18 - 4 - 2021 | 3:22
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Về đề xuất quan trọng giữa ASEAN và Trung Quốc

Về đề xuất quan trọng giữa ASEAN và Trung Quốc

Email In PDF.

Nếu hiệp ước do Trung Quốc đề xuất có cơ hội nào đó được chấp nhận, nó sẽ phải vượt qua những trở ngại liên quan đến vấn đề Biển Đông. Khái niệm "láng giềng tốt" và "hòa bình" không thực sự mang ý nghĩa chân thành khi Biển Đông vẫn là một “quả bom hẹn giờ”.

 

20110611_asd000.jpg

Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN-Trung Quốc lần thứ 19 diễn ra ngày 7/9 vừa qua được dành để kỷ niệm 25 năm quan hệ đối thoại ASEAN-Trung Quốc. Kết quả đáng chú ý nhất của hội nghị là bản tuyên bố chung, với 1.205 từ tái khẳng định các nguyên tắc cơ bản của quan hệ song phương, được phản ánh qua những thành tựu đạt được trong nhiều năm qua. Tiêu biểu phải kể đến việc thành lập một đường dây nóng giữa các quan chức cấp cao thuộc Bộ Ngoại giao để xử lý các sự cố hàng hải khẩn cấp ở Biển Đông, hay việc áp dụng Bộ Quy tắc ứng xử về các va chạm bất ngờ trên Biển Đông (CUES). Hai bên cũng nhất trí chọn năm 2017 là năm Hợp tác Du lịch ASEAN-Trung Quốc.

Tuy nhiên, có một diễn biến quan trọng đã không được các phương tiện truyền thông đề cập ở hội nghị lần này. Nhiều nguồn tin cho biết Thủ tướng Lý Khắc Cường đã "nêu lên đề nghị 5 điểm để thúc đẩy hơn nữa sự phát triển của quan hệ Trung Quốc-ASEAN." Điều đặc biệt là đề nghị của Thủ tướng Lý Khắc Cường đã không được nước Chủ tịch ASEAN là Lào hay các phương tiện truyền thông quốc tế đề cập đến, mà chỉ được chú ý sau khi các phương tiện truyền thông của Trung Quốc như Tân Hoa Xã, Thời báo Hoàn cầu và kênh truyền hình CCTV tại Mỹ đưa tin trích dẫn tuyên bố chính thức của Hội đồng Nhà nước Trung Quốc.

Theo báo giới Trung Quốc, đề nghị 5 điểm kêu gọi: (1) nâng cấp quan hệ Trung Quốc-ASEAN bằng cách củng cố sự liên kết của các mục tiêu và phương hướng phát triển; (2) xây dựng một nền tảng mới cho hợp tác an ninh-chính trị; (3) nuôi dưỡng động lực mới cho thương mại và hợp tác kinh tế; (4) tăng cường hợp tác văn hóa; (5) phối hợp tăng cường hợp tác khu vực.

Thực tế là việc “biến mất” thông tin về đề xuất này là rất khó hiểu. Tìm kiếm trên Google về đề nghị trên không cho ra kết quả nào ngoại trừ từ các nguồn của Trung Quốc đã được liệt kê ở trên. Liệu có phải nhóm truyền thông của Thủ tướng Lý Khắc Cường đã mắc sai sót? Tại sao lời đề nghị, được cho là đã được trình bày tại Hội nghị cấp cao ASEAN-Trung Quốc, thậm chí còn không xuất hiện trong bản Tuyên bố chung của hội nghị?

Trong năm điểm nói trên, lời kêu gọi về một "nền tảng mới cho hợp tác an ninh-chính trị", đề xuất rõ ràng có liên quan tới “Hiệp ước láng giềng tốt, hữu nghị và hòa bình", là đáng lưu ý hơn cả vì một số lý do sau.

Thứ nhất, hiệp ước này không nhận được nhiều ủng hộ khi Thủ tướng Lý Khắc Cường lần đầu nêu lên ở Bandar Seri Begawan, Brunei tại Hội nghị cấp cao ASEAN-Trung Quốc vào năm 2013. Câu hỏi đặt ra là tại sao Trung Quốc vẫn kiên trì với sáng kiến này trong khi đã thấy rõ sự thờ ơ của ASEAN?

Thứ hai, việc Thủ tướng Lý Khắc Cường tạo mối liên hệ giữa hiệp ước nói trên với đề xuất tạo dựng nền tảng pháp lý cho quan hệ song phương là điều rất đáng quan tâm. Nhất là bởi chưa rõ nội dung “nền tảng pháp lý” mà Trung Quốc nói đến sẽ bao gồm những gì, khi nước này nổi tiếng với “thành tích” nhiều lần không tôn trọng luật pháp quốc tế, kể cả việc phủ nhận phán quyết vừa qua của Tòa Trọng tài.

Thứ ba, hiệp ước có thể có lợi cho ASEAN, ít nhất là trên lý thuyết. Tuy nhiên, nhiều người vẫn lo ngại rằng trong thực tế nó sẽ là một cam kết không bình đẳng do sự bất đối xứng về quyền lực giữa hai bên và chưa rõ ASEAN trông cậy điều gì nếu Trung Quốc phá vỡ hiệp ước?

Thứ tư, hiện cũng chưa rõ những lợi ích mà hiệp ước này sẽ mang lại có vượt trội hơn những gì mà hai bên đã ký kết trong Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác (TAC) hay không. Liệu hiệp ước mới này có làm giảm tính trung tâm của ASEAN hay không nếu hiệp hội này thay đổi cơ sở chính trị ngoại giao từ TAC sang hiệp ước mới?

Nếu hiệp ước do Trung Quốc đề xuất có cơ hội nào đó được chấp nhận, nó sẽ phải vượt qua những trở ngại liên quan đến vấn đề Biển Đông. Khái niệm "láng giềng tốt" và "hòa bình" không thực sự mang ý nghĩa chân thành khi Biển Đông vẫn là một “quả bom hẹn giờ”. Nếu Trung Quốc không thể tự mình cam kết Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC) có tính ràng buộc về mặt pháp lý, thì có lẽ Trung Quốc vẫn chưa thực sự thuyết phục và tạo dựng được lòng tin của các đối tác với những gì mà mình đề xuất.

Tiến sỹ Tang Siew Mun là Giám đốc Viện Nghiên cứu ASEAN (ISEAS), Singapore. Bài viết đăng trên “ISEAS” (ngày 19/9).

Hùng Sơn (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

QUAD tìm kiếm vai trò phi quân sự và phản ứng chiến lược từ Trung Quốc: Chủ nghĩa tiểu đa phương, đầu tư cơ sở hạ tầng và cân bằng khu vực

QUAD tìm kiếm vai trò phi quân sự và phản ứng chiến lược từ Trung Quốc: Chủ nghĩa tiểu đa phương, đầu tư cơ sở hạ tầng và cân bằng khu vực

Bài viết phân tích mục đích và sự mở rộng của hợp tác an ninh tiểu đa phương và qua đó đánh giá trường hợp của Đối thoại Tứ giác An ninh (QUAD). Sau đó, tác giả phân tích và làm rõ phản ứng của Trung Quốc, từ đó đưa ra các kết luận và dự đoán về sự tương tác giữa hai chủ thể trên sẽ ảnh hưởng như thế nào đối với trật tự khu vực.

Đọc tiếp...

Tái thiết quan hệ với Trung Quốc thời Biden khó thành hiện thực

Tái thiết quan hệ với Trung Quốc thời Biden khó thành hiện thực

Dù Mỹ và Trung Quốc đều để ngỏ kênh đối thoại, hai bên khó có thể tái thiết hoàn toàn quan hệ song phương vào thời điểm này. Chính quyền Biden quyết tâm theo đuổi cách tiếp cận cứng rắn với Trung Quốc trong khi Trung Quốc tiếp tục các động thái hung hăng, ảnh hưởng đến trật tự quốc tế trong mắt Mỹ.

Đọc tiếp...

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Thế khó của Nhật Bản trong cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung

Nhật Bản là một trường hợp đặc biệt để nghiên cứu tác động của cạnh tranh chiến lược Mỹ-Trung. Là quốc gia nằm tại tiền tuyến của cạnh tranh, Nhật Bản ở vị thế khó xử bởi vừa là đồng minh quân sự thân cận của Mỹ lại vừa có quan hệ kinh tế chặt chẽ với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU - Trung Quốc: Từ đối tác chiến lược thành đối thủ hệ thống

EU và Trung Quốc mối quan hệ từ đối tác chiến lược chuyển thành đối thủ hệ thống. Điều gì đã đẩy hai bên đi đến bước đường này?

Đọc tiếp...

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Cách Mỹ thách thức Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Chính sách Mỹ-Trung đòi hỏi một chiến lược nghiêm túc, bền vững, chứ không phải một chiến lược chắp vá trong chiến dịch tranh cử tổng thống để cứu lấy một chính quyền thất bại.

Đọc tiếp...

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Cơ hội lớn của ASEAN trong quan hệ với Trung Quốc

Các quốc gia Đông Nam Á có cơ hội hiếm có để tận dụng tuyên bố của Bắc Kinh về sự phụ thuộc lẫn nhau trong việc giải quyết các vấn đề cấp bách, chẳng hạn như sáng kiến “Vành đai và Con đường” và Biển Đông.  

Đọc tiếp...

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philippines về VFA với Mỹ

Hôm 11 tháng 2, Philippines thông báo chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Mỹ, đến ngày 2 tháng 6 nước này lại tuyên bố hoãn quyết định chấm dứt VFA. Điều gì uẩn khúc đằng sau sự thay đổi bất ngờ của Philppines?

Đọc tiếp...

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Hiểm họa đối đầu Mỹ -Trung

Sự trỗi dậy của Trung Quốc liệu có thay đổi cục diện một "nền hòa bình kiểu Mỹ" tại khu vực châu Á. Phản ứng của các quốc gia trong khu vực sẽ ra sao, chọn Mỹ hay chọn Trung Quốc?

Đọc tiếp...

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Xây dựng lòng tin ở châu Á - Thái Bình Dương: Lý thuyết, thực tiễn và một số bài học kinh nghiệm

Bài viết tìm hiểu cơ sở lý thuyết và thực tiễn về xây dựng lòng tin ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương thông qua trả lời các câu hỏi: Vì sao đặc điểm triển khai các biện pháp xây dựng lòng tin (CBMs) ở châu Á - Thái Bình Dương khác với CBMs truyền thống? Bài học kinh nghiệm rút ra từ triển khai CBMs ở khu vực là gì?

Đọc tiếp...

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Quan điểm của Đông Nam Á về cuộc đối đầu Mỹ-Trung

Các quốc gia trong khu vực đang tìm cách không để cho những tranh chấp của họ với Trung Quốc ảnh hưởng tới các khía cạnh khác trong mối quan hệ với nước láng giềng quan trọng này, tìm cách cân bằng giữa Trung Quốc và Mỹ, cũng như các cường quốc khu vực như Nhật Bản và Ấn Độ.

Đọc tiếp...

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Covid 19 đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy

Đại dịch đã đẩy quan hệ Mỹ-Trung xuống đáy vì cả hai nước đều tìm cách vượt mặt nhau để định hình trật tự thế giới.

Đọc tiếp...

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Tác động của COVID-19 đến quan hệ Trung-Mỹ

Dịch COVID-19 đã đẩy mối quan hệ Trung-Mỹ vào một giai đoạn tồi tệ mới. Quan hệ thương mại song phương trên đà suy thoái, rơi vào trạng thái dường như đóng băng; sự thiếu hụt lòng tin chiến lược ngày càng nghiêm trọng; bầu không khí giữa hai bên ngột ngạt chưa từng có.

Đọc tiếp...

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Khả năng tồn tại của liên minh Mỹ-Philippines

Các nhà ngoại giao và quan chức quân sự ở cả Mỹ và Philippines đang tìm cách cứu vãn Thỏa thuận Các lực lượng thăm viếng (VFA) với lo ngại rằng khoảng trống an ninh do thoả thuận trên để lại có thể sẽ tạo cơ hội để Bắc Kinh tăng cường củng cố quân đội và bành trướng hơn nữa ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Những thách thức của quan hệ đối tác Nga-Trung

Quan hệ đối tác Trung-Nga đã được củng cố đáng kể trong hai năm qua. Tuy nhiên, những thay đổi tiềm tàng trong chính sách của Mỹ và đặc biệt là những diễn biến ở Trung Á và Bắc Cực có thể thách thức mối quan hệ này trong tương lai.

Đọc tiếp...

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

Mỹ-Trung không nên đấu đá nhau trong bối cảnh đại dịch

COVID-19 là nguyên nhân mới nhất dẫn đến xích mích trong mối quan hệ ngày càng căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh. Tuy nhiên, nếu để cho sự ganh đua làm mờ mắt trước những mối đe dọa rõ ràng lúc này, hai bên rốt cuộc sẽ tự hủy hoại chính mình.

Đọc tiếp...

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Sáng kiến cộng đồng chung vận mệnh Trung Quốc – ASEAN của Trung Quốc và phản ứng hai chiều từ ASEAN

Đề xuất này là dấu hiện cho sự kết tinh của một chiến lược có chủ ý và được đầu tư từ phía Trung Quốc về tương lai của quan hệ ASEAN-Trung Quốc, nhằm củng cố sự thay đổi quyền lực đang diễn ra ở Đông Nam Á và tạo ra sự chuyển đổi suôn sẻ sang trật tự khu vực lấy Trung Quốc làm trung tâm trong bối cảnh Mỹ suy giảm ảnh hưởng trong khu vực.

Đọc tiếp...

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Dịch COVID-19 tác động đến chính sách đối ngoại của Trung Quốc

Trung Quốc đã cố gắng giải quyết một cách thận trọng mối quan hệ với Mỹ, đồng thời triển khai sức mạnh kinh tế và quân sự ngày càng gia tăng trên toàn thế giới. Dịch COVID-19 đã làm trầm trọng thêm căng thẳng trong quan hệ giữa Trung Quốc và Mỹ và đặt ra những câu hỏi về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc-Hy vọng và lo sợ của Đông Nam Á

Trung Quốc được nhìn nhận là nước có ảnh hưởng lớn nhất về kinh tế tại khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, niềm tin của khu vực vào Trung Quốc đã suy giảm trong một vài năm qua dựa trên thái độ của quốc gia này đối với các vấn đề lợi ích chung.

Đọc tiếp...

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Tiềm năng quan hệ Mỹ-ASEAN

Cuộc thăm dò dư luận gần đây nhất của ISEAS cho thấy Trung Quốc đang nhanh chóng giành được ưu thế kinh tế và chiến lược ở Đông Nam Á so với Mỹ. Do đó, để lấy lại lợi thế của mình tại khu vực này, Mỹ phải xác định lại các điều khoản cạnh tranh.

Đọc tiếp...

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Hậu quả của việc Mỹ mất VFA với Philippines

Việc chấm dứt Thỏa thuận các lực lượng thăm viếng (VFA) với Philippines sẽ khiến Mỹ dễ bị tổn thương hơn nữa trước các chính sách chính trị và đối ngoại trong nước của các đồng minh hiệp ước khác.  

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 5250 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin