Quốc sau khi Tòa Trọng tài phán quyết, bởi bài báo này đã được viết cách đây 19 năm.

Đọc tiếp...

Biển Đông vẫn "làm nóng" Đối thoại Shangri-La 2018

Biển Đông vẫn

Hội nghị thượng đỉnh rất được mong chờ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã không làm lu mờ Đối thoại Shangri-La. Tranh chấp Biển Đông đã trở thành vấn đề nóng và được đề cập đến trong nhiều phát biểu của các Bộ trưởng và tại các phiên thảo luận.

Đọc tiếp...

Tác động của không gian Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đối với ASEAN

Tác động của không gian Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đối với ASEAN

Mặc dù Tổng thống Mỹ đã nhiều lần ám chỉ đến khái niệm không gian Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong các bài phát biểu cuối năm 2017, và khái niệm này có liên quan đến Chiến lược An ninh Quốc gia và Chiến lược Quốc phòng, nhưng “Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở” cũng chỉ được các nước trong khu vực đón nhận với sự dè dặt.

Đọc tiếp...

Triển vọng cho hòa bình ở Biển Đông

Triển vọng cho hòa bình ở Biển Đông

Mặc dù Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông sẽ mất nhiều thời gian để hiện thực hóa, song các bên cũng cần phải suy nghĩ nghiêm túc về triển vọng của Bộ Quy tắc về việc Chạm trán Bất ngờ trên biển dành cho các lực lượng hàng không và dưới mặt biển.

Đọc tiếp...

Giới phân tích: Mỹ cần ngăn chặn Trung Quốc ở Biển Đông

Giới phân tích: Mỹ cần ngăn chặn Trung Quốc ở Biển Đông

Do vấn đề Triều Tiên đang phủ sóng các báo xuất bản ngoài châu Á, những diễn biến quan trọng liên quan đến tình hình Biển Đông - nguyên nhân chính gây căng thẳng ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trước khi Triều Tiên bắt đầu thử tên lửa tầm xa và vũ khí hạt nhân - đã không được chú ý một cách đầy đủ.

Đọc tiếp...

Kế hoạch thăm dò hợp tác dầu khí giữa Trung Quốc và Philippines đối mặt nhiều thách thức

Kế hoạch thăm dò hợp tác dầu khí giữa Trung Quốc và Philippines đối mặt nhiều thách thức

Trong bối cảnh mối quan hệ giữa hai nước đang phát triển, Trung Quốc và Philippines mới đây đã củng cố thêm bằng một thỏa thuận chia sẻ tài nguyên tại Biển Đông. Chủ đề này được ông Tập và Tổng thống Duterte thảo luận tại cuộc gặp song phương, bên lề Diễn đàn Bác Ngao.

Đọc tiếp...

Malaysia có nên đổi tên một phần Biển Đông?

Malaysia có nên đổi tên một phần Biển Đông?

Quan điểm trước đây của Malaysia về vấn đề Biển Đông dưới thời chính quyền của Thủ tướng Najib Razak có thể được tóm gọn tốt nhất bằng cụm từ là cách tiếp cận “chắc ăn” nhằm bảo vệ những lợi ích của Malaysia vừa duy trì mối quan hệ với Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Thách thức vẫn chờ COC

Thách thức vẫn chờ COC

ASEAN cần phải giải quyết các vấn đề cấp bách và phức tạp như định nghĩa về quân sự hóa, liệu COC có cần tính ràng buộc và phạm vi địa lý áp dụng trước khi tiến tới đồng thuận về những nguyên tắc làm giảm tranh chấp biển ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Phức tạp trong cách hành xử của Philippines đối với Trung Quốc

Phức tạp trong cách hành xử của Philippines đối với Trung Quốc

Sự chuyển hướng mạnh mẽ khỏi quan điểm truyền thống vốn thường dựa vào đồng minh hiệp ước là Mỹ của Manila đã khiến dư luận trong nước và khu vực không khỏi choáng váng, nhất là trong bối cảnh tham vọng về chủ nghĩa mở rộng lãnh thổ của Trung Quốc ngày càng lộ rõ.

Đọc tiếp...

Trung Quốc muốn đối đầu với Mỹ tại Biển Đông?

Trung Quốc muốn đối đầu với Mỹ tại Biển Đông?

Ngày 17/1, tàu khu trục USS Hopper đã tiến vào vùng biển trong phạm vi 12 hải lý của Bãi cạn Scarborough. Giới chức Trung Quốc hoàn toàn có thể phớt lờ hoạt động của tàu USS Hopper, song phản ứng gay gắt của họ có thể là dấu hiệu cho thấy cường quốc này đã sẵn sàng đối đầu trực diện với Mỹ.

Đọc tiếp...

Trump "bận bịu" với Triều Tiên, Trung Quốc tiến vào Tây Thái Bình Dương

Trump

Gần đây, Trung Quốc đã tăng tốc các hoạt động không quân và hải quân ở những khu vực nhạy cảm gần Nhật Bản và Đài Loan. Đây là một phần trong công cuộc viễn chinh của nước này nhằm mở rộng sự hiện diện quân sự ra Thái Bình Dương.

Đọc tiếp...

Úc muốn “hồi sinh” phán quyết Tòa Trọng tài ở Biển Đông

Úc muốn “hồi sinh” phán quyết Tòa Trọng tài ở Biển Đông

Ngày 10/1, Úc tuyên bố nước này sẽ không ủng hộ các hành động của bất kỳ quốc gia nào đi ngược lại phán quyết của Tòa trọng tài thường trực (PCA) về vấn đề Biển Đông, trong đó có hoạt động quân sự hóa, đồng thời khuyến khích cả Trung Quốc lẫn Philippines thực thi quyết định này.

Đọc tiếp...

Lý do Úc lo ngại trước các hoạt động của Trung Quốc tại Biển Đông

Lý do Úc lo ngại trước các hoạt động của Trung Quốc tại Biển Đông

Biển Đông cách Canberra hơn 6.000 km song những hoạt động của Trung Quốc tại vùng biển tranh chấp này đang khiến giới chức ngoại giao và quốc phòng Úc không khỏi lo ngại ở hai khía cạnh “tự do hàng hải” và “trật tự quốc tế dựa trên luật pháp”.

Đọc tiếp...

Tình hình Biển Đông: Khoảng lặng trước cơn bão

Tình hình Biển Đông: Khoảng lặng trước cơn bão

Nhiều bức ảnh chụp từ vệ tinh gần đây cho thấy Trung Quốc đang âm thầm tiếp tục các hoạt động xây dựng và cải tạo trên Biển Đông, và nhiều khả năng sẽ sớm có những biện pháp khẳng định chủ quyền mạnh mẽ hơn.

Đọc tiếp...

Tại sao Trung Quốc duy trì biên giới “mập mờ” trên Biển Đông?

Tại sao Trung Quốc duy trì biên giới “mập mờ” trên Biển Đông?

Theo một bản đồ Trung Quốc gửi lên Ủy ban Ranh giới thềm lục địa năm 2009, “đường 9 đoạn” có “độ dày” tới 20km. Trung Quốc đã biểu thị một đường ranh giới đủ rõ ràng để các nước khác phải chú ý nhưng cũng đủ mập mờ để đàm phán về quyền kiểm soát thực sự.

 

Đọc tiếp...

Chính quyền Trump "tăng tốc" chiến dịch tự do hàng hải ở Biển Đông

Chính quyền Trump

Đầu tuần này, Mỹ đã tiến hành chiến dịch FONOP thứ 4 trên Biển Đông trong năm nay, sau khi tái khởi động chiến dịch này vào tháng 5/2017 sau 7 tháng tạm ngừng. Theo hãng tin Reuters, tàu USS Chafee - tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường lớp Arleigh Burke - đã thách thức yêu sách biển quá mức của Trung Quốc ở quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông.

Đọc tiếp...

Trung Quốc kéo Indonesia vào vũng lầy Biển Đông

Trung Quốc kéo Indonesia vào vũng lầy Biển Đông

Tình hình Biển Đông dường như lại nóng lên sau khi Trung Quốc chỉ trích Indonesia về quyết định đổi tên khu vực đảo Natuna giàu khí đốt tự nhiên của nước này. Điều gì ẩn sau một cái tên như vậy? Có vẻ như nó mang khá nhiều ý nghĩa, đặc biệt đối với những tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông, khu vực Bắc Kinh ngày càng có xu hướng coi là sân sau.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 5336 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin