9 - 7 - 2020 | 5:58
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Email In PDF.

Ông Shinzo Abe và liên minh cầm quyền của ông đã giành thắng lợi lớn với 2/3 số ghế tại cuộc bầu cử Hạ viện ngày 22/10, một điều kiện tiên quyết để ông tiếp tục nhiệm kỳ thủ tướng tiếp theo. Liệu ông Abe sẽ có những "đối sách" như thế nào trước Triều Tiên? Việc cải thiện mối quan hệ với Bắc Kinh có phải là mối ưu tiên của ông?

 

Ông Shinzo Abe và liên minh cầm quyền của ông đã giành thắng lợi lớn với 2/3 số ghế tại cuộc bầu cử Hạ viện ngày 22/10, một điều kiện tiên quyết để ông tiếp tục nhiệm kỳ thủ tướng tiếp theo. Liệu ông Abe sẽ có những "đối sách" như thế nào trước Triều Tiên? Việc cải thiện mối quan hệ với Bắc Kinh có phải là mối ưu tiên của ông? Dưới đây là phần trả lời phỏng vấn của Atlantico với bà Céline Pajon, chuyên gia nghiên cứu tại Trung tâm châu Á thuộc Viện quan hệ quốc tế Pháp (Ifri), và ông Barthélémy Courmont, Giám đốc nghiên cứu tại Viện quan hệ quốc tế và chiến lược Pháp (Iris), về vấn đề này.

Atlantico: 5 năm sau khi thắng cử vào năm 2012, ông Shinzo Abe đã quyết định giải tán Hạ viện vào tháng 9/2017. Cuộc bầu cử Hạ viện Nhật Bản vừa diễn ra. Ông bà đánh giá như thế nào về quyết định nói trên, cũng như kết quả của cuộc bầu cử?

Céline Pajon: Quyết định giải tán Hạ viện, có thể được xem là một "quyết định khôn ngoan", đã có tiền lệ vào năm 2014. Năm đó, Shinzo Abe đã tổ chức bầu cử sớm khi Đảng Dân chủ Tự do (LDP) của ông đang nắm đa số ghế tại Hạ viện, và uy tín của LDP đã được củng cố thêm sau cuộc bầu cử khi họ đã cùng với đối tác liên minh Komeito giành được 2/3 số phiếu trong Hạ viện. Kịch bản này vừa được lặp lại. Tuy nhiên, chiến thắng của ông Abe không phải là một chiến thắng huy hoàng: Người dân Nhật Bản đã đưa ra lựa chọn như một sự mặc định.

Quả thực, phe đối lập chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng Dân chủ Nhật Bản (DPJ) đã rất suy yếu và chia rẽ từ năm 2012, sau 3 năm cầm quyền đầy tai tiếng. Tuy nhiên, lần này phe đối lập đã tái tổ chức sau khi bà Yuriko Koike, Thống đốc Tokyo, bất ngờ tuyên bố thành lập một đảng riêng và gây thách thức với LDP. Tuyên bố của bà Yuriko Koike đã gây xáo trộn trong DPJ: những thành viên bảo thủ nhất gia nhập Đảng Hy vọng, còn các thành viên thiên tả nhất thành lập đảng mới - đảng Dân chủ Lập hiến. Mặc dù việc tái tổ chức này đã cho phép xác định rõ ràng các đường lối về ý thức hệ, thì việc phe đối lập vẫn chia rẽ, đã mở ra cơ hội lớn cho Shinzo Abe. Giờ đây, ông có thể vui mừng vì được tín nhiệm cho một nhiệm kỳ mới - cho phép ông nắm quyền tới năm 2021 và thực hiện những cải cách mong muốn.

Barthélémy Courmont: Đây là một thắng lợi quan trọng đối với ông Abe, bởi LDP đã giành được 2/3 số ghế trong Hạ viện. Tuy nhiên, đây không phải là một bất ngờ lớn nếu chúng ta xét tới khó khăn của phe đối lập chính trị (vốn suy yếu kể từ khi DPJ thất bại trong bầu cử hồi năm 2012) và một bối cảnh an ninh bất ổn giúp ông Abe có một vị thế mạnh mẽ, cũng như sự không chắc chắn của một "giải pháp đan xen". Do vậy, quyết định tổ chức bầu cử sớm này là một quyết định sáng suốt.

Atlantico: Khi Nhật Bản rơi vào tình trạng bất ổn chính trị nặng nề trong những thập kỷ gần đây, ông Shinzo Abe đã giúp đất nước phục hồi. Giữa chính sách kích thích kinh tế Abenomics và tinh thần chủ nghĩa dân tộc, đâu là "công thức" mang lại sự thành công cho Thủ tướng Abe?

Céline Pajon: Ông Shinzo Abe đã rút ra được những bài học kinh nghiệm kể từ nhiệm kỳ đầu của ông, hồi năm 2007: Chỉ sau vài tháng nắm quyền, ông đã đối mặt với việc giảm mạnh mức độ tín nhiệm, và buộc phải từ chức. Lần này, ông đã biết cách tập hợp quanh mình những cố vấn khôn khéo, biết trau chuốt ngôn từ giao tiếp và luôn cố gắng xuất hiện như là một chính khách mạnh mẽ có những ý tưởng rõ ràng và chính xác để đưa Nhật Bản tiến lên, và để bảo vệ đất nước - đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng với Triều Tiên. Ông đã chú ý nhấn mạnh chính sách kinh tế Abenomics của mình - điều này đã giúp khôi phục niềm tin cho các doanh nghiệp, tuy nhiên những cải cách cơ cấu mà ông hứa hẹn vẫn đang được người dân Nhật Bản chờ đợi. Trong lĩnh vực ngoại giao, uy tín của ông Abe đã được khẳng định, ông thực hiện nhiều chuyến công du, mang lại cho Nhật Bản một vị thế rõ rệt trong cộng đồng quốc tế. Tuy nhiên, ông Abe cũng là một nhân vật bị phê phán: Những quan điểm theo chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa xét lại của ông bị chỉ trích, kế hoạch sửa đổi hiến pháp hòa bình của ông cũng gây nhiều tranh cãi. Cuối cùng, chủ trương của ông - có xu hướng tạo ra sự không minh bạch cho những vấn đề mà ông đảm trách và buộc Quốc hội thông qua các đạo luật ít được lòng dân, chẳng hạn luật bảo vệ bí mật nhà nước - bị chỉ trích ngay trong đảng của ông. Tuy nhiên, ông Shinzo Abe là một chiến thuật gia đủ khôn khéo để biết cách loại bỏ những nhân vật đối lập.

Barthélémy Courmont: Trước tiên, cần lưu ý rằng chiến dịch tranh cử này diễn ra rất ngắn ngủi, và nó không thu hút nhiều sự quan tâm. Tỷ lệ tham gia bầu cử thấp, như thường thấy trong các cuộc bầu cử ở Nhật Bản, điều này phản ánh thái độ của người dân Nhật Bản trước sự chi phối áp đảo của LDP kể từ giữa những năm 1950, và cảm giác của họ rằng giới chính trị gia không có các biện pháp phục hồi kinh tế hiệu quả. Nội các Abe cũng không là một ngoại lệ. Chính sách Abenomics mang lại kết quả không mấy khả quan, do vậy Thủ tướng Abe không thể sử dụng tấm bản đồ kinh tế theo cách tương tự như thời điểm năm 2012. Nhưng do không tồn tại phe đối lập đủ để người dân tin cậy, nên ông Abe không có đối thủ. Vấn đề đổi mới đất nước theo tinh thần chủ nghĩa dân tộc phức tạp hơn. Nếu như ông Abe nhận được sự ủng hộ của phe theo đường lối dân tộc chủ nghĩa, thì ngược lại ông chịu sự chỉ trích mạnh mẽ của phe theo đường lối hòa bình - những người được huy động mạnh mẽ chống lại mong muốn của ông về cải cách hiến pháp. Từ lâu, người dân Nhật Bản đã chia rẽ mạnh mẽ về vấn đề này. Trong bối cảnh được đánh dấu bởi những lo ngại lớn xung quanh vấn đề Triều Tiên, thì hơn bao giờ hết phe ủng hộ đường lối hòa bình không muốn nghe theo ông Abe. Điều đó không có nghĩa là đa số người dân Nhật Bản có thể tiếp nhận bài diễn văn theo tinh thần dân tộc chủ nghĩa, dù mối đe dọa Triều Tiên được sử dụng như một công cụ ở mức độ nào đi nữa.

Atlantico:  Những cải cách tiếp theo được người dân Nhật Bản mong đợi là gì? Làm thế nào để dự đoán được vị thế của Nhật Bản trên trường quốc tế, đặc biệt trong bối cảnh các cuộc khủng hoảng xảy ra ở châu Á trong những năm qua?

Céline Pajon: Việc ông Abe và đảng LDP tiếp tục nắm quyền đã là điều chắc chắn, do vậy, người ta có thể mong đợi một sự tiếp nối chính sách kinh tế và những định hướng ngoại giao mà ông đã tuyên bố.

Trong lĩnh vực kinh tế-xã hội, ông Abe đặc biệt mong muốn thúc đẩy giáo dục miễn phí, bởi chi phí quá cao là một trong những yếu tố hạn chế tỷ lệ sinh ở Nhật Bản. Trong lĩnh vực ngoại giao, ông Abe sẽ nỗ lực giữ vững sự ổn định cho đất nước: Ông sẽ giữ đường lối cứng rắn trước Triều Tiên, đồng thời cho chính quyền nước này thấy rằng ông có sự trợ giúp của đồng minh Mỹ. Ông cũng sẽ tiếp tục đề cập tới vấn đề các công dân Nhật Bản bị Bình Nhưỡng bắt cóc vào những năm 1970. Đối với Trung Quốc, ông Abe sẽ áp dụng chính sách xoa dịu nhằm nhận được sự ủng hộ lớn nhất có thể để gây sức ép lên Triều Tiên. Tuy nhiên, những xung đột nghiêm trọng giữa hai nước xoay quanh các vấn đề như tranh chấp lãnh thổ, đối đầu chiến lược không hề được giải quyết, và sự trỗi dậy của Trung Quốc vẫn là thách thức lớn nhất đối với Nhật Bản. Một lần nữa, Shinzo Abe sẽ tiếp tục nỗ lực hợp tác với đồng minh Mỹ, cũng như các đối tác chiến lược như Úc, Ấn Độ, và một số nước Đông Nam Á và châu Âu như Pháp. Cuối cùng, Thủ tướng Abe sẽ khởi động lại dự án cải cách hiến pháp, đặc biệt Điều 9 của hiến pháp, nhằm chính thức công nhận sự tồn tại của Lực lượng phòng vệ Nhật Bản. Để làm được điều đó, ông cần nắm 2/3 số ghế trong Hạ viện - mục tiêu đã đạt được - và một cuộc trưng cầu ý dân với kết quả có lợi cho ông - một mục tiêu khó đạt được hơn nhiều. Ngay từ bây giờ, ông Abe đã tuyên bố tiếp tục tăng cường năng lực quân sự của Nhật Bản thông qua việc tăng ngân sách quốc phòng nhằm phát triển hệ thống phòng thủ tên lửa, và duy trì năng lực tấn công giới hạn.

Barthélémy Courmont: Ông Abe đã tuyên bố rằng mối ưu tiên của ông là vấn đề Triều Tiên, với một lập trường cứng rắn. Tuyên bố này không hề mới mẻ đối với một đất nước mà trong nhiều năm đã tăng cường các biện pháp trừng phạt đơn phương - ít hiệu quả - nhằm vào Bình Nhưỡng. Người ta có thể đặt câu hỏi về ý nghĩa liên quan đến lập trường của ông. Liệu ông Abe có ý định thúc đẩy quyết tâm cải cách hiến pháp? Liệu ông có dự định thực hiện một hành động quân sự nhằm vào Triều Tiên? Tất cả điều đó giống như một hành động khoa trương hơn là một chương trình chính trị thực sự, và rất có thể cuối cùng Nhật Bản sẽ không thay đổi lập trường đối với vấn đề hạt nhân Triều Tiên, bởi giờ đây cuộc khủng hoảng dường như có phần lắng xuống, trước khi một cuộc khủng hoảng mới xuất hiện.

Tuy nhiên, điều đáng quan tâm hơn là tương lai của mối quan hệ giữa Tokyo và Bắc Kinh. Gần đây, ông Abe đã có những động thái đáng khích lệ nhằm giảm bớt những căng thẳng giữa hai nước. Nếu hội đủ các điều kiện, mối quan hệ Trung-Nhật có thể sẽ là trọng tâm chi phối nhiệm kỳ mới này của Thủ tướng Abe.

Theo Atlantico

Hương Lan (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU và Trung Quốc mối quan hệ từ đối tác chiến lược chuyển thành đối thủ hệ thống. Điều gì đã đẩy hai bên đi đến bước đường này?

Đọc tiếp...

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Chính sách Mỹ-Trung đòi hỏi một chiến lược nghiêm túc, bền vững, chứ không phải một chiến lược chắp vá trong chiến dịch tranh cử tổng thống để cứu lấy một chính quyền thất bại.

Đọc tiếp...

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Các quốc gia Đông Nam Á có cơ hội hiếm có để tận dụng tuyên bố của Bắc Kinh về sự phụ thuộc lẫn nhau trong việc giải quyết các vấn đề cấp bách, chẳng hạn như sáng kiến “Vành đai và Con đường” và Biển Đông.  

Đọc tiếp...

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Hôm 11 tháng 2, Philippines thông báo chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Mỹ, đến ngày 2 tháng 6 nước này lại tuyên bố hoãn quyết định chấm dứt VFA. Điều gì uẩn khúc đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philppines?

Đọc tiếp...

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Sự trỗi dậy của Trung Quốc liệu có thay đổi cục diện một "nền hòa bình kiểu Mỹ" tại khu vực châu Á. Phản ứng của các quốc gia trong khu vực sẽ ra sao, chọn Mỹ hay chọn Trung Quốc?

Đọc tiếp...

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Bài viết tìm hiểu cơ sở lý thuyết và thực tiễn về xây dựng lòng tin ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương thông qua trả lời các câu hỏi: Vì sao đặc điểm triển khai các biện pháp xây dựng lòng tin (CBMs) ở châu Á - Thái Bình Dương khác với CBMs truyền thống? Bài học kinh nghiệm rút ra từ triển khai CBMs ở khu vực là gì?

Đọc tiếp...

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Các quốc gia trong khu vực đang tìm cách không để cho những tranh chấp của họ với Trung Quốc ảnh hưởng tới các khía cạnh khác trong mối quan hệ với nước láng giềng quan trọng này, tìm cách cân bằng giữa Trung Quốc và Mỹ, cũng như các cường quốc khu vực như Nhật Bản và Ấn Độ.

Đọc tiếp...

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Đại dịch đã đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy vì cả hai nước đều tìm cách vượt mặt nhau để định hình trật tự thế giới.

Đọc tiếp...

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Dịch COVID-19 đã đẩy mối quan hệ Trung-Mỹ vào một giai đoạn tồi tệ mới. Quan hệ thương mại song phương trên đà suy thoái, rơi vào trạng thái dường như đóng băng; sự thiếu hụt lòng tin chiến lược ngày càng nghiêm trọng; bầu không khí giữa hai bên ngột ngạt chưa từng có.

Đọc tiếp...

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Các nhà ngoại giao và quan chức quân sự ở cả Mỹ và Philippines đang tìm cách cứu vãn Thỏa thuận Các lực lượng thăm viếng (VFA) với lo ngại rằng khoảng trống an ninh do thoả thuận trên để lại có thể sẽ tạo cơ hội để Bắc Kinh tăng cường củng cố quân đội và bành trướng hơn nữa ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Nhật Bản là một trường hợp đặc biệt để nghiên cứu tác động của cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung. Là quốc gia nằm tại tiền tuyến của cạnh tranh, Nhật Bản ở vị thế khó xử bởi vừa là đồng minh quân sự thân cận của Mỹ lại vừa có quan hệ kinh tế chặt chẽ với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Quan hệ đối tác Trung-Nga đã được củng cố đáng kể trong hai năm qua. Tuy nhiên, những thay đổi tiềm tàng trong chính sách của Mỹ và đặc biệt là những diễn biến ở Trung Á và Bắc Cực có thể thách thức mối quan hệ này trong tương lai.

Đọc tiếp...

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

COVID-19 là nguyên nhân mới nhất dẫn đến xích mích trong mối quan hệ ngày càng căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh. Tuy nhiên, nếu để cho sự ganh đua làm mờ mắt trước những mối đe dọa rõ ràng lúc này, hai bên rốt cuộc sẽ tự hủy hoại chính mình.

Đọc tiếp...

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Đề xuất này là dấu hiện cho sự kết tinh của một chiến lược có chủ ý và được đầu tư từ phía Trung Quốc về tương lai của quan hệ ASEAN-Trung Quốc, nhằm củng cố sự thay đổi quyền lực đang diễn ra ở Đông Nam Á và tạo ra sự chuyển đổi suôn sẻ sang trật tự khu vực lấy Trung Quốc làm trung tâm trong bối cảnh Mỹ suy giảm ảnh hưởng trong khu vực.

Đọc tiếp...

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Trung Quốc đã cố gắng giải quyết một cách thận trọng mối quan hệ với Mỹ, đồng thời triển khai sức mạnh kinh tế và quân sự ngày càng gia tăng trên toàn thế giới. Dịch COVID-19 đã làm trầm trọng thêm căng thẳng trong quan hệ giữa Trung Quốc và Mỹ và đặt ra những câu hỏi về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc được nhìn nhận là nước có ảnh hưởng lớn nhất về kinh tế tại khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, niềm tin của khu vực vào Trung Quốc đã suy giảm trong một vài năm qua dựa trên thái độ của quốc gia này đối với các vấn đề lợi ích chung.

Đọc tiếp...

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Cuộc thăm dò dư luận gần đây nhất của ISEAS cho thấy Trung Quốc đang nhanh chóng giành được ưu thế kinh tế và chiến lược ở Đông Nam Á so với Mỹ. Do đó, để lấy lại lợi thế của mình tại khu vực này, Mỹ phải xác định lại các điều khoản cạnh tranh.

Đọc tiếp...

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Việc chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Philippines sẽ khiến Mỹ dễ bị tổn thương hơn nữa trước các chính sách chính trị và đối ngoại trong nước của các đồng minh hiệp ước khác.  

Đọc tiếp...

Thế giới không chỉ xoay quanh Mỹ và Trung Quốc

Thế giới không chỉ xoay quanh Mỹ và Trung Quốc

Từ lâu, “phạm vi ảnh hưởng” đã trở thành một khái niệm được coi trọng trong việc quản lý sự phức tạp của quan hệ nước lớn. Việc thiết lập phạm vi ảnh hưởng cần đến sự hiểu biết chung không chỉ giữa các nước lớn, mà cả giữa những nước đã nằm trong phạm vi ảnh hưởng của họ.

Đọc tiếp...

Cách Duterte biến Philippines thành quân cờ của Trung Quốc

Cách Duterte biến Philippines thành quân cờ của Trung Quốc

Để giành được những đồng đôla phát triển đất nước, Rodrigo Duterte đã gây tổn hại đến an ninh quốc gia của Philippines. Quyết định chính sách đối ngoại lớn đầu tiên của Duterte là bác bỏ chiến thắng mang tính lịch sử của Philippines trước Trung Quốc trong vụ kiện liên quan đến tranh chấp chủ quyền trên biển.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6447 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin