24 - 3 - 2019 | 17:56
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Dự báo thế giới 2018: Mỹ sẽ theo đuổi Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy

Dự báo thế giới 2018: Mỹ sẽ theo đuổi Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy

Email In PDF.

Chính sách "Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy". được định hướng bởi kết quả chứ không phải theo hệ tư tưởng" đồng thời dựa trên các giả định kép về sự cạnh tranh liên tục (nhất là giữa các nước lớn) và sự ảnh hưởng tích cực của các giá trị Mỹ trong vấn đề toàn cầu.

 

trump_0.jpg

Sau một năm nắm quyền cùng với Chiến lược An ninh Quốc gia mới (NSS) mà Trump vừa công bố ngày 18/12/2017, chúng ta có thể phần nào phán đoán được triển vọng chính sách đối ngoại của chính quyền Mỹ trong thời gian tới.

Học thuyết Trump

Với quan điểm cho rằng Mỹ đang phải đối mặt với sự va chạm giữa các nền văn minh và đối phó với những thách thức nảy sinh từ vấn đề này, Tổng thống Donald Trump trước hết kêu gọi xây dựng và duy trì một lực lượng quân đội có sức mạnh áp đảo và ưu việt nên đã tăng cường đáng kể cho ngân sách quân đội. Với học thuyết "áp đảo", Washington cùng một lúc phải "duy trì được năng lực để đối phó với kẻ thù", đồng thời phải "đảm bảo công dân Mỹ không bao giờ phải tham gia vào những cuộc chiến mà kẻ thù có sức mạnh tương đương hoặc vượt trội".

Mỹ cần phải ngăn chặn xung đột, nếu không thì cũng cần phải đảm bảo giành chiến thắng trong cuộc đọ sức đó. Khả năng giành thắng lợi cần được đảm bảo ở tất cả các mặt trận (trên đất liền, trên không, trên biển, trong không gian và cả không gian mạng) đồng thời phải ngăn chặn được tất cả các khả năng tấn công chiến lược của đối tượng khủng bố cho tới các cuộc tấn công "tại vùng xám" của những đối thủ lớn muốn lợi dụng sự mập mờ giữa chiến tranh và hòa bình. Chính quyền Trump tuyên bố sẽ cương quyết ngăn chặn các hoạt động leo thang đe dọa của kẻ thù, bao gồm cả việc ngăn chặn không để xảy ra một cuộc xung đột hạt nhân. Theo đó, Nhà Trắng sẽ sử dụng các biện pháp phủ đầu để bảo vệ các lợi ích cốt lõi của Mỹ. Biện pháp này có thể được áp dụng để giải quyết cuộc khủng hoảng hạt nhân Triều Tiên.

Bên cạnh đó, để có thể xây dựng được ưu thế vượt trội cho quân đội, chiến lược của chính quyền Trump nhằm tập trung tăng cường phát triển kinh tế với quan điểm cho rằng "an ninh kinh tế là an ninh quốc gia". Theo đó, Nhà Trắng cam kết thúc đẩy tăng trưởng, bảo vệ lợi thế của Mỹ trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và sáng tạo làm nền tảng cho việc tăng cường sức mạnh cho quân đội, nhất là công nghệ mới nổi có thể áp dụng để sản xuất các loại vũ khí tiên tiến.

Để giảm thiểu sự quá phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu, Trump chủ trương ưu tiên làm sống lại ngành sản xuất Mỹ. Để đảm bảo độc lập và tự do trong hành động, Trump cũng chủ trương thúc đẩy nhằm biến Mỹ thành cường quốc năng lượng lớn nhất, nhà sản xuất dầu khí và khí tự nhiên hàng đầu thế giới thông qua quyết định gây nhiều tranh cãi là: đồng ý cho phép các hoạt động khoan dầu tại các khu vực ngoài khơi của Mỹ.

Cuối cùng, Trump đang tìm cách đàm phán lại với các đối tác nước ngoài nhằm thay đổi các quan hệ đối tác đồng thời góp phần giảm thiểu thâm hụt thương mại giữa hai bên. Đây cũng là một trong những chủ đề chính trong chuyến công du châu Á hồi cuối năm 2017 vừa qua. Để đạt được mục tiêu này, Nhà Trắng tăng cường đấu tranh với "các hành động thương mại không công bằng" như: bán phá giá, sử dụng các hàng rào phi thuế quan nhằm phân biệt đối xử với hàng hóa Mỹ, chuyển giao công nghệ cưỡng bức, trợ cấp công nghiệp và các hoạt động hỗ trợ đối với các doanh nghiệp nhà nước...

Bên cạnh việc muốn các đồng minh, đối tác của Mỹ đóng góp một cách hợp lý cả khả năng và thiện chí trong đối phó với các mối đe dọa chung, Trump còn cho rằng các đồng minh, đối tác cần hợp tác để đối phó với các cường quốc hiếu chiến có hành động đe dọa độc lập và chủ quyền lãnh thổ của mỗi nước. Ngoài việc thúc đẩy các lợi ích kinh tế Mỹ, mục đích của việc này là nhằm duy trì "sự cân bằng có lợi" cho Mỹ trên toàn cầu. NSS mới của Mỹ nêu rõ "Washington sẽ sử dụng tất cả các công cụ để đảm bảo rằng các khu vực trên thế giới không bị một quyền lực nào đó chi phối" - ngụ ý nhằm vào Trung Quốc.

Hội chứng Trung Quốc

Trung Quốc là đối thủ chính trong chính sách đối ngoại của Trump. NSS của Mỹ coi Trung Quốc là "đối thủ chiến lược", không chỉ "thách thức sức mạnh, ảnh hưởng và lợi ích Mỹ" mà còn "cố gắng làm xói mòn an ninh và thịnh vượng của Mỹ". Sự cạnh tranh Mỹ-Trung diễn ra ở mọi khu vực địa lý, từ Thái Bình Dương đến Đại Tây Dương, từ không gian vũ trụ đến không gian mạng.

Ở châu Âu, Nhà Trắng cam kết hợp tác với Liên minh châu Âu (EU) để đối phó với "các hoạt động kinh tế và thương mại bất bình đẳng của Trung Quốc và hạn chế Bắc Kinh mua lại những công nghệ nhạy cảm". Tại Mỹ La Tinh, NSS của Mỹ chỉ trích việc Trung Quốc ủng hộ chính quyền Venezuela, tăng cường buôn bán vũ khí tại khu vực và sử dụng các khoản vay đe dọa tới chủ quyền của các nước. Tại Nam và Trung Á, trong khi chính quyền Trump tiến hành các biện pháp trừng phạt tài chính đối với Pakistan, Trung Quốc lại hợp tác với nước này thông qua dự án "Hành lang kinh tế Trung Quốc-Pakistan" với số vốn trị giá lên tới 62 tỉ USD. Tại Trung Đông, Trung Quốc cũng đã tạo ra được ảnh hưởng kinh tế rộng lớn. Bắc Kinh là khách hàng dầu mỏ lớn nhất của Iran, gây khó khăn cho Mỹ trong việc cô lập Iran. Đối với khu vực châu Phi, Nhà Trắng cũng sẽ tìm cách thách thức "các dấu ấn kinh tế" của Trung Quốc vì cho rằng Bắc Kinh đã làm sói mòn sự phát triển của lục địa đen thông qua việc hối lộ tầng lớp tinh hoa, thống trị các ngành công nghiệp đồng thời thao túng các quốc gia này bằng các khoản nợ và những cam kết không rõ ràng.

Ở khu vực "Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương", chính quyền Trump coi nỗ lực của Trung Quốc nhằm thay đổi cán cân quyền lực và là một mối đe dọa chiến lược đối với các lợi ích của Mỹ. NSS của Mỹ cho rằng các "hoạt động kinh tế" của Bắc Kinh như: đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển thương mại... là nhằm phục vụ tham vọng địa chính trị của Trung Quốc. Nhà Trắng đã gọi các hành động "tôn tạo, xây dựng trái phép" của Trung Quốc cũng như những nỗ lực quân sự hóa của nước này tại Biển Đông là hành động "gây nguy hiểm cho tự do thương mại và đe dọa chủ quyền của các quốc gia khác đồng thời làm sói mòn sự ổn định của khu vực". Và luận điệu ngụy biện "win-win" (cùng thắng) của Trung Quốc là nhằm che dấu sự thống trị của Bắc Kinh vốn đe dọa tới chủ quyền của các nước nhỏ hơn trong khu vực.

Ngoài ra, chính quyền Trump còn nhằm vào các chương trình phát triển vũ khí tiên tiến, khả năng Trung Quốc có thể đe dọa tới cơ sở hạ tầng và sở chỉ huy, kiểm soát của Mỹ. Năng lực quân sự của Trung Quốc ngày càng được nâng cấp và những công nghệ đột phá tiềm năng được thiết kế để hạn chế Mỹ tiếp cận và đưa ra quyết định tại các khu vực như Biển Đông. Trong không gian vũ trụ và không gian mạng, vũ khí và công nghệ hiện đại của Bắc Kinh cũng đang đe dọa tới kiến trúc viễn thông vốn được sử dụng để hỗ trợ cho kinh tế và quân đội Mỹ. Sự hiện đại hóa quân đội và sự tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc một phần xuất phát từ các hoạt động đánh cắp công nghệ và quyền sở hữu trí tuệ của Mỹ. Theo đó, Trump sẽ kiên quyết bảo vệ các phát minh sáng chế, viện nghiên cứu, phòng thí nghiệm quốc gia... trước các ảnh hưởng của Trung Quốc. Thời kỳ hậu chiến tranh lạnh đã kết thúc và NSS thực chất là chiến lược để Mỹ tranh giành quyền lực với Trung Quốc.

Trong chính sách đối ngoại của Mỹ, Tổng thống Trump dường như đang theo đuổi "Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy". Theo đó, chính sách "được định hướng bởi kết quả chứ không phải theo hệ tư tưởng" đồng thời dựa trên các giả định kép về sự cạnh tranh liên tục (nhất là giữa các nước lớn) và sự ảnh hưởng tích cực của các giá trị Mỹ trong vấn đề toàn cầu.

Tác giả là ông Roncevert Ganan Almond, Phó Giám đốc Tập đoàn The Wicks có trụ sở tại Washington DC, cố vấn luật quốc tế của Ủy ban xem xét các vấn đề an ninh, kinh tế trong quan hệ Mỹ-Trung. Bài viết đăng trên “The Diplomat”.

Hùng Sơn (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Đông Nam Á và sự cạnh tranh Mỹ-Trung

Đông Nam Á và sự cạnh tranh Mỹ-Trung

Ngày 15/11/2018, Thủ tướng Lý Hiển Long từng nói: “Tôi nghĩ việc chúng ta không phải chọn đứng về phe nào là đáng mơ ước, nhưng có thể xảy ra tình huống ASEAN phải lựa chọn phe này hay phe khác. Tôi hy vọng điều đó không sớm xảy ra”.

Đọc tiếp...

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Cân nhắc các lợi ich chiến lược của Trung Quốc-Ấn Độ

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Cân nhắc các lợi ich chiến lược của Trung Quốc-Ấn Độ

Bài nghiên cứu phân tích các vấn đề địa chiến lược biển đang nổi tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong bối cảnh Mỹ-Trung đang cạnh tranh nhằm có được ưu thế vượt trội trên biển. Thêm vào đó, bài nghiên cứu cũng tập trung vào các biện pháp của Ấn Độ để đối phó với các động thái trên biển và chiến thuật hải quân của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Nhật Bản thách thức Trung Quốc ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Nhật Bản thách thức Trung Quốc ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Nếu có một nhân vật duy nhất đóng vai trò lớn nhất trong việc mang lại kỷ nguyên Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, thì người ta có thể cho rằng đó là Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe. Với tư tưởng kiên định không ai sánh kịp, ông đã tận tâm cải tổ không chỉ chính sách đối ngoại của Nhật Bản hậu Chiến tranh thế giới thứ hai, mà còn cả trật tự thế giới hậu Mỹ đang nổi lên.

Đọc tiếp...

Can dự: Biện pháp đối phó hiệu quả nhất với Triều Tiên

Can dự: Biện pháp đối phó hiệu quả nhất với Triều Tiên

Bài phỏng vấn Tiến sĩ Chung-in Moon, cố vấn đặc biệt của Tổng thống Moon Jae-in về các vấn đề thống nhất, ngoại giao và an ninh quốc gia. Tiến sĩ Chung-in Moon được biết đến rộng rãi như là một trong những chuyên gia hàng đầu về quan hệ liên Triều cũng như nhờ đóng góp của ông về học thuật và hoạt động trong chính phủ.

Đọc tiếp...

Hội nghị Mỹ-Triều lần hai: Vai trò của Trung Quốc và Hàn Quốc

Hội nghị Mỹ-Triều lần hai: Vai trò của Trung Quốc và Hàn Quốc

Trong các cuộc đàm phán Mỹ-Triều, vai trò của Trung Quốc là đem lại cảm giác an toàn cho Triều Tiên khi đàm phán trực tiếp với Mỹ, trong khi đó, Hàn Quốc sẽ đóng vai trò là một kênh đối thoại gián tiếp giữa Mỹ và Triều Tiên, cũng như làm “chất xoa dịu” để giảm bớt những căng thẳng có thể leo thang theo giai đoạn.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ trong năm 2019 sẽ ra sao?

Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ trong năm 2019 sẽ ra sao?

Trong bối cảnh quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ đang đi xuống do hai bên còn nghi kị lẫn nhau, điều hai nước nên làm trong năm 2019 là tiến hành một cuộc đối thoại chiến lược có ý nghĩa và mang tính bao quát. Nếu có thể, cơ chế đối thoại chiến lược giữa hai nước hiện nay có thể được nâng cấp thành một cơ chế mới và toàn diện.

Đọc tiếp...

"Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở" cần sự đồng thuận

Hiện vẫn chưa có sự đồng thuận về ý tưởng bao trùm sáng kiến kiến "Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở" cũng như chưa rõ các cấu trúc cần thiết cho việc thực thi. Nói đúng hơn là mọi thứ vẫn còn rất mơ hồ. ASEAN và các quốc gia khác nên tham gia vào FOIP để đóng góp cho công cuộc xây dựng nó và hình thành được một trật tự khu vực mang tính tổng thể hơn.

Đọc tiếp...

Từ bỏ NATO và bảo vệ châu Âu mới - Hướng đi tiếp theo của Mỹ?

Từ bỏ NATO và bảo vệ châu Âu mới - Hướng đi tiếp theo của Mỹ?

Mỹ nên hợp tác với NATO với tư cách không phải là thành viên của tổ chức này, và tập trung vào các nguồn lực hữu hạn mà Mỹ có thể đạt được, từ những cuộc cạnh tranh quan trọng mà Mỹ phải đối mặt với Trung Quốc ở Thái Bình Dương đến những quốc gia ở châu Âu mới vẫn có ý chí chiến đấu, và vẫn mang theo ngọn đuốc của nền văn minh phương Tây. Đọc tiếp...

Campuchia ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới

Campuchia ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới

Khi cuộc cạnh tranh siêu cường giành tầm ảnh hưởng khu vực đạt tới một cường độ mới, có lẽ Campuchia sẽ nhận thấy mình ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Ấn Độ và “chuỗi đảo ngọc”

Ấn Độ và “chuỗi đảo ngọc”

New Delhi đang mở rộng sự hiện diện quân sự của họ ở khắp Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong bối cảnh Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng ở khu vực này. Dù còn thua xa Trung Quốc về tài chính cũng như cấp độ và quy mô hiện đại hóa quân đội, nhưng Ấn Độ có ưu thế địa lý và sự hậu thuẫn mạnh mẽ của quốc tế nhằm thúc đẩy những tính toán theo hướng mà New Delhi mong muốn.

Đọc tiếp...

Khi Mỹ làm đảo lộn nền kinh tế thế giới

Khi Mỹ làm đảo lộn nền kinh tế thế giới

Toàn cầu hóa đã kết nối vận mệnh của mọi nền kinh tế. Donald Trump, với tham vọng bảo vệ lợi ích kinh tế Mỹ, đã làm rung chuyển toàn bộ hệ thống. Đó là chất Mỹ điển hình khi dám đứng ra cáng đáng mọi hậu quả. Liệu Tổng thống Mỹ Trump còn có khả năng chống đỡ trước các cuộc tấn công dữ dội ở trong nước mà chính ông là mục tiêu.

Đọc tiếp...

Nhật Bản phải cân nhắc những rủi ro khi xích lại gần Trung Quốc

Nhật Bản phải cân nhắc những rủi ro khi xích lại gần Trung Quốc

"Họ có vẻ gượng ép". Cựu Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Richard Armitage đã mô tả như vậy khi Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau lần đầu tiên hồi năm 2014 bên lề Hội nghị Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương diễn ra tại Bắc Kinh. Không có tình bạn nào giữa hai người.

Đọc tiếp...

Trung Quốc hối hận vì đã coi ông Trump là "hổ giấy"?

Trung Quốc hối hận vì đã coi ông Trump là

Trong năm đầu tiên, đặc biệt là trong những tháng đầu Donald Trump trở  thành tổng thống Mỹ, báo chí nhà nước và các học giả Trung Quốc thường cho rằng ông là một người bốc đồng, hay chính xác là một con "hổ giấy". Nhưng xem ra, hiện giờ họ đã nhìn Trump với con mắt khác.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung-Nhật có quy phạm mới?

Quan hệ Trung-Nhật có quy phạm mới?

Trong chuyến thăm chính thức 3 ngày tới Bắc Kinh cuối tháng 10, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí sắp xếp lại mối quan hệ song phương dựa trên 3 nguyên tắc chính: “thay đổi từ cạnh tranh sang hợp tác”; “thúc đẩy mối quan hệ thành đối tác, không phải là mối đe dọa”; và “phát triển một cơ chế thương mại tự do và công bằng”.

Đọc tiếp...

Chính sách thân Trung Quốc của Philippines có phát huy tác dụng?

Chính sách thân Trung Quốc của Philippines có phát huy tác dụng?

Cho đến nay, những số liệu mới xuất hiện trong lĩnh vực kinh tế sau khi Philippines nối lại quan hệ hữu nghị với Trung Quốc vẽ lên một bức tranh hỗn tạp. Đầu tư và thương mại không tăng nhiều, nhưng lượng du khách và lao động lại tăng lên. Xét tới các vấn đề an ninh quốc gia có liên quan tới Trung Quốc, những xu hướng này rõ ràng cần phải được giám sát.

Đọc tiếp...

Tại sao một cuộc chiến Mỹ-Trung có thể leo thang ngoài tầm kiểm soát?

Tại sao một cuộc chiến Mỹ-Trung có thể leo thang ngoài tầm kiểm soát?

Một cuộc chiến tranh giữa hai nước vẫn ít có khả năng xảy ra, nhưng triển vọng đối đầu quân sự - ví dụ như xuất phát từ một chiến dịch quân sự của Trung Quốc nhằm vào Đài Loan – không còn là không thể như trước kia. Và xác suất một cuộc đối đầu như vậy leo thang thành hạt nhân đã cao hơn những gì mà hầu hết các nhà phân tích và hoạch định chính sách vẫn hình dung.

Đọc tiếp...

Đài Loan mắc kẹt trong cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ

Đài Loan mắc kẹt trong cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ

Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung đe dọa nền kinh tế xuất khẩu và phát triển công nghệ của hòn đảo tự trị Đài Loan, vốn phụ thuộc rất nhiều vào các chuỗi cung ứng của Trung Quốc đại lục.

Đọc tiếp...

Lộ trình chiến lược của Ấn Độ

Lộ trình chiến lược của Ấn Độ

Các tín hiệu chiến thuật thể hiện tình hữu nghị của Trung Quốc đối với Ấn Độ có khả năng là không kéo dài. Trong nay mai, Trung Quốc có khả năng sẽ quay sang chống lại Ấn Độ, trừ khi New Delhi sẵn sàng ủng hộ hoặc tiếp tục giữ thái độ trung lập đối với các chính sách bành trướng của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Căng thẳng chiến lược Trung-Mỹ dưới thời Tập Cận Bình và Donald Trump: Vấn đề cũ, cách tiếp cận mới

Căng thẳng chiến lược Trung-Mỹ dưới thời Tập Cận Bình và Donald Trump: Vấn đề cũ, cách tiếp cận mới

Sau vài tháng trong tình trạng không chắc chắn, Tổng thống Donald Trump đã làm lung lay những tham vọng của Trung Quốc. Trái ngược với hy vọng ban đầu, cảm giác vỡ mộng lan khắp Bắc Kinh. Đối với Bắc Kinh, sự thất vọng đến từ thực tế rằng Tổng thống Trump đã tỏ ra phức tạp hơn mức mà ban lãnh đạo Trung Quốc từng hy vọng có thể kiềm chế.

Đọc tiếp...

Tìm kiếm một chiến lược khả thi cho khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương

Tìm kiếm một chiến lược khả thi cho khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương

Để có thể thành công, Chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương tự do và mở buộc phải thuyết phục được các lãnh đạo trong khu vực rằng Hoa Kỳ đang xây dựng một trật tự khu vực đáng để tham gia. Quan trọng nhất là việc các nguyên tắc và ý tưởng mang tính khả thi và Hoa Kỳ phải chứng minh được sự sẵn sàng cũng như khả năng thực hiện tầm nhìn của họ.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 11315 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin