19 - 9 - 2019 | 13:37
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Email In PDF.

Sự bất bình ở nước ngoài đối với Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình đã lan rộng nhanh chóng trong năm qua, ít nhất ở các nước phát triển. Một số nước nhỏ hơn như Úc và Canada, cảm thấy bị Bắc Kinh chèn ép. Các nước láng giềng thì lo ngại nguy cơ bị gạt ra ngoài.

 

 

Các nước công nghiệp tiên tiến, nhất là Đức và Hàn Quốc, coi cách Trung Quốc tiếp cận họ như một đoàn tàu không thể bị ngăn chặn. Mỹ, siêu cường duy nhất trên thế giới trong hàng chục năm qua, đối mặt với thách thức “nghìn năm có một” từ Bắc Kinh. Tất cả những hiện tượng này, đã trải qua thời kỳ nhen nhóm, giờ bùng phát thành một cái nhìn rõ nét về thời kỳ của Tập.

Nền chính trị nội bộ của Bắc Kinh khiến những nhận định về chính trị trong nước của Trung Quốc ngày càng khó khăn hơn, song rõ ràng là sự phản kháng trong nước đang diễn ra. Đó là chưa nói đến việc vị thế của ông Tập đang bị đe dọa ở nhiều góc độ. Tuy nhiên, nỗ lực để dõi theo những vận may của ông Tập ở trong nước còn quan trọng hơn cả việc đánh giá những quyết định của ông Tập đối với các nước bên ngoài.

Là một nhà lãnh đạo, điều khác thường ở Tập trong hoạt động chính trị của Đảng Cộng sản thời hậu cách mạng là không có bất kỳ đối thủ hoặc người kế nhiệm cụ thể nào ở trong nước, phần lớn là do ông đã đảm bảo rằng không có bất kỳ ai được phép “nổi danh”. Mặc dù vậy, ông Tập đã tự mình chọn và chỉ ra được những gì có thể gọi là “kẻ thù xấu” và “kẻ thù tốt” kể từ khi lên nắm quyền cuối năm 2012. Những kẻ thù này đến từ những gia đình giàu có và quyền lực mà ông đã “xóa sổ” trong chiến dịch chống tham nhũng, đến những nhà cải cách quy mô nhỏ bất bình trước việc Tập hủy bỏ những tiến bộ thể chế của thời kỳ đổi mới.

Sau thời kỳ đầu bị “bịt miệng” vì những rủi ro của việc công khai thách thức ông Tập, những thế lực chỉ trích ông ở trong nước đã bắt đầu lên tiếng trong vòng một năm qua. Họ đã bắt đầu chỉ trích chủ yếu về chính sách kinh tế, song những cơn sóng ngầm mạnh mẽ trong tư tưởng chỉ trích của họ lại không thể bị hiểu lầm. Giới học giả đáng kính, con cái của các cựu lãnh đạo hàng đầu, những người vốn tạo nên sự thần kỳ kinh tế của Trung Quốc, cũng như giới học giả và doanh nhân đều tỏ ra bất bình về đường lối cứng rắn không có dấu hiệu thuyên giảm của Tập. Họ đều phàn nàn về phong cách và những chính sách của Tập tại nhiều loại hình diễn đàn công khai, trong các bài phát biểu, trong các bài viết đăng trên mạng xã hội và cả những bài bình luận được lưu hành rộng rãi ở trong và ngoài nước.

Không thể biết chính xác chiến dịch “đả hổ diệt ruồi” của Tập đã khiến bao nhiêu giới tinh hoa trong nền chính trị Trung Quốc bị “ngã ngựa”. Con số ước tính sát nhất là khoảng 300-400 người, bao gồm nhiều tướng lĩnh. Quan chức bị truy tố và ngồi tù gồm những thành viên của Bộ Chính trị, các bộ trưởng, phó bộ trưởng, giám đốc các doanh nghiệp nhà nước và lãnh đạo các cấp.

Tập đã biến tất cả những người này thành kẻ thù. Như một doanh nhân nước ngoài thành đạt ở Bắc Kinh chia sẻ: “Tập đã hủy hoại hàng triệu người trong giới tinh hoa. Họ là những người đã có đố kỵ cá nhân đối với Tập. Những người này không phải là tầng lớp bần cố nông ít học mà họ là nhân tố rủi ro cho bàn cờ chính trị của Tập”.

Victor Shih, chuyên gia về quan hệ Mỹ-Trung, đã không hề nghi ngờ gì khi nói rằng nhiều khả năng sẽ phát sinh một số hình thức “nổi loạn” nào đó trong nội bộ đảng chống lại Tập. Shih nói với tờ New Yorker: “Ông ấy cần phạm một sai lầm thảm họa có thể làm tê liệt vai trò cai trị của đảng để những kẻ thù tiềm tàng của ông ta trong nội bộ đảng nổi dậy chống lại ông ta”.

Tuy nhiên, ý tưởng Tập là “chủ tịch trọn đời” như ông thường nhắc đến khi bãi bỏ giới hạn nhiệm kỳ hồi năm 2018 sẽ tỏ ra là ý tưởng sai lầm trong mọi tình huống.

Kể từ giữa năm 2018, Tập đã đối mặt với sự phản đối của người dân về chính sách kinh tế, lĩnh vực mà lâu nay luôn là chủ đề an toàn nhất để người dân trong nước bày tỏ quan điểm của mình. Ông Tập cũng đối mặt với những người chỉ trích về chính sách đối ngoại khi họ cho rằng ông đã đi quá xa trong chính sách đối ngoại, để ngỏ cánh cửa cho Mỹ và các nước khác liên kết với nhau về những vấn đề từ thương mại và công nghệ đến quân sự và ảnh hưởng chiến lược ở Đông Á.

Phần lớn học giả đều thể hiện sự bất bình theo cách cá nhân hoặc sử dụng ngôn ngữ được mã hóa đặc biệt. Thế nhưng, con trai của Đặng Tiểu Bình lại thể hiện nỗi bất bình công khai khi phát biểu hồi cuối năm 2018 trước một diễn đàn dành cho người khuyết tật và sau này bị rò rỉ trên truyền thông Hong Kong. Ông này đã kêu gọi ban lãnh đạo Trung Quốc “biết mình ở đâu” trên thế giới để tập trung giải quyết những vấn đề trong nước.

Cuối cùng, việc hủy bỏ giới hạn về nhiệm kỳ nắm giữ chức chủ tịch nước đã làm gia tăng cơn thịnh nộ mà nhiều quan chức và học giả có ảnh hưởng cảm nhận về người lãnh đạo đất nước. Trong mắt những người chỉ trích này, ông Tập là một nhà lãnh đạo không chùn bước sẵn sàng đẩy Trung Quốc tụt hậu trong thời kỳ triển khai những chương trình nghị sự của mình.

Khó có thể đoán định được nguồn gốc của bất kỳ thách thức nào và cũng khó có thể biết được quyền lực tối thượng của Tập trong nền chính trị nội bộ sẽ được duy trì bao lâu. Các nhân tố vốn nằm ngoài tầm kiểm soát của Tập sẽ gây bất lợi cho ông. Nền kinh tế tăng đang suy giảm và quy mô dân sốc suy giảm nhanh chóng của Trung Quốc có thể được sử dụng như một đòn bẩy cho lập luận ủng hộ sự duy trì sự kiểm soát chặt chẽ. Thế nhưng, những nhân tố này lại có nhiều khả năng gây hại cho Tập trong tương lai. Tương tự với tình hình tài chính thắt chặt của Trung Quốc.

Bắc Kinh cũng gặp khó khăn hơn trong khả năng bơm tiền để giải quyết mọi vấn đề, ví dụ việc bảo lãnh các chính quyền địa phương ngập trong nợ nần. Nói cách khác, cho đến khi diễn ra đại hội đảng Cộng sản Trung Quốc dự kiến vào cuối năm 2022 thì vấn đề người kế nhiệm sẽ trở lại với những thảo luận gay gắt hơn mong đợi./.

Tác giả Richard McGregor là nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Lowy ở Sydney, Úc. Bài viết đăng trên “Aspistrategist”.

Vũ Hiền (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Hồi kết của phép màu kinh tế Trung Quốc

Hồi kết của phép màu kinh tế Trung Quốc

Phép màu kinh tế của Trung Quốc đang gần tới hạn, và giờ có nguy cơ gây ra hại nhiều hơn lợi. 

Đọc tiếp...

Tính toán của Trung Quốc đằng sau chiến lược xây đập trên sông Mekong

Tính toán của Trung Quốc đằng sau chiến lược xây đập trên sông Mekong

Cách duy nhất để tránh một tương lai ảm đạm cho toàn bộ khu vực này là chấm dứt việc xây dựng đơn phương các đập trên toàn bộ sông Mekong, tập trung vào bảo vệ quyền của mỗi quốc gia và yêu cầu họ thực hiện nghĩa vụ của mình đối với người dân, các nước láng giềng và cả hành tinh.

Đọc tiếp...

Chiến lược đối ngoại của Trung Quốc: Xung đột với trật tự hiện nay

Chiến lược đối ngoại của Trung Quốc: Xung đột với trật tự hiện nay

Sự mâu thuẫn trong chính sách đối ngoại hiện nay mà chính quyền Tập Cận Bình đã gặp phải rất nhiều khó khăn trong quá trình triển khai chính sách đối ngoại của mình, tiêu biểu là vấp phải sự kiềm chế của Mỹ, sự nghi ngờ và thiếu tin tưởng của chính quyền cũng như người dân các nước xung quanh. Chính vì vậy, mục tiêu xác lập lại trật tự quốc tế theo hướng có lợi cho Trung Quốc đã chưa thể thành hiện thực.

Đọc tiếp...

Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Sự bất bình ở nước ngoài đối với Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình đã lan rộng nhanh chóng trong năm qua, ít nhất ở các nước phát triển. Một số nước nhỏ hơn như Úc và Canada, cảm thấy bị Bắc Kinh chèn ép. Các nước láng giềng thì lo ngại nguy cơ bị gạt ra ngoài.

Đọc tiếp...

“Ngoại giao Nước lớn” thời Tập Cận Bình: Hệ quả từ Sức mạnh Ngày càng Lớn của Trung Quốc

“Ngoại giao Nước lớn” thời Tập Cận Bình: Hệ quả từ Sức mạnh Ngày càng Lớn của Trung Quốc

Các lãnh đạo Trung Quốc từ thời Mao có xu hướng xếp chính sách đối ngoại ở vị trí thứ yếu trong nghị trình quản trị đất nước. Tuy nhiên, ông Tập cho thấy quyết tâm và sự tự tin thay đổi khuôn mẫu truyền thống này nghiêng về cách tiếp cận thống nhất. Khi làm vậy, ông Tập Cận Bình hướng tới một chính sách đối ngoại quyết đoán hơn.

Đọc tiếp...

Có phải Tập Cận Bình châm ngòi chống đối?

Có phải Tập Cận Bình châm ngòi chống đối?

Có phải Tập Cận Bình đã phạm sai lầm khi khẳng định vị thế cường quốc thế giới lớn hơn cho Trung Quốc tương xứng với sức mạnh kinh tế của nước này? Lẽ nào Trung Quốc cần phải tiếp tục “giấu mình chờ thời” thêm một đến hai thập kỉ nữa, cho đến khi đạt được vị thế dẫn đầu về công nghệ tiên tiến và thương mại toàn cầu ở ngưỡng không thể bị đánh trả?

Đọc tiếp...

Luật pháp và Sức mạnh trong Quan hệ Quốc tế của Trung Quốc

Luật pháp và Sức mạnh trong Quan hệ Quốc tế của Trung Quốc

Bài viết này phân tích một chuỗi các vấn đề nổi cộm của Trung Quốc trên lý thuyết cũng như trong thực tiễn, bao gồm thực tiễn tại WTO của Trung Quốc, tranh chấp lãnh thổ và tranh chấp biển, các hiệp định song phương về quyền dân sự, chính trị và các hiệp định đa phương.

Đọc tiếp...

Bộ máy tuyên truyền đối ngoại của Trung Quốc

Bộ máy tuyên truyền đối ngoại của Trung Quốc

Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (PRC) từ lâu có hình ảnh quốc tế thiếu sức hút vì “sức mạnh mềm” khiêm tốn. Hình ảnh nghèo nàn này khiến cộng đồng quốc tế khó chấp nhận Trung Quốc trỗi dậy như một quốc cường toàn cầu. Với mục tiêu “hãnh diện” (yao mianzi) trên trường quốc tế, những năm gần đây, Đảng Cộng Sản Trung Quốc (CCP) đầu tư rất nhiều để cải thiện hình ảnh quốc tế.

Đọc tiếp...

Trung Quốc tạo rủi ro cho các nước đang phát triển

Trung Quốc tạo rủi ro cho các nước đang phát triển

Trung Quốc là chủ nợ lớn nhất thế giới, tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng tại các nước đang phát triển để đổi lấy quyền tiếp cận các loại nguyên liệu thô. Một nghiên cứu mới cho thấy nguy cơ xảy ra một cuộc khủng hoảng nợ mới là rất lớn.

Đọc tiếp...

Hoạt động của các trung tâm nghiên cứu do Trung Quốc tài trợ ở Washington

Hoạt động của các trung tâm nghiên cứu do Trung Quốc tài trợ ở Washington

Theo báo cáo của Ủy ban Quốc hội Mỹ, Trung Quốc đang âm thầm tăng cường các hoạt động gây ảnh hưởng tại Mỹ, bao gồm cả việc tài trợ cho các cơ quan nghiên cứu ở Washington và ép buộc người Mỹ gốc Hoa.

Đọc tiếp...

Tham vọng của Tập Cận Bình về quân đội Trung Quốc “tầm cỡ thế giới” vào năm 2050

Tham vọng của Tập Cận Bình về quân đội Trung Quốc “tầm cỡ thế giới” vào năm 2050

Tập Cận Bình quyết định rằng việc giành chiến thắng trong các cuộc chiến như thế đòi hỏi sự thay đổi về cấu trúc của lực lượng vũ trang Trung Quốc. Trong 3 năm qua, Tập Cận Bình đã làm được nhiều việc hơn so với bất kỳ nhà lãnh đạo nào của Trung Quốc kể từ thời Đặng Tiểu Bình nhằm cải cách PLA.

Đọc tiếp...

Giải mã vấn đề nợ trong sáng kiến “Vành đai và Con đường”

Giải mã vấn đề nợ trong sáng kiến “Vành đai và Con đường”

Tiền của Trung Quốc lấp đầy khoảng trống trong quỹ tài trợ cơ sở hạ tầng quốc tế. Vậy tại sao nó lại gây ra nợ nần và tranh luận?

Đọc tiếp...

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đến nay, Sáng kiến “Vành đai và Con đường” (BRI) đã triển khai thực hiện được 5 năm. Trong 5 năm qua, Trung Quốc đã đạt được những thành tựu lớn, nhưng cũng có những khiếm khuyết, và còn có nhiều chỗ có thể cải thiện và làm tốt hơn.

Đọc tiếp...

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Năm 1978 là một thời điểm quan trọng. Đó là năm khởi động cải cách mở cửa, ngoại giao Trung Quốc cũng bắt đầu trải qua sự thay đổi lớn. Ngoại giao phục vụ cho phát triển kinh tế trong nước là chủ đề chính của ngoại giao Trung Quốc thời kỳ này. Sau 40 năm cải cách mở cửa, sức mạnh tổng hợp quốc gia và sức ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc tăng mạnh, ngoại giao Trung Quốc một lần nữa đứng ở ngưỡng cửa lịch sử của sự chuyển mình.

Đọc tiếp...

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Bài nghiên cứu phân tích về vai trò của các chủ thể địa phương tại Trung Quốc, tập trung vào việc các chủ thể này đã định hình chính sách kinh tế và đối nội như thế nào. Lấy Hải Nam và Vân Nam làm hai trường hợp nghiên cứu, bài viết tìm ra 3 cơ chế về tầm ảnh hưởng của các tỉnh thành: khởi xướng , lợi dụng, và kháng cự.

Đọc tiếp...

"Made in China 2025" - Một đánh giá chuyên sâu

“Made in China 2025” là một phần then chốt trong cấu trúc phức tạp gồm các kế hoạch và chính sách nhằm mục đích tạo ra “sự phát triển theo định hướng đổi mới”, một chương trình nghị sự nổi lên như một ưu tiên rõ ràng dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình.

Đọc tiếp...

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

“Đường lối chính sách” của Tập Cận Bình không quan tâm nhiều đến việc phân tích các mối đe dọa mới hay các vấn đề học thuyết trừu tượng nhất, mà thay vào đó là danh sách những thứ mà PLA tuyệt đối phải hoàn tất trong một khoảng thời gian ngắn.

Đọc tiếp...

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Bước sang năm thứ 5, nếu BRI là cách để Trung Quốc thúc đẩy cải cách và mở cửa, Trung Quốc phải cho phép sự linh hoạt thay vì áp dụng một công thức phát triển “không có gì mới mẻ” cho các nước đối tác.

Đọc tiếp...

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Trung Quốc đã nổi lên là một cường quốc kinh tế, và mong muốn trở thành cường quốc trong mọi lĩnh vực. Trung Quốc đang phát triển một chiến lược gắn kết và tổng thể nhằm khẳng định, nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày thành lập nước, là một cường quốc hình mẫu về kinh tế, quân sự, ngoại giao, chính trị và ý thức hệ. Trung Quốc còn dự định đề xuất một mô hình phát triển và quản trị đất nước thực sự, và tiến hành cơ cấu lại quản trị toàn cầu.

Đọc tiếp...

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Ai mới thực sự là kẻ thù của Trung Quốc? Có phải là Mỹ không? Hay là Nhật Bản? Nga? Nếu bình tĩnh suy nghĩ về mọi việc, thì có lẽ câu trả lời không nằm trong số đó. Kẻ thù của Trung Quốc là chính mình.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 8847 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin