1 - 10 - 2016 | 10:20
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Nga-Trung và Hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo của Mỹ

Nga-Trung và Hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo của Mỹ

Email In PDF.

"Tạp chí Chính trị Thế giới" mới đây cho biết mặc dù Nga và Trung Quốc là hai cường quốc duy nhất có khả năng phát động một cuộc tấn công nước Mỹ bằng các tên lửa đạn đạo quy mô lớn, nhưng không nước nào quan tâm đến các nỗ lực của hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo (BMD) của Mỹ do Bắc Kinh và Mátxcơva nhận định Mỹ không thể phát động một cuộc tấn công như vậy.

Tuy nhiên, Nga và Trung Quốc thường xuyên lo ngại các hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến các lợi ích và khả năng chiến lược của hai nước. Mátxcơva và Bắc Kinh sợ rằng BMD của Oasinhtơn sẽ làm suy yếu các phương tiện răn đe và dẫn đến phá hủy một trong những công cụ chủ yếu của hai nước nhằm hạn chế chính sách đối ngoại của Mỹ bằng cách hạn chế các đòn tấn công trả đũa mạnh mẽ của Mỹ. Khả năng tấn công mạnh mẽ bằng các loại vũ khí hạt nhân và thông thường của Mỹ đang làm gia tăng mối quan tâm đó của Nga và Trung Quốc, bởi vì các loại vũ khí đó sẽ giúp Mỹ gia tăng khả năng của một đòn tấn công phủ đầu phá hủy các tên lửa hạt nhân của Nga và Trung Quốc. Mặc dù BMD của Mỹ khó có thể đối phó với một đòn tấn công hạt nhân toàn diện của Nga và Trung Quốc, nhưng nhiệm vụ đó sẽ dễ dàng hơn cho Mỹ nếu khả năng trả đũa hạt nhân của Mátxcơva và Bắc Kinh bị suy yếu nghiêm trọng bởi một đòn tấn công đầu tiên của Mỹ đã phá hủy các tên lửa trong hầm chứa cũng như các hệ thống kiểm soát và chỉ huy chiến lược. Trước khả năng phát động một đòn tấn công phủ đầu của Mỹ, mối lo ngại chủ yếu của các nhà hoạch định chính sách của Nga và Trung Quốc sẽ không phải là một cuộc chiến tranh hạt nhân với Mỹ, mà ngược lại các nhà hoạch định chính sách Mỹ có thể cảm thấy được khích lệ để can thiệp các nước khác mà không quan tâm đến những phản ứng của Mátxcơva và Bắc Kinh. Tại Hội nghị an ninh Munich năm 2007, chính Tổng thống Nga Vladimir Putin cảnh báo rằng nếu lực lượng hạt nhân của Nga không thể ngăn chặn sức mạnh của quân đội Mỹ nữa, lúc đó Oasinhtơn sẽ tự do áp đặt ý chí đơn phương của họ đối với các nước khác mà không lo sợ bị trả đũa quân sự hiệu quả. Thiếu tướng Trần Châu thuộc Học viện Khoa học Quân sự của quân đội Trung Quốc cũng cho biết hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ sẽ "phá vỡ sự cân bằng chiến lược toàn cầu" bằng cách phá hoại một nguồn sức mạnh quan trọng của Trung Quốc. Hơn nữa, Bắc Kinh và Mátxcơva sợ rằng Chính phủ Mỹ đã và đang sử dụng các hệ thống phòng thủ tên lửa để mở rộng và làm sâu sắc hơn các liên minh an ninh nhằm ngăn chặn ảnh hưởng của Trung Quốc và Nga. Nga phản đối Mỹ triển khai BMD ở Đông Âu cũng như Nam Cápcadơ và coi các kế hoạch triển khai đó như một biện pháp để củng cố và mở rộng NATO. Tương tự, Trung Quốc cũng phản đối chương trình hợp tác BMD của Mỹ với Nhật Bản và sắp tới có khả năng với Hàn Quốc và Đài Loan, và coi việc triển khai đó như một công cụ để Oasinhtơn thúc đẩy mối liên kết giữa các liên minh song phương của Mỹ trong khu vực. 

Để hạn chế sự yếu kém của các tên lửa đạn đạo trước đòn tấn công đầu tiên của Mỹ, Nga và Trung Quốc đã chi các nguồn lực đáng kể nhằm phát triển và triển khai các tên lửa cơ động cũng như các tên lửa được phóng từ tàu ngầm. Nhưng các hệ thống phòng thủ thụ động này không thể chống lại BMD hiệu quả. Bên cạnh việc nhận thấy các hệ thống phòng thủ tên lửa như một nỗ lực của Oasinhtơn để tăng cường mạng lưới liên minh tại Đông Á, Trung Quốc cũng thấy các hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ nhằm phá hủy chiến lược chống thâm nhập chống tiếp cận khu vực của quân đội Trung Quốc. Chiến lược này của Trung Quốc chủ yếu dựa vào các tên lửa được trang bị các đầu đạn thông thường nhằm ngăn chặn quân đội Mỹ can thiệp vào một cuộc xung đột giữa Trung Quốc và các nước láng giềng trong tương lai. Nhưng không giống Mátxcơva, Bắc Kinh cương quyết không hạn chế kho vũ khí tên lửa của họ và bác bỏ các ý kiến cho rằng Trung Quốc sẽ tham gia hiệp ước Nga-Mỹ. Hiệp ước Lực lượng Hạt nhân tầm trung cấm Mỹ và Nga sở hữu các tên lửa đạn đạo hoặc tên lửa mang đầu đạn hạt nhân tầm thấp có tầm bắn từ 310-3.410 dặm. Kho vũ khí tên lửa của Trung Quốc bao gồm các hệ thống tên lửa tầm ngắn để đe dọa Đài Loan không được tuyên bố độc lập và ngăn chặn lực lượng Mỹ cũng như quân đội của các nước thù địch khác hoạt động gần lãnh thổ Trung Quốc đại lục; các tên lửa tầm trung sẽ củng cố ảnh hưởng của Bắc Kinh ở Đông Á; và tên lửa tầm xa để ngăn chặn Mỹ can thiệp vào các nỗ lực của Trung Quốc trong việc đạt được hai mục tiêu đầu tiên. Ngoài ra, Trung Quốc tiếp tục dựa vào xuất khẩu công nghệ tên lửa đến các nước đồng minh như Pakixtan , Iran , Bắc Triều Tiên và nhiều nước khác để tăng thu nhập và mở rộng ảnh hưởng ngoại giao của Bắc Kinh. Đồng thời, Bắc Kinh ít tuyên bố mang tính chất đe dọa khi phản ứng trước các sáng kiến BMD của Mỹ hơn Mátxcơva-nước nhiều lần tuyên bố sẽ phát động các cuộc tấn công đánh đòn phủ đầu đầu tiên chống Ba Lan, Ucraina và các nước khác có bố trí BMD của Mỹ. Có lẽ Trung Quốc đã được hưởng lợi vì nhận thấy mối đe dọa của Nga chỉ cảnh báo các nước láng giềng thắt chặt quan hệ quốc phòng với nhau ở mức độ nào. Ngược lại, các quan chức Trung Quốc không hề đe dọa tấn công Nhật Bản, Ấn Độ hay Hàn Quốc nhằm lôi kéo các nước này không ủng hộ chính sách BMD của Oasinhtơn và không đẩy họ gần hơn với Mỹ để tránh tăng nguy cơ hình thành thế bao vây ngăn chặn xung quanh Trung Quốc. 

Không giống châu Âu-nơi chương trình BMD của Mỹ được NATO ủng hộ và coi đây như một sáng kiến liên minh tập thể, các sáng kiến BMD của Mỹ ở Châu Á đang được thúc đẩy chủ yếu trên cơ sở các hiệp ước an ninh song phương. Hơn nữa, Trung Quốc có vẻ lạc quan hơn các đối tác Nga vì cho rằng họ có thể phát triển các khả năng thâm nhập BMD hiện đại và các hệ thống phòng thủ tên lửa giai đoạn đầu của họ. Không như các quan chức Nga thường mô tả tất cả các chương trình phòng thủ tên lửa quốc gia đều có khả năng gây mất ổn định, Trung Quốc chỉ yêu cầu Mỹ thận trọng trong quá trình phát triển và triển khai hệ thống BMD và điều đó cho thấy rằng Bắc Kinh muốn bảo vệ chương trình phòng thủ tên lửa giai đoạn đầu của họ. Mặc dù kho vũ khí hạt nhân của Trung Quốc có thể dễ dàng bị vô hiệu hóa bởi hệ thống phòng thủ tên lửa đang phát triển của Mỹ hơn các hạm đội tàu chiến được trang bị các tên lửa đạn đạo mang đầu đạn hạt nhân của Nga, nhưng các quan chức Trung Quốc không ủng hộ đề nghị mang tính chất thăm dò của Nga liên quan đến hợp tác chặt chẽ hơn trên lĩnh vực phòng thủ tên lửa. Vì vậy, đến nay các đại diện của Trung Quốc và Nga rất hạn chế đưa ra các tuyên bố chung về khả năng BMD của họ, mặc dù về nguyên tắc Nga quyết định bán các hệ thống phòng không hiện đại S-400 cho Trung Quốc. Các nhà phân tích Trung Quốc chính thức giải thích rằng họ đang cân nhắc giá trị của việc hợp tác với Nga, nhưng lại sợ rằng cuối cùng Mátxcơva có thể từ bỏ Trung Quốc để tiến tới một thỏa thuận riêng với Mỹ về vấn đề này như năm 2001. Họ cũng sợ rằng Trung Quốc thiếu tất cả các thiết bị phòng thủ tên lửa có thể cung cấp cho Mỹ để đổi lấy việc hợp tác BMD. Mặc dù hợp tác với Nga hoặc hành động một mình, Trung Quốc có khả năng tiếp tục tìm kiếm các khả năng BMD của họ. Năm 2010, Bắc Kinh thông báo Trung Quốc đã thử nghiệm một hệ thống BMD giai đoạn đầu và nhiều chuyên gia Trung Quốc cho biết họ đang tranh luận về việc Trung Quốc có nên phát triển hệ thống BMD hoàn thiện hơn không. Phân tích các tài liệu kỹ thuật của Trung Quốc cho thấy hiện nay Bắc Kinh không những đang quan tâm phát triển các biện pháp trả đũa thụ động và chủ động đối với BMD, mà cả các khả năng chống vệ tinh và BMD. Nhưng hợp tác về BMD lớn hơn giữa Trung Quốc và Mỹ hoặc Trung Quốc và Nga cũng có thể diễn ra. Thực tế, hợp tác như vậy nằm trong các mối quan tâm của Trung Quốc: Các khả năng tấn công hạt nhân ngày càng tăng của Trung Quốc sẽ khiến Mỹ và Nga khó có thể đồng ý cắt giảm hơn nữa lực lượng chiến lược của họ, từ đó có thể gây thiệt hại cho Trung Quốc lớn hơn các hệ thống lá chắn tên lửa Mỹ. Tương tự, việc xây dựng quân đội Trung Quốc đang khuyến khích Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan phát triển các loại vũ khí tấn công tầm xa cũng như các hệ thống phòng thủ hiện đại hơn. Mặc dù hiện nay các nỗ lực phòng thủ tên lửa của Mỹ là vấn đề gây chia rẽ giữa Nga và Trung Quốc, nhưng BMD có thể là cơ sở cho các cách tiếp cận hợp tác an ninh khu vực trong tương lai./. 

Mỹ Anh (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Chiến lược đầu tư dài hạn của Nhật Bản vào Myanmar

Chiến lược đầu tư dài hạn của Nhật Bản vào Myanmar

Cạnh tranh địa chiến lược với Trung Quốc và hỗ trợ cho ASEAN, kết hợp với những lợi ích kinh tế, là những yếu tố chính thúc đẩy can dự của Nhật Bản với Myanmar. Nhật Bản đã đầu tư mạnh vào Myanmar kể từ ngày độc lập của nước này và giờ là lúc gặt hái những lợi ích.

Đọc tiếp...

Mỹ cần làm cho Trung Quốc hiểu đúng và làm đúng

Mỹ cần làm cho Trung Quốc hiểu đúng và làm đúng

Nhiều lãnh đạo Trung Quốc tin rằng một trật tự quốc tế dựa trên luật pháp, nhân quyền và các yếu tố khác của pháp lý chỉ là để trang trí cho một chính sách thực dụng đầy tính toán của Mỹ.

Đọc tiếp...

Đằng sau viện trợ nước ngoài của Nhật Bản

Đằng sau viện trợ nước ngoài của Nhật Bản

Viện trợ nước ngoài là một công cụ can dự quốc tế quan trọng trong bộ công cụ chính sách đối ngoại của Nhật Bản. Mặc dù Tokyo không còn là nhà tài trợ hàng đầu thế giới như những năm 1990, nhưng nước này vẫn đứng thứ tư thế giới vào năm 2015 với ngân sách viện trợ hàng năm gần 10 tỷ USD.

Đọc tiếp...

Những xu hướng địa chính trị ở Đông Á

Những xu hướng địa chính trị ở Đông Á

Đông Á đang ở tại một thời điểm lịch sử quan trọng khi hai xu hướng địa chính trị lớn nổi lên: sự gia tăng chiến lược của Trung Quốc và tác động từ sự trỗi dậy của Trung Quốc đối với vị thế lâu dài của Mỹ ở khu vực Đông Á. Vậy, những xu hướng này có tác động như thế nào đến khu vực Đông Á? ASEAN cần phải làm gì?

Đọc tiếp...

Brexit và những bài học rút ra cho châu Á và ASEAN

Brexit và những bài học rút ra cho châu Á và ASEAN

Việc nước Anh rời khỏi EU đặt ra câu hỏi cho kế hoạch phát triển trong tương lai của châu Á dù còn lâu mới hình thành cộng đồng, cũng như ASEAN, một nhóm tương tự EU gồm 10 nước Đông Nam Á, khi mà Cộng đồng Kinh tế ASEAN vẫn còn trong trứng nước. Cần phải tìm hiểu và rút ra những bài học từ vụ Brexit, nên làm gì và không nên làm gì.

 

Đọc tiếp...

Xây dựng hợp tác quân sự cho liên minh Mỹ-Ấn

Xây dựng hợp tác quân sự cho liên minh Mỹ-Ấn

Hiện nay, hợp tác quân sự Mỹ-Ấn nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng tại Mỹ bởi Ấn Độ là quốc gia dân chủ đang lớn mạnh và có chung lợi ích chiến lược với Mỹ tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Quan hệ đối tác vì thế dễ có khả năng tiếp tục, thậm chí dưới thời của một chính quyền Mỹ mới.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung Quốc - Ma-lai-xi-a từ khi chiến tranh lạnh kết thúc tới nay

Quan hệ Trung Quốc - Ma-lai-xi-a từ khi chiến tranh lạnh kết thúc tới nay

Nếu Trung Quốc tiếp tục các hoạt động gây hấn ở Biển Đông, đặc biệt là ở vùng tranh chấp với Ma-lai-xi-a, quan hệ giữa hai nước sẽ khó phát triển hơn nữa trong những năm tới, ít nhất là trong lĩnh vực chính trị, an ninh.

Đọc tiếp...

Phát biểu của Thủ tướng Thái Lan tại Đối thoại Shangri-La 2016

Phát biểu của Thủ tướng Thái Lan tại Đối thoại Shangri-La 2016

Bài phát biểu của Thủ tướng Thái Lan Prayuth Chan-ocha nhấn mạnh rằng cấu trúc an ninh khu vực đang "thiếu sự cân bằng thích hợp" và ông  kêu gọi ASEAN cần phát huy vai trò trong việc tạo sự cân bằng an ninh của khu vực. Thông qua bài phát biểu, ông cũng lý giải cho việc quân đội nước này can thiệp vào chính trường Thái Lan và đồng thời cam kết sẽ tuân thủ đúng lộ trình quay lại nền dân chủ đã tự đề ra.

Đọc tiếp...

Đôi điều về thỏa thuận quốc phòng Úc - Singapore

Đôi điều về thỏa thuận quốc phòng Úc - Singapore

Không còn nghi ngờ gì nữa nước được lợi rất lớn trong thỏa thuận Đối tác Chiến lược Toàn diện Úc - Singapore (CSP) được hai nước ký kết ngày 6/5 vừa qua là Singapore. Đất nước nhỏ bé này chỉ bằng một phần tư diện tích của thành phố Melbourne, Úc.

Đọc tiếp...

Nga cần những lựa chọn để đối phó với Trung Quốc

Nga cần những lựa chọn để đối phó với Trung Quốc

Trung Quốc có thể giúp Nga kiềm chế Mỹ ở Trung Á, nhưng đồng thời cũng dần dần làm xói mòn vị thế của chính Nga ở đó. Trong thập kỷ qua, Trung Quốc đã vượt qua Nga, trở thành đối tác thương mại hàng đầu với 5 nước Trung Á.

Đọc tiếp...

Ý nghĩa của việc Mỹ gỡ bỏ lệnh cấm vũ khí đối với Việt Nam

Ý nghĩa của việc Mỹ gỡ bỏ lệnh cấm vũ khí đối với Việt Nam

Ý nghĩa của việc Mỹ dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí đối với Việt Nam vượt ra ngoài quan hệ song phương Mỹ-Việt, nó còn thúc đẩy cho sự tập trung của chính quyền Mỹ vào việc can dự cũng như nuôi dưỡng những đối tác mới trong chiến lược tái cân bằng của Mỹ sang châu Á-Thái Bình Dương

Đọc tiếp...

Sự tiếp cận thận trọng của Mỹ trước một Trung Quốc quyết đoán

Sự tiếp cận thận trọng của Mỹ trước một Trung Quốc quyết đoán

Khi những người đứng đầu nhà nước và các đoàn đại biểu đến từ hơn 50 quốc gia tụ họp tại Washington để tham dự Hội nghị thượng đỉnh An ninh Hạt nhân, chỉ có hai cuộc gặp song phương bên lề và một trong số đó là cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Barack Obama và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Đọc tiếp...

Dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí: Động lực cho quan hệ Việt-Mỹ

Dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí: Động lực cho quan hệ Việt-Mỹ

Vấn đề dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí trở nên cấp thiết khi quan hệ song phương Việt- Mỹ ngày càng nồng ấm, cũng như xét tới các lợi ích chung giữa hai nước trong việc duy trì an ninh trên Biển Đông.

Đọc tiếp...

Ấn Độ mở rộng không gian chiến lược tại Thái Bình Dương

Ấn Độ mở rộng không gian chiến lược tại Thái Bình Dương

Ấn Độ đã đóng một vai trò xây dựng trong các vấn đề hàng hải. Nhìn từ các quan điểm như vậy, sự tham gia của Ấn Độ với quốc đảo Thái Bình Dương có thể được xem như mở rộng không gian chiến lược, đồng thời củng cố quan hệ kinh tế.

Đọc tiếp...

Báo Hàn Quốc: Seoul cần tăng cường hiện diện chính trị tại ASEAN

Báo Hàn Quốc: Seoul cần tăng cường hiện diện chính trị tại ASEAN

Sự ảnh hưởng của Hàn Quốc tại khu vực chỉ hạn chế ở khía kinh tế và văn hóa trong khi khía cạnh chính trị lại nhường “sân chơi” cho Trung Quốc, Nhật Bản và cả Mỹ. Cách tiếp cận như vậy cần phải được thay đổi trước khi quá muộn.

Đọc tiếp...

ASEAN cần vai trò lãnh đạo của Lào

ASEAN cần vai trò lãnh đạo của Lào

Lào đã công bố đội ngũ lãnh đạo mới trong bối cảnh có những lời kêu gọi đất nước này với tư cách là Chủ tịch ASEAN năm 2016 cần thúc đẩy sự đoàn kết của ASEAN trước các tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông.

 

Đọc tiếp...

Tại sao Nga lại xây dựng lại kho vũ khí hạt nhân?

Tại sao Nga lại xây dựng lại kho vũ khí hạt nhân?

Vladimir Putin đã không tham dự Hội nghị thượng đỉnh an ninh hạt nhân tại Washington – một dấu hiệu nữa cho thấy Nga không quan tâm đến việc cắt giảm vũ khí của nước này.

Đọc tiếp...

Liệu Trung Quốc có thay đổi chính sách đối với Triều Tiên?

Liệu Trung Quốc có thay đổi chính sách đối với Triều Tiên?

Sự thù địch đang gia tăng từ Triều Tiên có thể khiến Trung Quốc chú ý tới những đảm bảo của Hàn Quốc và nhận ra rằng một bán đảo thống nhất có thể là một kết quả có lợi.

Đọc tiếp...

Cẩn trọng trước hợp tác trên biển giữa Trung Quốc và Nga

Cẩn trọng trước hợp tác trên biển giữa Trung Quốc và Nga

Dù tồn tại nhiểu bất đồng từ nhưng những dấu hiệu gần đây khiến Mỹ và khu vực cần phải cẩn trọng và theo dõi những ý định của hai quốc gia này, đặc biệt là trên vấn đề Biển Đông.

Đọc tiếp...

Tổng thống tiếp theo của Mỹ nên quan hệ với Nga như thế nào?

Tổng thống tiếp theo của Mỹ nên quan hệ với Nga như thế nào?

Khủng bố và vấn đề hạt nhân là hai vấn đề cả Mỹ và Nga đều quan tâm, đặc biệt là Mỹ. Và như vậy, để thúc đẩy mối quan hệ hai nước, điều quan trọng là Mỹ cần tìm đến lợi ích chung giữa hai bên để hợp tác.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 15741 khách và 10 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập