18 - 6 - 2019 | 23:36
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Giấc mơ Trung Hoa – Ác mộng của những nước khác?

Giấc mơ Trung Hoa – Ác mộng của những nước khác?

Email In PDF.

Đối với nhiều nhà quan sát ở phương Tây, việc hiện thực hóa “giấc mơ Trung Hoa” có nghĩa là Trung Quốc, cùng với Nga, sẽ không bao giờ chấp nhận chơi trò chơi trong quan hệ quốc tế theo luật do Mỹ đề ra. Như vậy, những “giấc mơ” có vẻ như sẽ là những “cơn ác mộng”.

Phản ứng của Trung Quốc sau khi Nga sáp nhập Crưm

Phản ứng của Trung Quốc đối với cuộc khủng hoảng ở Ucraina được coi như là một bài kiểm tra về vai trò, vị trí của Trung Quốc trong hệ thống quốc tế. Trong khi Trung Quốc nhanh chóng chớp thời cơ tố cáo phương Tây gây mất ổn định ở Ucraina, thể hiện là Trung Quốc ở bên cạnh Nga, nhưng những tuyên bố chính thức của Trung Quốc lại được cân nhắc hết sức kỹ lưỡng. Trung Quốc không bày tỏ tán thành và cũng không lên án việc sáp nhập Crưm. Những điều trái ngược đó cho thấy, thật dễ dàng phác ra một bức tranh thế giới và vai trò của Trung Quốc trong đó. Trung Quốc đã rút ra được hai bài học quan trọng từ những sự kiện ở Crưm. Thứ nhất, sức mạnh là lẽ phải. Thứ hai, địa chính trị là có ý nghĩa và các cường quốc sử dụng địa chính trị để gây ảnh hưởng. Một số học giả cũng đã cho rằng, Trung Quốc sẽ sử dụng mô hình Crưm để giải quyết vấn đề Đài Loan, thống nhất hòn đảo này thể theo nguyện vọng của nhân dân. Một số nước ở Đông và Đông Nam Á cũng tỏ ra quan ngại về những ý đồ trong tương lai của các nước lớn làm thay đổi hiện trạng bằng vũ lực. Điều này đã được kiểm chứng qua việc bỏ phiếu và các tuyên bố tại Đại Hội Đồng Liên Hợp Quốc ngày 27/3 vừa qua. Các nước có tranh chấp lãnh thổ với Trung Quốc như Nhật, Philippines và Malaysia đề bỏ phiếu tán thành thông qua Nghị quyết, kêu gọi không công nhận sự thay đổi thể chế của vùng Crưm. Người ta còn nhớ những căng thẳng giữa người Hoa và người Malay trong những năm 1960, và họ cũng có thể tự hỏi rằng, Trung Quốc có thể dùng chiêu bài bảo vệ công dân mình để can thiệp vào nội bộ Malaysia.

Nói đến Cao Cao và Cao Cao xuất hiện?

Điều nổi tiếng của Tập Cận Bình là Giấc mơ Trung hoa, nó gắn với mục tiêu phục hưng dân tộc của Trung Quốc. Đối với nhiều nhà quan sát ở phương Tây, việc hiện thực hóa “giấc mơ” đó có nghĩa là Trung Quốc, cùng với Nga, sẽ không bao giờ chấp nhận chơi trò chơi trong quan hệ quốc tế theo luật do Mỹ thảo ra. Như vậy, những “giấc mơ” có vẻ như sẽ là những “cơn ác mộng”.

Hiện nay, người ta nói quá nhiều về sự nổi lên của Trung Quốc được coi như một nguy cơ đối với sự ổn định của trật tự quốc tế, và người ta liên tưởng đến câu nói “nói nhiều đến quỷ thì quỷ sẽ xuất hiện”. Ở Trung Quốc cũng có câu ngạn ngữ tương tự nhưng không phải là nói về quỷ mà nói về Cao Cao, một chiến lược gia quân sự nhiều mưu kế sống trong thời kỳ giữa thế kỷ thứ 2 và thứ 3. Các nhà quân sự kinh điển của Trung Quốc coi việc “lừa đối phương” là một trong những chiến lược cơ bản, và bảo bối trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc kể từ khi bắt đầu cải cách là “giấu mình chờ thời”. Phải chăng Cao Cao đang đến?

Câu trả lời đương nhiên là: đúng. Tuy nhiên, Cao Cao không phải là kẻ khờ dại và sẽ là không công bằng khi so sánh ông ta với ma quỷ. Như vậy, giấc mơ Trung Hoa không cần thiết phải tạo ra cơn ác mộng cho bất kỳ ai. Có nhiều tình tiết cho thấy giấc mơ Trung hoa không đến nỗi tồi tệ như vậy. Thứ nhất, người ta đang có ảo giác là Tập Cận Bình đang trở thành một nhà độc tài đầy quyền lực, hoặc thậm chí là một nhà lãnh đạo có khả năng đưa ra những quyết định vô lý. Trong 2 thập kỷ trước, giới lãnh đạo Trung Quốc ngày càng trở nên có tính tập thể và đấu tranh giữa những quan điểm khác biệt được thể hiện qua ngôn ngữ chứa đựng những sự nhân nhượng trong nhiều tài liệu quan trọng. Quan điểm khác nhau cũng được thể hiện qua thành phần của giới chóp bu trong Đảng Cộng Sản - Ban Thường vụ Bộ Chính trị Chỉ có một nửa thành viên Thượng vụ Bộ Chính trị được coi là cùng phe với Tập. Thực ra, ông Tập được đưa lên thành biểu tượng như là một nhà lãnh đạo mạnh mẽ chỉ là một biểu hiện nhằm che đậy khả năng yếu kém của ông ta.

Thứ hai, các phương tiện truyền thông thường thổi phồng về sự tăng lên của ngân sách quốc phòng Trung Quốc và khả năng quân sự của Trung Quốc là đáng lo ngại. Mục tiêu phát triển quân sự của Trung Quốc không có gì thay đổi. Trung Quốc còn lâu mới đủ khả năng thách thức Mỹ trên các vấn đề toàn cầu và cũng không tỏ ra mình đang cố làm điều đó. Một nghiên cứu của Adam P.Liff và Andrew S. Erickson kết luận rằng, tăng chi phí quốc phòng của Trung Quốc cũng chỉ như mức tăng GDP và làm giảm tỷ lệ chi của CP trung ương. Theo báo cáo gần đây của SIPRI cho thấy, gánh nặng chi phí quốc phòng của Trung Quốc chỉ chiếm từ 2 đến 2,1% GDP, còn thấp hơn so với Mỹ, Nga, Anh, Pháp hay Ấn Độ. Hơn thế nữa, nhiều nhà quan sát cho rằng, giới lãnh đạo quân sự chóp bu lại không đại diện cho toàn quân đội Trung Quốc.

Thứ ba, nội bộ Trung Quốc còn nhiều vấn đề cả về kinh tế, môi trường, xã hội và hòa hợp dân tộc. Các nhà lãnh đạo Trung Quốc thường phải hô hào muốn phát triển kinh tế thì phải ổn định, cả bên trong lẫn bên ngoài.

Nhưng có điều hiển nhiên là Trung Quốc có thể là mối đe dọa cho khu vực. Việc tranh chấp lãnh thổ, đặc biệt ở Biển Đông, có thể đưa đến khủng hoảng. Trung Quốc coi vấn đề chủ quyền quốc gia là quan trọng. Khái niệm tổng thể của phục hưng dân tộc là dựa trên quan niệm Trung Quốc phải rũ bỏ tất cả những gì gọi là tàn dư của chế độ thực dân để lại. Vấn đề mấu chốt là quy chế của Đài Loan. Theo quan điểm của Đảng Cộng Sản Trung Quốc tái thống nhất là mục tiêu duy nhất chấp nhận được, và do đó, những bài học ở Crưm sẽ được nghiên cứu kỹ. Nhưng điều đó không có nghĩa là Trung Quốc sẽ biến những bài học đó thành hiện thực.

Tóm lại, Crưm không phải là Senkaku mà cũng chẳng phải Đài Loan. Trung Quốc và Nga có những điểm tương đồng và cũng có những điểm khác nhau trong mục tiêu toàn cầu. Chúng ta sẽ biết rõ thêm khi tháng 5 này, Putin sang thăm Trung Quốc và Trung Quốc sẽ nói gì về vấn đề Ucraina. Đối với khu vực, mặc dù Trung Quốc có cứng lên trong vấn đề đòi hỏi chủ quyền biển đảo, song Trung Quốc không muốn để các vấn đề trên biển ảnh hưởng đến kinh tế khu vực. Có thể khi lãnh đạo Trung Quốc cảm thấy đất nước đã đủ mạnh, họ có thể sẵn sàng nhượng bộ đôi chút với với các nước láng giềng. Tuy nhiên, nếu bị đe dọa, nước này có thể sẽ không hề nhân nhượng.

Bài viết của Jyrki Kallio, nghiên cứu viên cao cấp của Viện nghiên cứu các vấn đề quốc tế Phần Lan, 4/2014.

Theo FIIA

Hương Trà (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đến nay, Sáng kiến “Vành đai và Con đường” (BRI) đã triển khai thực hiện được 5 năm. Trong 5 năm qua, Trung Quốc đã đạt được những thành tựu lớn, nhưng cũng có những khiếm khuyết, và còn có nhiều chỗ có thể cải thiện và làm tốt hơn.

Đọc tiếp...

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Năm 1978 là một thời điểm quan trọng. Đó là năm khởi động cải cách mở cửa, ngoại giao Trung Quốc cũng bắt đầu trải qua sự thay đổi lớn. Ngoại giao phục vụ cho phát triển kinh tế trong nước là chủ đề chính của ngoại giao Trung Quốc thời kỳ này. Sau 40 năm cải cách mở cửa, sức mạnh tổng hợp quốc gia và sức ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc tăng mạnh, ngoại giao Trung Quốc một lần nữa đứng ở ngưỡng cửa lịch sử của sự chuyển mình.

Đọc tiếp...

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Bài nghiên cứu phân tích về vai trò của các chủ thể địa phương tại Trung Quốc, tập trung vào việc các chủ thể này đã định hình chính sách kinh tế và đối nội như thế nào. Lấy Hải Nam và Vân Nam làm hai trường hợp nghiên cứu, bài viết tìm ra 3 cơ chế về tầm ảnh hưởng của các tỉnh thành: khởi xướng , lợi dụng, và kháng cự.

Đọc tiếp...

"Made in China 2025" - Một đánh giá chuyên sâu

“Made in China 2025” là một phần then chốt trong cấu trúc phức tạp gồm các kế hoạch và chính sách nhằm mục đích tạo ra “sự phát triển theo định hướng đổi mới”, một chương trình nghị sự nổi lên như một ưu tiên rõ ràng dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình.

Đọc tiếp...

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

“Đường lối chính sách” của Tập Cận Bình không quan tâm nhiều đến việc phân tích các mối đe dọa mới hay các vấn đề học thuyết trừu tượng nhất, mà thay vào đó là danh sách những thứ mà PLA tuyệt đối phải hoàn tất trong một khoảng thời gian ngắn.

Đọc tiếp...

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Bước sang năm thứ 5, nếu BRI là cách để Trung Quốc thúc đẩy cải cách và mở cửa, Trung Quốc phải cho phép sự linh hoạt thay vì áp dụng một công thức phát triển “không có gì mới mẻ” cho các nước đối tác.

Đọc tiếp...

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Trung Quốc đã nổi lên là một cường quốc kinh tế, và mong muốn trở thành cường quốc trong mọi lĩnh vực. Trung Quốc đang phát triển một chiến lược gắn kết và tổng thể nhằm khẳng định, nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày thành lập nước, là một cường quốc hình mẫu về kinh tế, quân sự, ngoại giao, chính trị và ý thức hệ. Trung Quốc còn dự định đề xuất một mô hình phát triển và quản trị đất nước thực sự, và tiến hành cơ cấu lại quản trị toàn cầu.

Đọc tiếp...

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Ai mới thực sự là kẻ thù của Trung Quốc? Có phải là Mỹ không? Hay là Nhật Bản? Nga? Nếu bình tĩnh suy nghĩ về mọi việc, thì có lẽ câu trả lời không nằm trong số đó. Kẻ thù của Trung Quốc là chính mình.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đang gian lận trong một trò chơi dối trá

Trung Quốc đang gian lận trong một trò chơi dối trá

Việc đổ lỗi cho Trung Quốc đe dọa kìm hãm tiến trình toàn cầu hóa thị trường tự do mà không thiết lập được bất cứ thứ gì thay thế cho nó – một cách tiếp cận mà chỉ có thể dẫn đến một vòng luẩn quẩn với hoạt động kinh tế bất thường ngày một gia tăng và xung đột mang màu sắc dân tộc chủ nghĩa là nguyên nhân và kết quả của nhau và đẩy thế giới đi theo một chiều hướng rất nguy hiểm.

Đọc tiếp...

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trên thực tế, Trung Quốc đã không thoát khỏi sự sụp đổ năm 2008. Họ chỉ trì hoãn nó – cho đến hiện nay. Do đó, dường như Bắc Kinh đang làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu một lần nữa. Lần nay, nạn nhân lớn nhất sẽ là Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Đến nay, bức tranh toàn cảnh về thế và lực quân sự của Trung Quốc đã có những thay đổi đáng chú ý. Tuy lực và thế quân sự của Trung Quốc được cải thiện, nhưng thiếu kinh nghiệm tác chiến thực tế, Trung Quốc sẽ gặp khó khăn lớn khi tiến hành chiến tranh với cường quốc khác. Trong khi đó, Trung Quốc có ưu thế hơn hẳn các nước khu vực.

Đọc tiếp...

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Có thể thấy ở thời điểm hiện tại, các tàu sân bay Trung Quốc cơ bản không theo kịp cạnh tranh ngày một gia tăng ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nhưng Bắc Kinh có lý do để tin rằng sẽ đến lúc thực tế đó thay đổi.

Đọc tiếp...

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Tới một thời điểm nào đó, Bắc Kinh sẽ không thể thực hiện đầy đủ các cam kết và do đó khiến cho bản thân trở nên dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Khả năng phô trương sức mạnh hải quân đang gia tăng của Trung Quốc - cũng như sự chuyển hướng của họ sang chiến lược phòng thủ tích cực - đã kích động sự cạnh tranh căng thẳng trên biển ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nơi các quan điểm truyền thống về phạm vi ảnh hưởng đang bị thách thức.

Đọc tiếp...

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Nhìn chung, đa số các học giả Trung Quốc có xu hướng coi đây là một chiến lược để kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc. Tuy nhiên, các học giả Trung Quốc không chắc chắn về tính hiệu quả trong tương lai của chiến lược này do vấn đề còn tồn tại trong hợp tác giữa Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Việc thay đổi Hiến pháp vừa diễn ra tại Trung Quốc giúp ông Tập có thể kéo dài vai trò lãnh đạo đất nước thêm nhiều năm nữa. Điều này khiến nhiều nhà bình luận cả trong và ngoài Trung Quốc bày tỏ sự quan tâm liệu việc này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến các mối quan hệ quốc tế của Trung Quốc?

Đọc tiếp...

"Vành đai và Con đường": Tương lai hay ác mộng đối với Trung Quốc?

Mặc dù sáng kiến "Vành đai và Con đường" (BRI) của Trung Quốc được cộng đồng quốc tế hết sức quan tâm, nhưng BRI cũng đối mặt với rất nhiều thách thức. Nếu Bắc Kinh không giải quyết được những thách thức này, BRI sẽ trở thành cơn ác mộng.

Đọc tiếp...

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Trung Quốc trong thế kỷ 21 có thể sở hữu cỗ máy quân sự mạnh mẽ với kho vũ khí tên lửa có khả năng bắn tới lục địa Mỹ, tuy nhiên, Vạn lý trường thành trên bộ và Vạn lý trường thành trên biển, là những đảo đá được gia cố và cải tạo ở Biển Đông, vẫn có thể khiến Trung Quốc dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sẽ đóng vai trò ngày càng rõ rệt cả trong và ngoài khu vực Âu-Á thông qua những sự triển khai và con đường ngoại giao. Điều đó có nghĩa là Mỹ sẽ phải liên tục đánh giá lại mối quan hệ đối tác quân sự của mình trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Động thái này giúp Tập Cận Bình củng cố quyền kiểm soát đối với quân đội trong khi tránh được một phản ứng dữ dội, đồng thời “câu giờ” để đánh giá lại sự trung thành của các tướng lĩnh cấp cao và chuẩn bị một đội ngũ bảo vệ ban lãnh đạo mới.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6325 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin