17 - 6 - 2019 | 13:41
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Những thách thức chiến lược trong quan hệ Mỹ-Trung

Những thách thức chiến lược trong quan hệ Mỹ-Trung

Email In PDF.

Theo J. Stapleton Roy - Giám đốc Viện Kissinger chuyên Nghiên cứu về Mỹ và Trung Quốc: chừng nào Trung Quốc và Mỹ chưa tìm được các biện pháp để ngăn những bất đồng hiện nay phát triển thành cạnh tranh chiến lược, căng thẳng giữa hai nước sẽ còn gia tăng.

Điều này sẽ khiến Trung Quốc khó khăn hơn trong việc bảo vệ bầu không khí hòa bình và thịnh vượng từng giúp nước này phát triển và biến Đông Á thành câu chuyện thành công gây ấn tượng sâu sắc. Hơn nữa, nếu kinh tế Trung Quốc tiếp tục phát triển mạnh trong khi Mỹ vẫn bị sa lầy trong cuộc chiến kiểm soát các khoản thâm hụt ngân sách ngày càng tăng thì Trung Quốc có thể nổi lên nhờ tổng thu nhập tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đứng đầu thế giới. Sự nổi lên của Trung Quốc sẽ có ý nghĩa chiến lược, tâm lý và có thể tác động bất lợi đến mối quan hệ song phương Mỹ-Trung. Ý đồ gần đây của Mỹ đối với Đông Á, đặc biệt với Đông Nam Á, là cách tiếp cận không phải nhằm mục đích ngăn chặn Trung Quốc mà là khôi phục lòng tin trong khu vực do Mỹ đã từng cam kết duy trì sự hiện diện ngày càng tăng ở Đông Bắc Á cũng như Đông Nam Á, mặc dù hiện Mỹ gặp nhiều khó khăn về ngân sách. Tuy nhiên, ý đồ của Mỹ làm nhiều người Trung Quốc coi Mỹ là thách thức của Trung Quốc ở khu vực sân sau của nước này. Trên thực tế, tình hình phức tạp hơn nhiều. Thái độ quyết đoán hơn của Trung Quốc sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 đã thúc đẩy các nước láng giềng của Trung Quốc muốn Mỹ tiếp tục can dự vào khu vực với vai trò cân bằng. Tuy nhiên, các nước này cũng lo sợ Mỹ có thể đi quá xa trong việc khiêu khích Trung Quốc bằng tuyên bố quyết tâm trở lại Đông Á. Ngoài ra, các nước đồng minh và bạn bè thân thiết nhất của Mỹ trong khu vực cũng lo ngại Oasinhtơn có thể lúng túng do đang gặp nhiều khó khăn trong nước cũng như thiếu sức chịu đựng để tiếp tục can dự đầy đủ khu vực Đông Á. Những đánh giá như vậy cho thấy sự tin tưởng của khu vực Đông Á đối với chính sách của Mỹ phụ thuộc vào khả năng quản lý hiệu quả quan hệ Mỹ-Trung. Các nước Đông Á muốn Mỹ can dự hơn nữa để ngăn chặn Trung Quốc sử dụng tiềm lực quân sự ngày một lớn mạnh một cách không thích hợp. Đồng thời, họ không muốn Mỹ dựa quá nhiều vào sự hiện diện quân sự trong khu vực hoặc có những hành động biến Trung Quốc thành một nước láng giềng nguy hiểm hơn và tăng sức ép để buộc họ phải lựa chọn giữa Trung Quốc và Mỹ. 

Cả Trung Quốc và Mỹ đã xác định khung quan hệ giữa hai nước, vì vậy về nguyên tắc hai nước nên biến các thách thức trên trở thành những vấn đề có thể quản lý. Trong hai Tuyên bố chung Mỹ-Trung được công bố tháng 11/2009 và tháng 1/2011, Mỹ hoan nghênh một Trung Quốc thành công, thịnh vượng và lớn mạnh để đóng vai trò lớn hơn trong các vấn đề thế giới. Tương tự, Trung Quốc hoan nghênh Mỹ như một nước châu Á-Thái Bình Dương đóng góp cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng trong khu vực. Vì vậy, như các chính sách đã được công bố, Mỹ không tìm cách ngăn chặn Trung Quốc và Trung Quốc không tìm cách loại Mỹ khỏi khu vực Tây Thái Bình Dương. Vấn đề đối với hai bên là liệu họ có thể duy trì quan điểm của mình một cách lâu dài khi Trung Quốc phát triển mạnh hơn và có ảnh hưởng nhiều hơn hay không? Bắc Kinh tự thấy họ đang trở thành nhân vật trung tâm ở Đông Á, trong khi đó lâu nay Mỹ vẫn là một cường quốc Thái Bình Dương có nhiều liên minh chính thức và các mối quan hệ chiến lược khắp khu vực. Cả Oasinhtơn và Bắc Kinh đều nhận thấy các mối quan hệ song phương thân thiện là vấn đề quan trọng sống còn, nhưng sự cạnh tranh chiến lược ngày càng tăng giữa hai nước có khả năng phát triển thành chống đối lẫn nhau. Đặc biệt, vấn đề Đài Loan vẫn là nhân tố nhạy cảm cao trong quan hệ đôi bên. Đáng tiếc là vấn đề này được nhìn nhận ở Trung Quốc bằng một thái độ đang làm mất đi sự tin tưởng lẫn nhau và bóp méo bản chất trong cách tiếp cận của Mỹ. Kể từ khi quan hệ ngoại giao giữa Oasinhtơn và Bắc Kinh được thiết lập năm 1979, chính sách của Mỹ đối với Đài Loan đã tìm cách giảm thiểu ý tưởng sử dụng giải pháp quân sự bằng việc tiếp tục bán vũ khí phòng thủ cho Đài Loan, đồng thời phát huy tối đa các sáng kiến về một giải pháp hòa bình thông qua việc giữ vững quan điểm "một Trung Quốc" và thường xuyên ủng hộ những diễn biến tích cực trong quan hệ hai bờ eo biển. Những diễn biến trong thời gian qua khẳng định cách tiếp cận này đã tạo cơ sở cho những cải thiện lớn trong mối quan hệ giữa hai bờ eo biển. Đối đầu là vấn đề cần tránh để lịch sử không lặp lại, từ đó tránh gây tổn hại cho lợi ích chiến lược của cả hai nước.

Theo Chinausfocus (ngày 10/4)

Vũ Hiền (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Khai thác tiềm năng hợp tác quốc phòng to lớn giữa Ấn Độ và Việt Nam

Khai thác tiềm năng hợp tác quốc phòng to lớn giữa Ấn Độ và Việt Nam

Mặc dù không thể phủ nhận thực tế là hợp tác quốc phòng giữa hai nước đang phát triển, nhưng cần phải có một tầm nhìn chiến lược và một tư duy rõ ràng để đưa nó vào một quỹ đạo cao hơn.

Đọc tiếp...

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung: Mục tiêu là công nghệ

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung: Mục tiêu là công nghệ

Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung nhận được nhiều sự chú ý, nhưng nó ẩn dấu một “cuộc chiến công nghệ” lớn hơn nhằm tranh giành sự đổi mới trong thế kỷ 21.

Đọc tiếp...

Sẽ là sai lầm khi nghĩ về một cuộc chiến tranh lạnh Mỹ-Trung?

Sẽ là sai lầm khi nghĩ về một cuộc chiến tranh lạnh Mỹ-Trung?

Việc bao vây kinh tế do Mỹ đứng đầu sẽ buộc Trung Quốc phải tạo ra khối kinh tế tự cung tự cấp của chính mình. Điều này sẽ làm tổn thương đến nhiều nền kinh tế châu Á vốn có quan hệ làm ăn với Trung Quốc và Mỹ, bao gồm cả Nhật Bản.

Đọc tiếp...

Chiến lược “phòng bị nước đôi” của Trung Quốc ở vùng Vịnh

Chiến lược “phòng bị nước đôi” của Trung Quốc ở vùng Vịnh

Bắc Kinh đang thực hiện chiến lược “phòng bị nước đôi” ở vùng Vịnh, vừa tìm cách xây dựng mối quan hệ bền chặt với từng quốc gia trong khu vực tại thời điểm mà cam kết của Mỹ với Trung Đông đang bị hoài nghi. Trong bối cảnh BRI tiếp tục được định hình ở Trung Đông, người ta kỳ vọng mối quan hệ hợp tác rộng mở hơn.

Đọc tiếp...

Con đường Tơ lụa trên Biển Mới Thế kỷ 21: Hệ quả Địa chính trị đối với các quốc gia Đông Nam Á

Con đường Tơ lụa trên Biển Mới Thế kỷ 21: Hệ quả Địa chính trị đối với các quốc gia Đông Nam Á

Bài viết tóm tắt khái niệm và các động cơ của Trung Quốc nói chung trong MSR Thế kỷ 21, đồng thời trình bày chi tiết sự tham gia của các nước Đông Nam Á vào dự án cũng như các hệ quả về địa chính trị mà hợp tác này mang lại cho khu vực.

Đọc tiếp...

Thế khó xử của Philippines đối với vốn đầu tư Trung Quốc

Thế khó xử của Philippines đối với vốn đầu tư Trung Quốc

Rủi ro chính trị cao trong khi lợi nhuận thu về khá thấp khiến phần lớn các nhà đầu tư nước ngoài không muốn đầu tư vào các lĩnh vực tạo ra việc làm quan trọng, do đó các quốc gia đang phát triển tại châu Á không còn nhiều lựa chọn khi nguồn vốn đầu tư Trung Quốc đang vẫy gọi.

Đọc tiếp...

Đông Nam Á và sự cạnh tranh Mỹ-Trung

Đông Nam Á và sự cạnh tranh Mỹ-Trung

Ngày 15/11/2018, Thủ tướng Lý Hiển Long từng nói: “Tôi nghĩ việc chúng ta không phải chọn đứng về phe nào là đáng mơ ước, nhưng có thể xảy ra tình huống ASEAN phải lựa chọn phe này hay phe khác. Tôi hy vọng điều đó không sớm xảy ra”.

Đọc tiếp...

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Cân nhắc các lợi ich chiến lược của Trung Quốc-Ấn Độ

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Cân nhắc các lợi ich chiến lược của Trung Quốc-Ấn Độ

Bài nghiên cứu phân tích các vấn đề địa chiến lược biển đang nổi tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong bối cảnh Mỹ-Trung đang cạnh tranh nhằm có được ưu thế vượt trội trên biển. Thêm vào đó, bài nghiên cứu cũng tập trung vào các biện pháp của Ấn Độ để đối phó với các động thái trên biển và chiến thuật hải quân của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Nhật Bản thách thức Trung Quốc ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Nhật Bản thách thức Trung Quốc ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Nếu có một nhân vật duy nhất đóng vai trò lớn nhất trong việc mang lại kỷ nguyên Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, thì người ta có thể cho rằng đó là Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe. Với tư tưởng kiên định không ai sánh kịp, ông đã tận tâm cải tổ không chỉ chính sách đối ngoại của Nhật Bản hậu Chiến tranh thế giới thứ hai, mà còn cả trật tự thế giới hậu Mỹ đang nổi lên.

Đọc tiếp...

Can dự: Biện pháp đối phó hiệu quả nhất với Triều Tiên

Can dự: Biện pháp đối phó hiệu quả nhất với Triều Tiên

Bài phỏng vấn Tiến sĩ Chung-in Moon, cố vấn đặc biệt của Tổng thống Moon Jae-in về các vấn đề thống nhất, ngoại giao và an ninh quốc gia. Tiến sĩ Chung-in Moon được biết đến rộng rãi như là một trong những chuyên gia hàng đầu về quan hệ liên Triều cũng như nhờ đóng góp của ông về học thuật và hoạt động trong chính phủ.

Đọc tiếp...

Hội nghị Mỹ-Triều lần hai: Vai trò của Trung Quốc và Hàn Quốc

Hội nghị Mỹ-Triều lần hai: Vai trò của Trung Quốc và Hàn Quốc

Trong các cuộc đàm phán Mỹ-Triều, vai trò của Trung Quốc là đem lại cảm giác an toàn cho Triều Tiên khi đàm phán trực tiếp với Mỹ, trong khi đó, Hàn Quốc sẽ đóng vai trò là một kênh đối thoại gián tiếp giữa Mỹ và Triều Tiên, cũng như làm “chất xoa dịu” để giảm bớt những căng thẳng có thể leo thang theo giai đoạn.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ trong năm 2019 sẽ ra sao?

Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ trong năm 2019 sẽ ra sao?

Trong bối cảnh quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ đang đi xuống do hai bên còn nghi kị lẫn nhau, điều hai nước nên làm trong năm 2019 là tiến hành một cuộc đối thoại chiến lược có ý nghĩa và mang tính bao quát. Nếu có thể, cơ chế đối thoại chiến lược giữa hai nước hiện nay có thể được nâng cấp thành một cơ chế mới và toàn diện.

Đọc tiếp...

"Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở" cần sự đồng thuận

Hiện vẫn chưa có sự đồng thuận về ý tưởng bao trùm sáng kiến kiến "Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở" cũng như chưa rõ các cấu trúc cần thiết cho việc thực thi. Nói đúng hơn là mọi thứ vẫn còn rất mơ hồ. ASEAN và các quốc gia khác nên tham gia vào FOIP để đóng góp cho công cuộc xây dựng nó và hình thành được một trật tự khu vực mang tính tổng thể hơn.

Đọc tiếp...

Từ bỏ NATO và bảo vệ châu Âu mới - Hướng đi tiếp theo của Mỹ?

Từ bỏ NATO và bảo vệ châu Âu mới - Hướng đi tiếp theo của Mỹ?

Mỹ nên hợp tác với NATO với tư cách không phải là thành viên của tổ chức này, và tập trung vào các nguồn lực hữu hạn mà Mỹ có thể đạt được, từ những cuộc cạnh tranh quan trọng mà Mỹ phải đối mặt với Trung Quốc ở Thái Bình Dương đến những quốc gia ở châu Âu mới vẫn có ý chí chiến đấu, và vẫn mang theo ngọn đuốc của nền văn minh phương Tây. Đọc tiếp...

Campuchia ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới

Campuchia ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới

Khi cuộc cạnh tranh siêu cường giành tầm ảnh hưởng khu vực đạt tới một cường độ mới, có lẽ Campuchia sẽ nhận thấy mình ở trung tâm của một cuộc chiến tranh lạnh mới ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Ấn Độ và “chuỗi đảo ngọc”

Ấn Độ và “chuỗi đảo ngọc”

New Delhi đang mở rộng sự hiện diện quân sự của họ ở khắp Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong bối cảnh Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng ở khu vực này. Dù còn thua xa Trung Quốc về tài chính cũng như cấp độ và quy mô hiện đại hóa quân đội, nhưng Ấn Độ có ưu thế địa lý và sự hậu thuẫn mạnh mẽ của quốc tế nhằm thúc đẩy những tính toán theo hướng mà New Delhi mong muốn.

Đọc tiếp...

Khi Mỹ làm đảo lộn nền kinh tế thế giới

Khi Mỹ làm đảo lộn nền kinh tế thế giới

Toàn cầu hóa đã kết nối vận mệnh của mọi nền kinh tế. Donald Trump, với tham vọng bảo vệ lợi ích kinh tế Mỹ, đã làm rung chuyển toàn bộ hệ thống. Đó là chất Mỹ điển hình khi dám đứng ra cáng đáng mọi hậu quả. Liệu Tổng thống Mỹ Trump còn có khả năng chống đỡ trước các cuộc tấn công dữ dội ở trong nước mà chính ông là mục tiêu.

Đọc tiếp...

Nhật Bản phải cân nhắc những rủi ro khi xích lại gần Trung Quốc

Nhật Bản phải cân nhắc những rủi ro khi xích lại gần Trung Quốc

"Họ có vẻ gượng ép". Cựu Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Richard Armitage đã mô tả như vậy khi Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau lần đầu tiên hồi năm 2014 bên lề Hội nghị Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương diễn ra tại Bắc Kinh. Không có tình bạn nào giữa hai người.

Đọc tiếp...

Trung Quốc hối hận vì đã coi ông Trump là "hổ giấy"?

Trung Quốc hối hận vì đã coi ông Trump là

Trong năm đầu tiên, đặc biệt là trong những tháng đầu Donald Trump trở  thành tổng thống Mỹ, báo chí nhà nước và các học giả Trung Quốc thường cho rằng ông là một người bốc đồng, hay chính xác là một con "hổ giấy". Nhưng xem ra, hiện giờ họ đã nhìn Trump với con mắt khác.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung-Nhật có quy phạm mới?

Quan hệ Trung-Nhật có quy phạm mới?

Trong chuyến thăm chính thức 3 ngày tới Bắc Kinh cuối tháng 10, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí sắp xếp lại mối quan hệ song phương dựa trên 3 nguyên tắc chính: “thay đổi từ cạnh tranh sang hợp tác”; “thúc đẩy mối quan hệ thành đối tác, không phải là mối đe dọa”; và “phát triển một cơ chế thương mại tự do và công bằng”.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 8070 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin