25 - 2 - 2018 | 12:40
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Năm vấn đề có thể khiến quan hệ Trung-Mỹ nóng lên

Năm vấn đề có thể khiến quan hệ Trung-Mỹ nóng lên

Email In PDF.

Mặc dù quan điểm ôn hòa của ông Trump đối với Nga đã được thấy rõ nhưng về khu vực châu Á-Thái Bình Dương, ông Trump (và đội ngũ của ông) đã cho thấy một lập trường vẫn gây nhiều tranh cãi. Dưới đây là 5 lĩnh vực mà cả Washington và Bắc Kinh sẽ cần phải xem xét cẩn thận để tránh làm bùng phát căng thẳng.

 

pix4_120314.jpg

Biển Hoa Đông/ Biển Đông

Trong những năm gần đây, Biển Đông và Biển Hoa Đông đã trở thành tâm điểm cho sự căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc. Trên Biển Hoa Đông, Mỹ phải đối mặt với tình thế "tiến thoái lưỡng nan" khi quyết định xem nên hỗ trợ toàn vẹn lãnh thổ của Nhật Bản ở mức độ nào. Ở Biển Đông, Mỹ hỗ trợ một liên minh gồm các nước phản đối tham vọng lãnh thổ của Trung Quốc. Sự thật về việc tăng khả năng quân sự của Trung Quốc là nguyên nhân của những vấn đề này. Trung Quốc hiện nay có thể chủ động đe dọa chiếm quyền kiểm soát cả hai khu vực, rung hồi chuông báo động cả trong các nước khu vực và tại Washington. Tuy nhiên, những bình luận của Tổng thống đắc cử Trump về hệ thống liên minh do Mỹ dẫn đầu đã tạo ra sự không chắc chắn về sức mạnh trong những cam kết của Mỹ. Tại Biển Hoa Đông, Nhật Bản đã được bao bọc bởi các hoạt động quân sự của riêng mình. Tokyo cũng đã nói rõ sẽ sẵn sàng đối phó với sự khiêu khích của Trung Quốc. Việt Nam cũng đã có phản ứng tương tự ở Biển Đông. Philippines thì khác, ngày càng có một lập trường không ổn định, tạo ra sự nhầm lẫn và không chắc chắn. Mặc dù ông Trump đặt ra nhiều câu hỏi về liên minh Mỹ nhưng ông đã nói rõ quan điểm của mình trong việc đối đầu với Trung Quốc. Sự nhầm lẫn và không chắc chắn có thể làm cho Biển Đông trở thành nơi mà cuộc đối đầu này sẽ xảy ra.

Thương mại

Các mối quan hệ thương mại Mỹ-Trung đã giúp cải thiện tăng trưởng kinh tế toàn cầu từ cuối những năm 1980. Việc Bắc Kinh tiếp cận nguồn vốn của Washington và Mỹ tiếp cận trực tiếp lao động và tài nguyên của Trung Quốc đã đặt nền tảng cho nền kinh tế toàn cầu sau Chiến tranh Lạnh (và có lẽ cũng là nền tảng cho sự bất ổn tài chính). Qua nhiều năm, cả Trung Quốc và Mỹ đã nuôi dưỡng mối quan hệ này, đặt vấn đề thương mại ra ngoài mối quan tâm chính trị và chiến lược. Chính quyền ông Trump đã hứa sẽ thay đổi tất cả. Tổng thống đắc cử Trump đã đưa ra kế hoạch để thách thức Trung Quốc trên một loạt các khía cạnh thương mại, một số trong đó là các khía cạnh cốt lõi của mối quan hệ. Mặc dù Trung Quốc và Mỹ vẫn cần nhau, nhưng những lời hùng biện đối đầu của ông Trump vẫn có thể châm ngòi cho một cuộc chiến tranh thương mại và có nguy cơ làm rối loạn toàn bộ nền kinh tế toàn cầu.

Triều Tiên

Triều Tiên là cơ hội và cũng là vấn đề đối với Trung Quốc. Sự tồn tại của CHDCND Triều Tiên tiếp tục ngăn chặn Hàn Quốc mở rộng ra gần biên giới Trung Quốc và khiến Hàn Quốc, Nhật Bản và Mỹ ngày càng thêm nhiều quan ngại. Mặt khác, những trò hề của Bình Nhưỡng cho Mỹ cơ hội duy nhất để tái khẳng định vị trí trung tâm trong cấu trúc an ninh ở Đông Bắc Á và tiếp tục triển khai một loạt khí tài quân sự. Sự sụp đổ của Triều Tiên sẽ gây ra vấn đề nghiêm trọng. Trung Quốc không muốn làn sóng người tị nạn khổng lồ trải dọc biên giới, cũng không muốn Hàn Quốc bành trướng. Tuy nhiên, Bắc Kinh ít quan tâm và hỗ trợ các hành vi ngày càng lúng túng và hung hăng của Triều Tiên. Bình Nhưỡng có thể thử nghiệm cả Bắc Kinh và Washington, đưa hai nước vào cuộc xung đột theo cách mà họ không mong muốn cũng không lường trước được.

Pakistan

45 năm trước, Pakistan có vai trò là cầu nối cho việc tái thiết lập quan hệ Trung-Mỹ. Tổng thống Richard Nixon và Ngoại trưởng Henry Kissinger đã chống lại Tổng thống Yahya Khan trước sự tàn bạo của ông này ở Đông Pakistan và quốc gia châu Á này cũng tỏ ra là một đồng minh có giá trị đối với cả Mỹ và Trung Quốc trong cuộc xâm lược của Liên Xô trước đây tại Afghanistan. Ngày nay, mối quan hệ giữa Pakistan và Mỹ đã trở nên căng thẳng. Việc phát triển các mối quan hệ quốc phòng giữa Mỹ và Ấn Độ, hướng đến mục đích cân bằng với Trung Quốc, đã rung hồi chuông cảnh báo đối với Islamabad. Việc Pakistan hỗ trợ chủ nghĩa khủng bố ở Ấn Độ và Afghanistan đã khiến Mỹ thận trọng hơn trong việc tham gia vào quan hệ với nước này. Mặt khác, mối quan hệ giữa Trung Quốc với Pakistan lại tiếp tục phát triển, chứng kiến mối quan hệ hợp tác sâu rộng về các vấn đề quân sự, công nghiệp và kinh tế. Một cuộc đối đầu trực tiếp giữa Mỹ và Pakistan chắc chắn sẽ đẩy cao áp lực giữa Washington và Bắc Kinh. Do chính sách ngoại giao Nam Á của ông Trump không thể dự đoán nên khu vực này cần được theo dõi một cách chặt chẽ.

Đài Loan

Mặc dù Đài Loan từ lâu đã là điểm nối quan trọng nhất giữa Mỹ và Trung Quốc, nhưng cuộc đàm thoại gần đây giữa Tổng thống đắc cử Trump và nhà lãnh đạo Thái Anh Văn đã tái khẳng định vai trò trung tâm của Đài Loan. Trong cuộc gọi này và trên các phương tiện truyền thông sau đó, ông Trump cho rằng ông sẽ xem xét lại các chính sách dài hạn chiến lược mơ hồ đối với Đài Loan. Tại thời điểm này, mọi người không biết liệu ông Trump có sử dụng mối đe dọa đó để khiến Trung Quốc nhượng bộ hay không, hay chỉ sửa đổi mối quan hệ với Đài Loan để mối quan hệ này đóng vai trò trung tâm trong lập trường đối đầu của Washington với Bắc Kinh. Giới lãnh đạo Trung Quốc sẽ cần phải nghiền ngẫm câu hỏi này và nên phản ứng như thế nào với một hành vi vi phạm “giới hạn đỏ” của Bắc Kinh. Bất cứ tính toán sai lầm nào ở cả hai bên đều có thể dẫn đến một cuộc xung đột khủng khiếp.

Bắc Kinh và Washington sẽ phải thận trọng trong ngoại giao và quốc phòng để tránh xung đột trong vòng 4 năm tới. Chính quyền của ông Obama để lại một cục diện thay đổi liên tục; một trục ngoại giao bán hoàn chỉnh; một thỏa thuận thương mại đã tan lụi và một đồng minh có khả năng phá vỡ nguyên trạng. Chính quyền Trump mang thái độ đối đầu với một loạt câu hỏi quan trọng. Bắc Kinh cần phải tìm ra cách để kiềm chế Mỹ và Washington cũng cần tìm kiếm điều mình muốn đối với Trung Quốc là gì.

Tác giả Robert Farley là Giảng viên tại Đại học Kentucky (Mỹ). Bài viết đăng trên "National Interest" (ngày 25/12).

Lê Quang (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Nguy cơ xung đột giữa các cường quốc

Nguy cơ xung đột giữa các cường quốc

Gần 20 năm thả nổi chiến lược đã rơi vào tay Trung Quốc và Nga. Nước Mỹ cần hiểu rằng họ chính là nước hưởng lợi đầu tiên của hệ thống quốc tế hiện hành và là cường quốc duy nhất có khả năng và nguồn lực để bảo vệ hệ thống này khỏi bị tấn công.

Đọc tiếp...

Sự nổi lên của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Sự nổi lên của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Trung Quốc, dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình, đang vươn lên thách thức Mỹ và phương Tây. Cả Chính quyền Trump lẫn EU đều có lỗi khi Trung Quốc chiếm được ưu thế trên vũ đài toàn cầu.

Đọc tiếp...

Chiến lược kinh tế của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương

Chiến lược kinh tế của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương

Bối cảnh ở châu Á-Thái Bình Dương đang thay đổi nhanh chóng - thường theo những cách không có lợi cho lợi ích của Mỹ. Tuy nhiên, các tác giả của báo cáo tin chắc rằng một chiến lược kinh tế toàn diện và được thực hiện thận trọng của Mỹ đối với khu vực có thể định hình những xu hướng này có lợi cho các lợi ích dài hạn của Mỹ và hướng nó về tương lai ổn định, thịnh vượng hơn cho tất cả.

Đọc tiếp...

Quan hệ quốc phòng Mỹ-Indonesia sẽ khởi sắc dưới thời Trump?

Quan hệ quốc phòng Mỹ-Indonesia sẽ khởi sắc dưới thời Trump?

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ ngày 22/1 James Mattis đã có chuyến công du đầu tiên đến Indonesia. Ngoài những tiêu đề tin tức cũng như quan điểm bàn luận thông thường, chuyến đi này bộc lộ cả cơ hội và thách thức đối với mối quan hệ quốc phòng giữa Washington và Jakarta dưới thời Trump.

Đọc tiếp...

Dự báo thế giới 2018: Mỹ sẽ theo đuổi Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy

Dự báo thế giới 2018: Mỹ sẽ theo đuổi Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy

Chính sách "Chủ nghĩa hiện thực nguyên thủy". được định hướng bởi kết quả chứ không phải theo hệ tư tưởng" đồng thời dựa trên các giả định kép về sự cạnh tranh liên tục (nhất là giữa các nước lớn) và sự ảnh hưởng tích cực của các giá trị Mỹ trong vấn đề toàn cầu.

Đọc tiếp...

Putin và nước Nga sẽ đi về đâu trong năm 2018? - Quan điểm của Trung Quốc

Putin và nước Nga sẽ đi về đâu trong năm 2018? - Quan điểm của Trung Quốc

Năm 2017, Nga xảy ra nhiều sự kiện: nhiều thành phố diễn ra các cuộc biểu tình chống chính phủ quy mô lớn, Saint-Petersburg lại lần nữa xảy ra đánh bom ở tàu điện ngầm, quan hệ Nga-Mỹ lên xuống thăng trầm giữa cải thiện và chuyển biến xấu. Năm 2018, nước Nga của Putin sẽ đi về đâu?

Đọc tiếp...

Tương lai châu Á

Tương lai châu Á

Bàn về tương lai Châu Á, tạp chí National Interest (Mỹ) đã thực hiện bài phỏng giữa biên tập viên National Interest Jacob Heibrunn với ông Greenberg, Chủ tịch danh dự của ban giám đốc Trung tâm National Interest; chủ tịch, giám đốc điều hành của tập đoàn C.V.Starr&Co. Dưới đây là toàn bộ bài phỏng vấn.

Đọc tiếp...

Mỹ cần tránh chiến tranh với Triều Tiên trong năm 2018

Mỹ cần tránh chiến tranh với Triều Tiên trong năm 2018

Mối đe dọa lớn nhất đối với hoà bình thế giới trong năm 2018 là viễn cảnh về một cuộc chiến tranh trên bán đảo Triều Tiên - và Trump đang làm cho các vấn đề trở nên tồi tệ hơn.

Đọc tiếp...

Cuộc chạy đua Mỹ - Trung Quốc và cơ hội đối với ASEAN

Cuộc chạy đua Mỹ - Trung Quốc và cơ hội đối với ASEAN

Những gì ASEAN cần làm phải là khá rõ ràng. Trong khi cần đẩy mạnh hợp nhất kinh tế thông qua Cộng đồng Kinh tế ASEAN, khối cũng cần phải phát triển chính trị khi đối mặt với tình hình địa chính trị bị thay đổi khi chính sách Châu Á- Thái Bình Dương nay được đổi thành Ấn Độ dương- Thái Bình dương.

Đọc tiếp...

Stratfor: Dự báo tình hình thế giới 2018

Stratfor: Dự báo tình hình thế giới 2018

Năm 2017 đã trôi qua với nhiều biến động. Năm 2018 sẽ diễn biến như thế nào? Tiếp nối xu hướng đang diễn ra trong năm 2017 hay sẽ có những bước ngoặt mới định hình xu hướng mới trong đời sống chính trị quốc tế? Dự báo Tình hình Thế giới 2018 của công ty Phân tích Tình báo toàn cầu Stratfor sẽ cho chúng ta bức tranh tổng thể về vấn đề này.

Đọc tiếp...

Nga-Nhật: Những giới hạn của sự xích lại gần mang tính chiến lược

Nga-Nhật: Những giới hạn của sự xích lại gần mang tính chiến lược

Một sự xích lại gần nhau Nhật-Nga như mong muốn của hai bên thực sự ít khả năng được định hình, vì lẽ chính sách ngoại giao Nga vốn "lấy phương Tây làm trung tâm", hay chính sách ngoại giao Nhật Bản khó có thể xa rời đường hướng của Mỹ, và thế tương quan lực lượng địa chính trị ở châu Á vốn được hình thành xung quanh sự đối đầu Trung-Mỹ.

Đọc tiếp...

Nhật-Trung và dòng ký ức lịch sử

Nhật-Trung và dòng ký ức lịch sử

Trải qua 80 năm vụ thảm sát Nam Kinh, những vấn đề lịch sử sẽ vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến mối quan hệ Trung – Nhật. Người dân khu vực Đông Á cần tìm tiến hành những bước đi táo bạo để giải quyết vấn đề, giữ ổn định, hòa bình khu vực.

Đọc tiếp...

Nga có thể đóng vai trò gì trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên?

Nga có thể đóng vai trò gì trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên?

Nga có những lợi thế riêng trong việc giải quyết vấn đề Triều Tiên. Sự hiện diện của Nga trong vai trò một bên hòa giải tiềm năng có thể là hữu ích, nhưng với điều kiện Bắc Triều Tiên chấp nhận và Mỹ - Nga phải nhất trí cao về một mẫu số chung trong vấn đề Triều Tiên: phi hạt nhân hóa.

Đọc tiếp...

Sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc gây thêm căng thẳng với Ấn Độ

Sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc gây thêm căng thẳng với Ấn Độ

Nếu Bắc Kinh duy trì cách thức thực hiện sáng kên Vành đai và Con đường (BRI) hiện nay, thì họ sẽ buộc New Delhi phải đối trọng với sức mạnh đang gia tăng của Trung Quốc, điều này sẽ mang lại cho Mỹ một cơ hội để tiếp tục làm sâu sắc thêm các mối quan hệ an ninh và kinh tế với New Delhi để đối phó với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Chính sách đối ngoại của Nga: Cái nhìn năm 2018

Chính sách đối ngoại của Nga: Cái nhìn năm 2018

Trên cơ sở cách tiếp cận có hệ thống, báo cáo gia đã phân tích những định hướng then chốt trong chính sách đối ngoại của Nga trong năm 2018, xác định những mối đe dọa chính và cơ hội đối với nước Nga trên trường quốc tế. Các dự báo của báo cáo này bao trùm các khu vực phương Tây, châu Á-Thái Bình Dương, Trung Đông và khu vực láng giềng lân cận.

Đọc tiếp...

Tác động chiến lược và kinh tế tới Nam Á từ sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển của Trung Quốc

Tác động chiến lược và kinh tế tới Nam Á từ sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển của Trung Quốc

Bài nghiên cứu này xem xét việc sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển (MSR) được xây dựng với mục đích gì và được thực hiện ra sao trong khu vực Nam Á, đánh giá các tính toán chính trị và kinh tế của các nước trong khu vực khi tham gia MSR, và xác định những hành động của các nước này để đánh giá khả năng thành công của sáng kiến MSR.

Đọc tiếp...

Chuyển dịch quyền lực và quản lý cường quốc: Ba thập kỷ quan hệ Trung – Nhật – Mỹ

Chuyển dịch quyền lực và quản lý cường quốc: Ba thập kỷ quan hệ Trung – Nhật – Mỹ

Thách thức đặt ra với Mỹ về một Nhật Bản đang trỗi dậy vào những năm 1970 và 1980 được coi là dạng thách thức nào, và thách thức này có điểm gì khác biệt so với thách thức mà Trung Quốc đặt ra cho vị thế của Mỹ ở Đông Á từ đầu những năm 2000? Bài viết sẽ đi sâu phân tích trả lời cho những câu hỏi này.

Đọc tiếp...

Tầm nhìn an ninh khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương: Quan điểm từ Ấn Độ

Tầm nhìn an ninh khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương: Quan điểm từ Ấn Độ

Sự trỗi dậy chưa từng có về kinh tế và quân sự của Trung Quốc, hành vi gây hấn của nước này, các tuyên bố chủ quyền lãnh thổ và sự thay đổi về địa chiến lược mà điều này mang lại, là nguyên nhân chủ yếu gây ra những căng thẳng đang gia tăng trong khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương. Sự cân bằng trong khu vực đã bị đảo lộn và việc khôi phục nó là chìa khóa để đảm bảo ổn định khu vực trong tương lai.

Đọc tiếp...

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Tổng thống Donald Trump và câu đố Ấn Độ của Mỹ

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Tổng thống Donald Trump và câu đố Ấn Độ của Mỹ

Việc Washington quyết định gắn chặt Ấn Độ vào chiến lược châu Á của họ và việc New Delhi sẵn sàng từ bỏ những do dự về khuôn khổ bốn bên chắc chắn sẽ cải thiện các triển vọng cho Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương như một khái niệm địa chính trị đáng tin cậy.

Đọc tiếp...

Jerusalem: Tìm kiếm một nhà trung gian hòa giải trung thực

Jerusalem: Tìm kiếm một nhà trung gian hòa giải trung thực

Tuyên bố của tổng thống Trump cho thấy Mỹ sẽ rất khó đóng vai trò là bên trung gian trung thực. Bây giờ là lúc Liên minh châu Âu phải làm rõ rằng họ không cần sự cho phép của Mỹ để theo đuổi sự đồng thuận quốc tế cho hòa bình ở Trung Đông. Đã đến lúc phải chuyển từ lời nói sang hành động.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 13195 khách và 5 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin