24 - 7 - 2017 | 9:41
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Email In PDF.

Quan hệ sâu hơn với Đông Nam Á mang lại ít lợi ích kinh tế hơn trong khi lại đẩy Trung Quốc vào xung đột quyền lực lớn hơn. Do vậy, khi buộc phải ưu tiên, Đông Nam Á ít khả năng được Trung Quốc lựa chọn hơn đại lục Á-Âu.

 

1_118932.jpg

Việc Nhật Bản quyết định gửi chiến hạm lớn nhất tới Biển Đông rõ ràng nhằm đối phó với việc Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng tại Đông Nam Á. Chiến hạm trên sau đó sẽ tiếp tục tới Ấn Độ Dương tham gia tập trận chung với Ấn Độ và Mỹ. Động thái này xuất phát từ việc Trung Quốc xây dựng các cơ sở quân sự trên các đảo nhân tạo ở Biển Đông, triển khai tàu thuyền vào các vùng biển có tranh chấp và can thiệp vào nội bộ của Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).

Dù Trung Quốc muốn giành ngôi vị đứng đầu tại Đông Nam Á, nước này cũng muốn tăng cường  quan hệ với các nước hướng Tây. Điều này bắt nguồn từ việc tham vọng kiểm soát Đông Nam Á có thể khiến Trung Quốc gặp rủi ro trước những bất ổn và cạnh tranh quốc tế ở khu vực này. Mặt khác, việc vòng qua Đông Nam Á với các mối quan hệ tại hành lang phía Tây sẽ giúp Trung Quốc bảo vệ tốt hơn lợi ích chiến lược của mình. Điều này được phản ánh rõ ràng trong dự án “Một vành đai, Một con đường” (OBOR), một chính sách kinh tế toàn diện và đáng chú ý nhất mà Trung Quốc đưa ra.

OBOR cho thấy trọng tâm địa-kinh tế của Trung Quốc là ở phía Tây chứ không phải phía Đông Nam. Trung Quốc có ý định chuyển đổi lục địa Á-Âu thành một trung tâm công nghiệp và vận tải giúp kết nối với thị trường toàn cầu. Phần lớn dự án OBOR hướng tới Trung Á, không phải Đông Nam Á, để từ đó mở rộng tới Nam Á, Tây Nam Á và Đông Âu. Nói chung những thị trường này có tiềm năng tiêu thụ lớn cho hàng hóa xuất khẩu của Trung Quốc. Việc kết nối với Đông Nam Á sẽ cải thiện nguồn cung và chuỗi giá trị ở một mức nào đó chỉ đối với nền kinh tế khu vực miền Nam Trung Quốc, nơi tiếp giáp với Đông Nam Á. Nhưng về mặt tổng thể, sự kết nối này không cải thiện cho toàn bộ nền kinh tế Trung Quốc.

Một lợi ích khác của đại lục Á-Âu so với Đông Nam Á mà Trung Quốc nhận được chính là việc Bắc Kinh có thể tổ chức sắp xếp các dự án hiện có tại đây. Ví dụ, tại Kazakhstan, Trung Quốc đang xây dựng các dự án có sự đóng góp tài chính chung của Chính phủ Kazakhstan và các thể chế tài chính khu vực. Trung Quốc hiện có nhiều lợi thế tại Trung Á để tái thiết lập con đường tơ lụa nổi tiếng thời xưa. Để so sánh, có thể thấy tại Đông Nam Á thiếu cơ sở hạ tầng, vì vậy rõ ràng là Trung Quốc sẽ tốn kém hơn để bắt đầu từ đầu trong khu vực Đông Nam Á so với việc mở rộng các dự án hiện có tại phía Tây.

Một lợi ích to lớn khác tại Trung Á mà các nhà chiến lược Trung Quốc nhận thấy là tại đây có ít cạnh tranh địa chính trị hơn tại Đông Nam Á. Tại Đông Nam Á, Trung Quốc vấp phải sự canh tranh quyết liệt từ các đối thủ, đặc biệt là Nhật Bản. Tokyo có những lợi ích công nghiệp tại Đông Nam Á và đang theo đuổi các dự án cơ sở hạ tầng vận tải xuyên quốc gia. Có thể kể đến là việc Nhật Bản đang xây dựng một hành lang kinh tế giúp kết nối Campuchia, Thái Lan và Việt Nam. Dự án này và các dự án khác đặt ra thách thức đối với Trung Quốc bởi cách tiếp cận của Nhật Bản bền vững hơn. Tokyo xây dựng cơ sở hạ tầng chất lượng cao, bền vững, theo hướng ít mang tính điều khiển bởi chính phủ hơn.

Bên cạnh đó, Mỹ cũng thách thức những tham vọng của Trung Quốc tại Đông Nam Á. Tổng thống Donald Trump có thể cứng rắn với Trung Quốc hơn người tiền nhiệm Obama đã làm. Giống như ông Obama, Tổng thống Trump có thể sẽ tăng cường quan hệ với các nước trong khu vực bên cạnh các đồng minh truyền thống như Thái Lan và Philippines. Lý do cuối cùng khiến cho việc mở rộng ảnh hưởng sang hướng Tây có lợi hơn cho Trung Quốc là giúp nước này thoát khỏi tình thế tiến thoái lưỡng nan tại Malacca. Trung Quốc phụ thuộc rất nhiều vào hoạt động nhập khẩu, bao gồm cả nhập khẩu dầu mỏ qua eo biển Malacca. Nút thắt cổ chai này chính là điểm yếu chiến lược của Trung Quốc và là một trong những động cơ chính khiến Trung Quốc xây dựng các hành lang vận tải khác thay thế và tìm cách thống trị các vùng biển tại Đông Nam Á.

Do vậy, việc chuyển hướng sang phía Tây chính là một cách tốt để Trung Quốc tránh được thế bế tắc này. Tất nhiên, Trung Quốc có thể sử dụng Myanmar hoặc một quốc gia khác gần đó làm trung tâm trung chuyển dầu mỏ, các loại hàng hóa thông qua đường bộ để tránh eo biển Malacca. Trung Quốc cũng có thể xây dựng sự hiện diện quân sự tại các vùng biển Đông Nam Á để đảm bảo tuyến vận tải biển được an toàn. Nhưng ngay cả với các biện pháp này, hàng hóa vẫn phải vận chuyển qua Đông Nam Á. Cách tốt nhất là tránh hoàn toàn khỏi Đông Nam Á và xây dựng các hành lang cơ sở hạ tầng về phía Tây. Ví dụ như xây dựng các cảng ở Iran hay Pakistan sẽ mang lại tính linh hoạt chiến lược hơn.

Tất cả những điều này có nghĩa rằng Trung Quốc muốn hướng tới vị trí đứng đầu tại Đông Nam Á nhưng nước nước này cũng quan tâm tới mức độ toàn cầu trong việc tạo ra các liên kết kinh tế ở các khu vực khác. Trung Quốc theo đuổi một chiến lược đa ngành và khi nền kinh tế tiếp tục suy giảm, nước này buộc phải lựa chọn khu vực để tập trung nguồn lực. Quan hệ sâu hơn với Đông Nam Á mang lại ít lợi ích kinh tế hơn trong khi lại đẩy Trung Quốc vào xung đột quyền lực lớn hơn. Do vậy, khi buộc phải lựa chọn ưu tiên, Đông Nam Á ít khả năng được Trung Quốc lựa chọn hơn đại lục Á-Âu.

Các Tác giả là Nicholas Borroz, chuyên gia tư vấn chiến lược tại Washington và Tiến sỹ Jacopo Maria Pepe, học giả thỉnh giảng tại trung tâm nghiên cứu Đông Á Edwin Reischauer, Đại học Johns Hopkins (Mỹ). Bài viết đăng trên “Straits times”.

Lê Quang (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Khi nào và Tại sao Trung Quốc sử dụng vũ lực trong tranh chấp lãnh thổ

Khi nào và Tại sao Trung Quốc sử dụng vũ lực trong tranh chấp lãnh thổ

Tại sao và Khi nào Trung Quốc sử dụng vũ lực trong tranh chấp lãnh thổ là cơ sở quan trọng giúp dự đoán hành vi của nước này. Bài nghiên cứu của GS. Fravel Taylor, Viện Công nghệ MIT chỉ ra rằng: khi ưu thế thương lượng suy giảm là lúc Trung Quốc thường sử dụng vũ lực nhất.

Đọc tiếp...

Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến Vành đai và Con đường

Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến Vành đai và Con đường

Ngày 20/6/2017, Trung Quốc công bố tài liệu có tiêu đề “Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến ‘Vành đai và Con đường’” để đồng bộ hóa kế hoạch phát triển và thúc đẩy hành động chung giữa các quốc gia dọc “Con đường Tơ lụa trên Biển thế kỷ 21”. Nghiên cứu Biển Đông xin giới thiệu bản dịch toàn bộ nội dung của tài liệu.

Đọc tiếp...

Con đường Tơ lụa Mới của Trung Quốc: Sáng kiến mở đường

Con đường Tơ lụa Mới của Trung Quốc: Sáng kiến mở đường

Sáng kiến Con đường Tơ lụa Mới không hoàn toàn là một dự án trừu tượng hoặc hão huyền và người ta có thể chứng minh nó là một thực tế, được hỗ trợ bằng đồng tiền mạnh của Trung Quốc. Do đó, trong khi Washington vẫn loay hoay thảo luận về một chính sách tổng thể đối với châu Á, Bắc Kinh đang mở đường - theo cả nghĩa đen và nghĩa bóng – trong toàn khu vực và còn xa hơn nữa.

Đọc tiếp...

Cấu trúc kiểm soát và chỉ huy Lực lượng SSBN tương lai của Trung Quốc

Cấu trúc kiểm soát và chỉ huy Lực lượng SSBN tương lai của Trung Quốc

Sự xuất hiện của lực lượng tàu ngầm tên lửa đạn đạo hạt nhân (SSBN) sẽ đặt ra những thách thức mà Trung Quốc chưa từng gặp phải trước đây. Lực lượng này sẽ thuộc quyền kiểm soát của PLA hay PLAN?  Đâu là mô hình thích hợp mà Trung Quốc sẽ áp dụng để kiểm soát lực lượng SSBN? Bài viết sẽ đánh giá chi tiết và trả lời cho từng câu hỏi trên.

Đọc tiếp...

Xu hướng phát triển của Trung Quốc

Xu hướng phát triển của Trung Quốc

Với sự phát triển nhanh chóng của các ngành dịch vụ và tốc độ đô thị hóa mạnh mẽ, Trung Quốc đã từ một “trạm trung chuyển” trở thành động lực cho quá trình toàn cầu hóa. Điều này đem đến cho Trung Quốc cả những rủi ro và cơ hội vô cùng lớn trong quá trình kết nối với một thế giới ngày càng hội nhập.

Đọc tiếp...

Một vành đai, một con đường: Ván bài thuộc địa kiểu mới của trung quốc

Một vành đai, một con đường: Ván bài thuộc địa kiểu mới của trung quốc

OBOR rõ ràng gắn liền với các mục tiêu an ninh cốt lõi của Trung Quốc bao gồm tăng cường chiến lược ngoại vi thông qua việc củng cố quan hệ với các nước láng giềng trực tiếp từ Châu Âu đến Đông Nam Á. Đọc tiếp...

Trung Quốc nỗ lực xây dựng lực lượng Hải quân hùng mạnh

Trung Quốc nỗ lực xây dựng lực lượng Hải quân hùng mạnh

Trung Quốc có kế hoạch tăng cường tàu Hải quân lên con số 351 tàu vào năm 2020 và xây dựng 5 tàu sân bay trong vòng 15 năm tới, nâng số lượng tàu sân bay của lực lượng Hải quân Trung Quốc lên 6 tàu.

Đọc tiếp...

Khái niệm răn đe trong học thuyết quân sự của Trung Quốc

Khái niệm răn đe trong học thuyết quân sự của Trung Quốc

Cả Trung Quốc và Mỹ đều theo đuổi các mục tiêu răn đe nhằm bảo vệ những lợi ích của mình. Tuy nhiên những lợi ích sống còn của Mỹ và lợi ích cốt lõi của Trung Quốc khác xa nhau. Do đó các yếu tố răn đe của hai quốc gia cần được cân bằng và được hiểu lẫn nhau để không làm xói mòn mục tiêu chung về ổn định khu vực.

Đọc tiếp...

Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Quan hệ sâu hơn với Đông Nam Á mang lại ít lợi ích kinh tế hơn trong khi lại đẩy Trung Quốc vào xung đột quyền lực lớn hơn. Do vậy, khi buộc phải ưu tiên, Đông Nam Á ít khả năng được Trung Quốc lựa chọn hơn đại lục Á-Âu.

Đọc tiếp...

Tại sao chi tiêu cho quân đội của Trung Quốc lại lớn hơn mức công bố?

Tại sao chi tiêu cho quân đội của Trung Quốc lại lớn hơn mức công bố?

Một trong những xu hướng quan trọng nhất ở Trung Quốc hiện nay là việc quân đội có thể tiếp nhận các nguồn lực dân sự. Việc này chính là kế hoạch "quân sự hóa" các cơ quan dân sự của Trung Quốc.  

Đọc tiếp...

Bắc Kinh lợi dụng sự mập mờ chính sách của Donald Trump

Bắc Kinh lợi dụng sự mập mờ chính sách của Donald Trump

Trong vài tuần lễ, Donald Trump đã làm xáo trộn cán cân sức mạnh giữa Mỹ và Trung Quốc, đẩy Bắc Kinh đôi khi vào tình thế buộc phải cởi mở và ôn hòa, thậm chí là trở thành người bào vệ cho tự do thương mại.

Đọc tiếp...

Tính toán của ông Tập Cận Bình trong Đại hội Đảng XIX

Tính toán của ông Tập Cận Bình trong Đại hội Đảng XIX

Đại hội Đảng XIX sẽ duy trì “đường lối chính trị” của ông Tập Cận Bình. Sự lãnh đạo của ông Tập là nhằm mục đích đặt “quyền lực vào một chiếc lồng hiến pháp”, theo đó các quan chức phải tuân thủ tuyệt đối các quy định của đảng, pháp luật của nhà nước và giám sát chặt chẽ việc sử dụng quyền lực.

Đọc tiếp...

Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Các chính sách của Trung Quốc gần đây đưa đến quan ngại rằng nước này đang cố gắng tìm cách thay đổi trật tự địa chính trị thế giới vốn đã được định hình từ sau Chiến tranh Lạnh.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đối mặt thế nào với “thách thức Donald Trump”?

Trung Quốc đối mặt thế nào với “thách thức Donald Trump”?

Ông Donald Trump đã tiếp cận các “lợi ích cốt lõi” và chọn đó là công cụ để trực tiếp gây áp lực và đối đầu với Trung Quốc. Trung Quốc cần làm gì để hóa giải?

Đọc tiếp...

Một số xu hướng của cục diện thế giới và lựa chọn của Trung Quốc

Một số xu hướng của cục diện thế giới và lựa chọn của Trung Quốc

Cục diện thế giới đang trong giai đoạn định hình, “quyền lực chuyển dịch về phía Đông”, “đọ sức Trung-Mỹ” ,“thế chân vạc”, “thế giới đa cực”, “rối loạn và mất trật tự” là xu hướng cục diện thế giới đang định hình và triển vọng trong tương lai có thể hình thành. Bài viết phân tích ngắn gọn những xu thế này và sự lựa chọn chiến lược của Trung Quốc trước mắt cũng như trong tương lai.

Đọc tiếp...

Dự báo toàn cầu năm 2017: Nhìn nhận sự trỗi dậy của Trung Quốc như thế nào?

Dự báo toàn cầu năm 2017: Nhìn nhận sự trỗi dậy của Trung Quốc như thế nào?

Sự trỗi dậy của Trung Quốc kéo theo lợi ích và tầm ảnh hưởng của nước này ngày càng rộng. Để bảo vệ lợi ích và ảnh hưởng của mình, Trung Quốc không hề do dự khi thực hiện những hành động quyết đoán, thậm chí là trực diện thách thức Mỹ ở Biển Đông. Mỹ và các quốc gia khu vực cần nhìn nhận và đối phó như thế nào với Trung Quốc?

Đọc tiếp...

Những được mất của ngoại giao Trung Quốc năm 2016

Những được mất của ngoại giao Trung Quốc năm 2016

Tác giả, Vương Dật Châu, Phó Viện trưởng Học viện quan hệ quốc tế Đại học Bắc Kinh, cho rằng, vấn đề Biển Đông chính là thất bại của ngoại giao Trung Quốc. Về “chính nghĩa” mà Trung Quốc luôn phát biểu, tác giả lại cho rằng, các phương thức như Hiến chương Liên hợp quốc, lợi ích của cộng đồng quốc tế, hợp tác cùng thắng... mới là “chính nghĩa”, đây là những thứ không thể bị bỏ qua.

Đọc tiếp...

Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Ở thời điểm này, chế độ tại Trung Quốc đang ổn định, tuy nhiên trong trường hợp chương trình kinh tế với nhiều rủi ro của Tập Cận Bình bị phá sản thì có thể dẫn tới sự sụp đổ của cả hệ thống chính trị của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Ai được hưởng lợi từ sáng kiến “Một vành đai, Một con đường”?

Ai được hưởng lợi từ sáng kiến “Một vành đai, Một con đường”?

Trung Quốc có thể cho rằng sự thèm khát các khoản vay lãi suất thấp ở các quốc gia đang phát triển sẽ giúp sáng kiến “Một vành đai, Một con đường” này trở nên hấp dẫn hơn.

Đọc tiếp...

Về khả năng Chủ tịch Tập Cận Bình kéo dài nhiệm kỳ

Về khả năng Chủ tịch Tập Cận Bình kéo dài nhiệm kỳ

Nếu ông Tập Cận Bình thật sự tìm cách kéo dài nhiệm kỳ của mình, ông sẽ cần vượt qua một nhiệm vụ rất khó khăn, đó là giành được sự ủng hộ của hai nhà lãnh đạo tiền bối là ông Hồ Cẩm Đào và ông Giang Trạch Dân.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 10327 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin