30 - 11 - 2020 | 6:38
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Liệu cuộc gặp Trump-Kim có dẫn tới nền hòa bình lâu dài?

Liệu cuộc gặp Trump-Kim có dẫn tới nền hòa bình lâu dài?

Email In PDF.

Đây là một cuộc gặp mang tính lịch sử. Nhưng liệu chiến lược “mất trí” ngẫu nhiên của Trump có thực sự hiệu quả hay không? Nếu câu trả lời là không thì đây hoàn toàn sẽ là một trò đùa đáng thất vọng, một màn kịch câm, hai cái tôi trong cuộc chơi vô nghĩa.

 

Năm 2018 đã làm nên những điều thật khác biệt. Có lẽ những khoảnh khắc đáng sợ nhất trong nhiệm kỳ đầu gây kinh hãi của vị tổng thống Mỹ bốc đồng có liên quan tới cuộc khẩu chiến giữa Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Kim Jong-un đã gọi Trump là “lão già lẩm cẩm”. Trump đe dọa sẽ dội xuống “lửa và cơn thịnh nộ mà thế giới chưa từng chứng kiến”. Triều Tiên đã thử những quả tên lửa mà về lý thuyết có thể tấn công các mục tiêu ở nước Mỹ lục địa. Dường như ngày tận thế đã đến gần.

Ngày 12/6, trước một bức tường cao ngất được dựng nên bởi hàng chục lá quốc kỳ của cả hai nước, hai người từng là đối thủ “không đội trời chung” cuối cùng đã gặp mặt và bắt tay, tươi cười như thể những người bạn cũ. Dù nhìn nhận theo cách nào đi chăng nữa, đây cũng là một sự kiện lịch sử; lần đầu tiên diễn ra một cuộc gặp như vậy giữa một nhà lãnh đạo Triều Tiên và một tổng thống Mỹ.

Sau đó, họ bước vào dùng bữa trưa kết hợp trao đổi công việc trong phòng kín - trong thực đơn có món sườn bò và thịt lợn chua ngọt, cũng như món kem, món tráng miệng ưa thích của Trump - sau đó xuất hiện để cùng ký kết một văn kiện mà Trump gọi là “toàn diện”.

Điều được nhiều người mô tả là việc Trump phát triển chiến lược “kẻ mất trí” của Nixon - hành vi không dự đoán được nhằm buộc một đối thủ phải đưa ra những sự nhượng bộ - điều mà tạp chí New Republic gọi là chiến lược “gã điên” của Trump dường như đã có hiệu quả. Đó có thể là vì không giống như Nixon, Trump thực sự là một ẩn số. Không ai biết liệu ông có thực sự nhấn nút hay không; Trump không đọc các báo cáo tình hình, và dường như không phải lúc nào cũng hoàn toàn hiểu những gì mình nói. “Hãy nhìn nhận ông ấy một cách nghiêm túc, nhưng đừng hiểu theo nghĩa đen” là cách hiểu cuối cùng mà những người biện hộ cho ông đưa ra, nhưng nhiều người lo ngại rằng cách tiếp cận đó trong ngoại giao hạt nhân sẽ dẫn tới thảm họa.

Nhưng, trong trường hợp có giới hạn này, nó dường như đã có tác dụng. Điều này một phần là vì ở Trump, Kim Jong-un có thể đã nhận thấy một cơ hội giành được những sự nhượng bộ và thậm chí là tình hữu nghị từ một nước Mỹ mà những sự kiềm chế của hoạt động ngoại giao bình thường sẽ không bao giờ cho phép diễn ra. Khi nêu lên một ý tưởng tương tự về một cuộc gặp thượng đỉnh, Barack Obama đã bị những người bảo thủ chỉ trích gay gắt. Đương nhiên, đối với Trump, điệp khúc giận dữ này đã im bặt.

Kim Jong-un đã nói trước khi cuộc gặp bắt đầu: “Để đến được đây thật không dễ dàng gì. Quá khứ là xiềng xích trói buộc chân tay chúng ta, và những định kiến và thông lệ cũ là những chướng ngại vật trên con đường chúng ta tiến về phía trước”. Ông nói thêm: “Nhưng chúng ta đã vượt qua tất cả, và ngày hôm nay chúng ta ở đây”.

Trong cuộc họp báo chung sau cuộc họp kín, Trump cho biết cuộc gặp thượng đỉnh đã đánh dấu sự khởi đầu của một mối quan hệ “tuyệt vời” với Kim Jong-un, và rằng việc phi hạt nhân hóa sẽ bắt đầu “rất nhanh chóng”. Chưa rõ chính xác việc “phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên”, như được vạch ra trong văn kiện mà hai nhà lãnh đạo đã ký kết, có ý nghĩa gì; liệu binh lính Mỹ có rút quân hoàn toàn hay không? Trong quá khứ, Triều Tiên đã sử dụng cụm từ này để chỉ khả năng của Mỹ tấn công các mục tiêu ở Triều Tiên bằng vũ khí hạt nhân; đương nhiên, Mỹ không có khả năng thu hẹp quy mô kho vũ khí hạt nhân của mình.

Văn kiện không đi vào các chi tiết cụ thể, nhưng nó đưa ra khuôn khổ cho các cuộc đàm phán đang tiếp diễn hướng tới việc làm tan băng quan hệ, điều mà cha của Kim Jong-un, người từng gặp mặt ngoại trưởng Mỹ khi đó là Madeline Albright, chưa từng tìm cách đạt được. Nó không phải là một cam kết trực tiếp, mà là một tuyên bố về ý định. Các cuộc đàm phán tiếp nối giờ đây sẽ bắt đầu giữa Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo và nhà chức trách Triều Tiên. Mặc dù được Trump gọi là “toàn diện”, nhưng văn kiện nói trên không bao hàm một con đường cụ thể hướng tới sự xuống thang hạt nhân.

Nhưng đối với cả hai nhà lãnh đạo, rõ ràng điều quan trọng hơn nhiều so với nội dung của văn kiện là trò chơi về nhận thức. Cuộc gặp đưa cả hai nhà lãnh đạo vào vị thế mà ở đó, tạo lập một nền hòa bình là cách duy nhất để giữ thể diện - điều mà cả hai đều mong muốn.

Tình cảm yêu mến ngập tràn giữa hai người: rõ ràng họ có sức hấp dẫn cá nhân. Trump đã ca ngợi Kim Jong-un, nói rằng ông có “nhân cách tốt ... rất thông minh. Một sự kết hợp tuyệt vời”, và trao cho ông một cái nhìn hiếm thấy trong chiếc xe limousine của tổng thống, một mẫu xe bọc thép kiên cố của hãng Cadillac được biết đến là “Quái thú”. Ông nói nhà lãnh đạo Triều Tiên là một “người tài năng”, “rất yêu đất nước của mình”, và nói với các phóng viên rằng cuộc gặp sẽ mang đến “thêm rất nhiều điều nữa” và nói rằng ông “chắc chắn” sẽ mời Kim Jong-un đến Nhà Trắng. Về phần mình, Kim Jong-un nói rằng thế giới “sẽ chứng kiến một sự thay đổi lớn”.

Nhưng điều đó có ý nghĩa gì?

Tầm vóc quốc tế của Kim Jong-un gần như đã thay đổi trong chốc lát từ một kẻ ngoài lề thành một người được yêu mến. Ông được Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ “ve vãn”. Nhiều điều vẫn có thể trở nên sai lầm, nhưng tín hiệu ông đã đưa ra là Triều Tiên đang trở nên thân thiện sau giai đoạn xa cách. Cuộc gặp này chỉ là một phần trong chiến lược của ông; nó diễn ra ngay sau chuyến thăm hiếm có tới Trung Quốc bằng tàu hỏa, và sau đó là một cuộc gặp gần như chưa từng có với Tổng thống Hàn Quốc ở biên giới hai nước.

Trên thực tế, cuộc gặp này cũng là một thành công đối với Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, người từ lâu đã mong muốn phá tan sự đối đầu giằng co ở biên giới phía Bắc của đất nước ông, nơi mà pháo binh của Triều Tiên vẫn thường trực nhằm vào thủ đô của ông, Seoul. Chính Tổng thống Moon Jae-in đã cho phép các vận động viên Triều Tiên tham gia Thế vận hội Mùa Đông ở Hàn Quốc vào đầu năm 2018, một dấu hiệu ban đầu đã đưa chúng ta đến cuộc gặp ngày 12/6. Tờ The Washington Post đưa tin, Tổng thống Moon Jae-in nói ông “gần như không ngủ được” trước cuộc gặp thượng đỉnh ngày 12/6.

Trump là kiểu người làm việc bằng bản năng thay vì kinh nghiệm. Đây là một cách tiếp cận gần như không có tác dụng đối với bất kỳ cơ quan nào trong chính phủ. Những thành tựu về lập pháp của ông là không đáng kể; khi ông đạt được điều gì đó thì thường là vì mơ ước của một ai đó khác đã chiếm ưu thế hơn đối với một tổng thống thậm chí không quan tâm đến việc học hỏi các chi tiết. Cuối cùng ông đã để cho Paul Ryan thúc đẩy kế hoạch thuế của riêng mình và tuyên bố đây là một chiến thắng; ông cho phép Mitch McConnel phần lớn lựa chọn người được bổ nhiệm trong Tòa án tối cao của mình.

Nhưng vấn đề Triều Tiên là một thành tựu hoàn toàn nhờ vào phong cách của ông. Có lẽ là vì, nhờ sự tình cờ lịch sử kỳ lạ nào đó, Trump và Kim Jong-un “cùng một giuộc” trong nhiều phương diện; họ đều là những kẻ cơ hội: Kế hoạch của Trump đối với cuộc đàm phán này là “chắp cánh cho nó”.

Về phần mình, Kim Jong-un cũng bị hấp dẫn bởi những người nổi tiếng; ngôi sao bóng rổ người Mỹ Dennis Rodman nổi lên như là một phái viên hòa bình không chính thức, người đã có các chuyến thăm Triều Tiên kỳ lạ bắt đầu vào năm 2013, khi ông có mối quan hệ thân thiết với Kim Jong-un nhờ tình yêu của Kim Jong-un với bộ môn bóng rổ, dường như là một dấu hiệu ban đầu cho thấy mối quan hệ của Kim Jong-un với Mỹ và văn hóa Mỹ không thù địch về căn bản như những người tiền nhiệm của ông.

Vào ngày 12/6, xuất hiện trực tiếp trên kênh truyền hình CNN từ Singapore, đội chiếc mũ in dòng chữ “Đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại” và chiếc áo phông quảng cáo đồng tiền điện tử in hình cần sa Potcoin, Rodman đã thổn thức bày tỏ niềm vui sướng của mình.

Tuy nhiên, bài học mà các nước khác có thể rút ra từ toàn bộ sự việc này có lẽ không quá tích cực. Cuộc gặp này sẽ không bao giờ diễn ra nếu như không vì sự hung hăng ngày càng gia tăng, với việc Triều Tiên tăng cường phát triển vũ khí hạt nhân, đặc biệt là các tên lửa có thể đưa các đầu đạn đó đến tận lục địa Mỹ. Các nước khác đang hướng tới viêc nâng cao tầm vóc của mình với Mỹ có thể rút ra bài học rằng việc chế tạo vũ khí hạt nhân là cách để đạt được mục đích đó.

Nhưng bất chấp điều này, nếu như thỏa thuận này được giữ vững và có thể được phát triển thành một khuôn khổ dẫn tới hòa bình – hoàn toàn không phải một điều chắc chắn - đây sẽ là một thời điểm tuyệt vời có thể khiến cuộc sống của hàng triệu người Triều Tiên vốn sống trong cảnh nghèo khổ trở nên tốt đẹp hơn, cũng như khiến thế giới có thể an toàn hơn trước cuộc tấn công hạt nhân ít nhất là từ quốc gia này.

Nếu không, đây hoàn toàn sẽ là một trò đùa đáng thất vọng, một màn kịch câm, hai cái tôi trong cuộc chơi vô nghĩa. Vào thời điểm này, chúng ta không biết được, chỉ thời gian mới có thể trả lời.

Nicky Woolf là biên tập viên tờ New Statesman America. Bài viết được đăng trên New Statesman America.

Văn Cường (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU và Trung Quốc mối quan hệ từ đối tác chiến lược chuyển thành đối thủ hệ thống. Điều gì đã đẩy hai bên đi đến bước đường này?

Đọc tiếp...

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Chính sách Mỹ-Trung đòi hỏi một chiến lược nghiêm túc, bền vững, chứ không phải một chiến lược chắp vá trong chiến dịch tranh cử tổng thống để cứu lấy một chính quyền thất bại.

Đọc tiếp...

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Các quốc gia Đông Nam Á có cơ hội hiếm có để tận dụng tuyên bố của Bắc Kinh về sự phụ thuộc lẫn nhau trong việc giải quyết các vấn đề cấp bách, chẳng hạn như sáng kiến “Vành đai và Con đường” và Biển Đông.  

Đọc tiếp...

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Hôm 11 tháng 2, Philippines thông báo chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Mỹ, đến ngày 2 tháng 6 nước này lại tuyên bố hoãn quyết định chấm dứt VFA. Điều gì uẩn khúc đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philppines?

Đọc tiếp...

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Sự trỗi dậy của Trung Quốc liệu có thay đổi cục diện một "nền hòa bình kiểu Mỹ" tại khu vực châu Á. Phản ứng của các quốc gia trong khu vực sẽ ra sao, chọn Mỹ hay chọn Trung Quốc?

Đọc tiếp...

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Bài viết tìm hiểu cơ sở lý thuyết và thực tiễn về xây dựng lòng tin ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương thông qua trả lời các câu hỏi: Vì sao đặc điểm triển khai các biện pháp xây dựng lòng tin (CBMs) ở châu Á - Thái Bình Dương khác với CBMs truyền thống? Bài học kinh nghiệm rút ra từ triển khai CBMs ở khu vực là gì?

Đọc tiếp...

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Các quốc gia trong khu vực đang tìm cách không để cho những tranh chấp của họ với Trung Quốc ảnh hưởng tới các khía cạnh khác trong mối quan hệ với nước láng giềng quan trọng này, tìm cách cân bằng giữa Trung Quốc và Mỹ, cũng như các cường quốc khu vực như Nhật Bản và Ấn Độ.

Đọc tiếp...

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Đại dịch đã đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy vì cả hai nước đều tìm cách vượt mặt nhau để định hình trật tự thế giới.

Đọc tiếp...

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Dịch COVID-19 đã đẩy mối quan hệ Trung-Mỹ vào một giai đoạn tồi tệ mới. Quan hệ thương mại song phương trên đà suy thoái, rơi vào trạng thái dường như đóng băng; sự thiếu hụt lòng tin chiến lược ngày càng nghiêm trọng; bầu không khí giữa hai bên ngột ngạt chưa từng có.

Đọc tiếp...

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Các nhà ngoại giao và quan chức quân sự ở cả Mỹ và Philippines đang tìm cách cứu vãn Thỏa thuận Các lực lượng thăm viếng (VFA) với lo ngại rằng khoảng trống an ninh do thoả thuận trên để lại có thể sẽ tạo cơ hội để Bắc Kinh tăng cường củng cố quân đội và bành trướng hơn nữa ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Nhật Bản là một trường hợp đặc biệt để nghiên cứu tác động của cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung. Là quốc gia nằm tại tiền tuyến của cạnh tranh, Nhật Bản ở vị thế khó xử bởi vừa là đồng minh quân sự thân cận của Mỹ lại vừa có quan hệ kinh tế chặt chẽ với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Quan hệ đối tác Trung-Nga đã được củng cố đáng kể trong hai năm qua. Tuy nhiên, những thay đổi tiềm tàng trong chính sách của Mỹ và đặc biệt là những diễn biến ở Trung Á và Bắc Cực có thể thách thức mối quan hệ này trong tương lai.

Đọc tiếp...

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

COVID-19 là nguyên nhân mới nhất dẫn đến xích mích trong mối quan hệ ngày càng căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh. Tuy nhiên, nếu để cho sự ganh đua làm mờ mắt trước những mối đe dọa rõ ràng lúc này, hai bên rốt cuộc sẽ tự hủy hoại chính mình.

Đọc tiếp...

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Đề xuất này là dấu hiện cho sự kết tinh của một chiến lược có chủ ý và được đầu tư từ phía Trung Quốc về tương lai của quan hệ ASEAN-Trung Quốc, nhằm củng cố sự thay đổi quyền lực đang diễn ra ở Đông Nam Á và tạo ra sự chuyển đổi suôn sẻ sang trật tự khu vực lấy Trung Quốc làm trung tâm trong bối cảnh Mỹ suy giảm ảnh hưởng trong khu vực.

Đọc tiếp...

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Trung Quốc đã cố gắng giải quyết một cách thận trọng mối quan hệ với Mỹ, đồng thời triển khai sức mạnh kinh tế và quân sự ngày càng gia tăng trên toàn thế giới. Dịch COVID-19 đã làm trầm trọng thêm căng thẳng trong quan hệ giữa Trung Quốc và Mỹ và đặt ra những câu hỏi về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc được nhìn nhận là nước có ảnh hưởng lớn nhất về kinh tế tại khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, niềm tin của khu vực vào Trung Quốc đã suy giảm trong một vài năm qua dựa trên thái độ của quốc gia này đối với các vấn đề lợi ích chung.

Đọc tiếp...

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Cuộc thăm dò dư luận gần đây nhất của ISEAS cho thấy Trung Quốc đang nhanh chóng giành được ưu thế kinh tế và chiến lược ở Đông Nam Á so với Mỹ. Do đó, để lấy lại lợi thế của mình tại khu vực này, Mỹ phải xác định lại các điều khoản cạnh tranh.

Đọc tiếp...

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Việc chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Philippines sẽ khiến Mỹ dễ bị tổn thương hơn nữa trước các chính sách chính trị và đối ngoại trong nước của các đồng minh hiệp ước khác.  

Đọc tiếp...

Thế giới không chỉ xoay quanh Mỹ và Trung Quốc

Thế giới không chỉ xoay quanh Mỹ và Trung Quốc

Từ lâu, “phạm vi ảnh hưởng” đã trở thành một khái niệm được coi trọng trong việc quản lý sự phức tạp của quan hệ nước lớn. Việc thiết lập phạm vi ảnh hưởng cần đến sự hiểu biết chung không chỉ giữa các nước lớn, mà cả giữa những nước đã nằm trong phạm vi ảnh hưởng của họ.

Đọc tiếp...

Cách Duterte biến Philippines thành quân cờ của Trung Quốc

Cách Duterte biến Philippines thành quân cờ của Trung Quốc

Để giành được những đồng đôla phát triển đất nước, Rodrigo Duterte đã gây tổn hại đến an ninh quốc gia của Philippines. Quyết định chính sách đối ngoại lớn đầu tiên của Duterte là bác bỏ chiến thắng mang tính lịch sử của Philippines trước Trung Quốc trong vụ kiện liên quan đến tranh chấp chủ quyền trên biển.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 3097 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin