19 - 9 - 2020 | 13:14
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Đằng sau kế hoạch cải cách trong lĩnh vực an ninh quốc gia của Trung Quốc

Đằng sau kế hoạch cải cách trong lĩnh vực an ninh quốc gia của Trung Quốc

Email In PDF.

Trong mục bình luận cuối tháng 3 vừa qua, Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) cho rằng kế hoạch cải cách sâu rộng mà Trung Quốc đang triển khai trong lĩnh vực an ninh quốc gia mang hai thông điệp chủ yếu.

Thứ nhất, đó là một dấu mốc quan trọng khẳng định tầm ảnh hưởng toàn cầu của quốc gia Đông Bắc Á này. Thứ hai, đó là quyết tâm của nhà lãnh đạo Tập Cận Bình trong nỗ lực củng cố và tăng cường uy tín bản thân đối với hệ thống các thiết chế an ninh rộng lớn.

Ảnh hưởng ngày càng được mở rộng trên phạm vi toàn cầu đã trở thành một đòi hỏi tất yếu, thôi thúc giới lãnh đạo ở Bắc Kinh phải điều chỉnh chiến lược an ninh quốc gia cho phù hợp với tình hình mới.

Tháng 11/2013, ngay sau Hội nghị Trung ương 3 Khóa 18, Trung Quốc quyết định thành lập Ủy ban An ninh Quốc gia (NSC) do ông Tập Cận Bình làm Chủ tịch. Đây được coi là kết quả đáng kể nhất của hội nghị quan trọng này, bởi nó cho thấy ảnh hưởng của Trung Quốc đối với các vấn đề an ninh quốc tế đang ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, sứ mệnh đầu tiên mà NSC đảm nhận sẽ là tìm lối thoát cho những điểm nóng về an ninh ở trong nước cũng như khu vực trực tiếp ảnh hưởng đến lợi ích của Trung Quốc.

Giới lãnh đạo Trung Quốc sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng tình hình quốc tế phức tạp hiện nay trong bối cảnh một số nước cũng kỳ vọng vào vai trò của họ. Cùng là ủy viên thường trực có quyền phủ quyết tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, vừa qua, Nga đã khiến Trung Quốc phải khó xử. Phản ứng như thế nào trước việc Nga quyết định sáp nhập Crimea? Đó thực sự là câu hỏi hóc búa đối với các nhà lãnh đạo Trung Quốc, bởi nó liên quan trực tiếp đến chính sách của Bắc Kinh đối với Đài Loan. Và như vậy, NSC sẽ trở thành công cụ hữu hiệu giúp các nhà lãnh đạo Trung Quốc tìm kiếm sự đồng thuận và đi đến thống nhất về cách thức phản ứng trước những vấn đề quốc tế.

Dưới thời Đặng Tiểu Bình, Trung Quốc đề ra phương châm ngoại giao "giấu mình chờ thời" để góp phần thúc đẩy công cuộc cải cách và phát triển kinh tế. Giờ đây, phương châm này dường như đã lỗi thời. Chính sách không can dự, không can thiệp mà Trung Quốc áp dụng suốt những năm qua cũng đối mặt với câu hỏi lớn. Điều này giải thích tại sao giới lãnh đạo Trung Quốc quyết định lập NSC. Nó sẽ giúp họ giải tỏa được những quan ngại về mặt chiến lược trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng mở rộng ảnh hưởng ra phạm vi toàn cầu. Không những thế, NSC sẽ trở thành công cụ giải quyết các vấn đề an ninh nội địa, căng thẳng sắc tộc hay tình trạng bất công trong xã hội.

Từ năm 2000, Trung Quốc đã thành lập Tiểu ban chỉ đạo An ninh Quốc gia ngay sau khi máy bay NATO ném bom xuống trụ sở Đại sứ quán nước này ở Belgrade (Nam Tư). Vào thời điểm đó, báo chí Hong Kong rộ lên tin đồn rằng ông Giang Trạch Dân đã thất bại trong nỗ lực thành lập một hội đồng an ninh quốc gia để xử lý mọi vấn đề. Một số người lo ngại rằng ông Giang Trạch Dân có tham vọng duy trì quyền lực của bản thân sau khi nghỉ hưu. Ông Hồ Cẩm Đào kế nhiệm ông Giang Trạch Dân, nhưng không thúc đẩy việc thành lập một thiết chế an ninh nào trong suốt 10 năm nắm quyền, dù Trung Quốc phải đối mặt với không ít thách thức cả trong và ngoài nước.

Đầu tháng 3/2014, sau khi xảy ra vụ tấn công khủng bố ở Côn Minh làm 29 người thiệt mạng, truyền thông Trung Quốc đã trích dẫn phát biểu của ông Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường với chức danh Chủ tịch và Phó Chủ tịch NSC. Vừa đảm nhận chức Chủ tịch Quân ủy Trung ương, vừa là Chủ tịch NSC, ông Tập Cận Bình đã củng cố quyền lực đối với lực lượng vũ trang Trung Quốc cũng như toàn bộ các thiết chế an ninh nội địa khác. Từ Đại hội 18 đến Hội nghị Trung ương 3 được coi là khoảng thời gian ông Tập Cận Bình tập trung xem xét lại toàn bộ chiến lược an ninh quốc gia. Trên cơ sở đó, ông đã quyết định tiến hành cải cách chức năng, nhiệm vụ và vai trò của các cơ quan đảm bảo an ninh quốc gia mà sự ra đời của NSC là một ví dụ.

Với NSC, ông Tập Cận Bình muốn xóa bỏ hết những quan ngại về an ninh quốc gia của Trung Quốc trong bối cảnh tình hình hiện nay. Lần đầu tiên, tư duy chiến lược đã được thể chế hóa để xem xét và đánh giá những mối đe dọa đối với an ninh quốc gia. Tuy nhiên, ông Tập Cận Bình sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn khi tìm cách biến NSC thành một thiết chế quyền lực. Ông có thể sẽ phải giải tán một số cơ quan đang tồn tại, đồng thời tái cơ cấu nguồn ngân sách để dồn cho NSC. Bên cạnh đó, ông phải tìm cách dung hòa những ý kiến phản đối từ phía cộng đồng an ninh Trung Quốc. Một số người còn dự báo rằng ông Tập Cận Bình đang tranh thủ kế hoạch cải cách an ninh quốc gia để "nhổ tận gốc" những đối thủ chính trị có thể đe dọa đến quyền lực của ông.

Bài viết đăng trên IISS (Anh)

Thuỳ Anh (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Sau Covid 19, liệu Trung Quốc có thể thay thế cường quốc tài chính Mỹ?

Sau Covid 19, liệu Trung Quốc có thể thay thế cường quốc tài chính Mỹ?

Liệu họ có thể tin tưởng vào một quốc gia ban đầu đã tìm cách che giấu dịch COVID-19 để rồi khiến nó lan ra toàn cầu hay không?

Đọc tiếp...

Hành vi chính sách đối ngoại của Trung Quốc: Nhận biết qua lăng kính địa tâm lý học

Hành vi chính sách đối ngoại của Trung Quốc: Nhận biết qua lăng kính địa tâm lý học

Bài viết này xem xét chính sách đối ngoại và ngoại giao của Trung Quốc trong khuôn khổ lý thuyết địa tâm lý học, một loại lý thuyết có thể được định nghĩa là lăng kính địa lý về mô hình hành vi và thái độ của một dân tộc đối với các dân tộc khác, bắt nguồn từ những kinh nghiệm trong quá khứ, quá trình lịch sử, cấu trúc văn hóa và cấu trúc xã hội.

Đọc tiếp...

Sự thay đổi tuyên truyền của Trung Quốc trong đại dịch COVID-19

Sự thay đổi tuyên truyền của Trung Quốc trong đại dịch COVID-19

Luận điệu của Trung Quốc về cuộc chiến chống COVID-19 đã thay đổi rõ rệt theo sự chuyển biến của tiến trình chống dịch trong nước: từ thận trọng và phòng vệ sang bất mãn với những nhận định về nguồn gốc của virus.

Đọc tiếp...

Trung Quốc với mục tiêu quân đội tầm cỡ thế giới

Trung Quốc với mục tiêu quân đội tầm cỡ thế giới

Tham vọng của Bắc Kinh xây dựng PLA thành một lực lượng quân đội hàng đầu thế giới sẽ đặt ra những thách thức đối với các lợi ích của Mỹ cũng như các đồng minh và đối tác của nước này trong và ngoài khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Đọc tiếp...

Liệu cuộc khủng hoảng virus corona có đe dọa tương lai của Tập Cận Bình

Liệu cuộc khủng hoảng virus corona có đe dọa tương lai của Tập Cận Bình

Không phải cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung hay các cuộc biểu tình ở Hong Kong, mà chính sự bùng phát dịch Covid-19 mới là thử thách thực sự về khả năng lãnh đạo của Chính quyền Tập Cận Bình.

 

Đọc tiếp...

Tiến trình hiện đại hóa quân sự của Trung Quốc

Tiến trình hiện đại hóa quân sự của Trung Quốc

Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) đang phấn đấu trở thành lực lượng thống trị khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương bằng cách tăng cường sự kiểm soát của Trung Quốc đối với Đài Loan và các tranh chấp quốc tế ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Bên trong chiến dịch tuyên truyền toàn cầu táo bạo của Trung Quốc

Bên trong chiến dịch tuyên truyền toàn cầu táo bạo của Trung Quốc

Bắc Kinh đang sử dụng phương tiện truyền thông và các khóa đào tạo nhà báo quốc tế để “kể câu chuyện Trung Quốc”. Đây là một phần trong chiến dịch tuyên truyền toàn cầu với quy mô và tham vọng đáng kinh ngạc của nước này.

Đọc tiếp...

Đằng sau việc Trung Quốc muốn kiểm soát hai vùng biển ở Đông Á

Đằng sau việc Trung Quốc muốn kiểm soát hai vùng biển ở Đông Á

Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) trong 4 năm qua đã đẩy mạnh các cuộc tập trận quân sự xung quanh hai tuyến đường biển chiến lược - Kênh đào Bashi và Eo biển Miyako - để bảo vệ lối ra vào các vùng biển của nước này.

Đọc tiếp...

Hồi kết của phép màu kinh tế Trung Quốc

Hồi kết của phép màu kinh tế Trung Quốc

Phép màu kinh tế của Trung Quốc đang gần tới hạn, và giờ có nguy cơ gây ra hại nhiều hơn lợi. 

Đọc tiếp...

Tính toán của Trung Quốc đằng sau chiến lược xây đập trên sông Mekong

Tính toán của Trung Quốc đằng sau chiến lược xây đập trên sông Mekong

Cách duy nhất để tránh một tương lai ảm đạm cho toàn bộ khu vực này là chấm dứt việc xây dựng đơn phương các đập trên toàn bộ sông Mekong, tập trung vào bảo vệ quyền của mỗi quốc gia và yêu cầu họ thực hiện nghĩa vụ của mình đối với người dân, các nước láng giềng và cả hành tinh.

Đọc tiếp...

Chiến lược đối ngoại của Trung Quốc: Xung đột với trật tự hiện nay

Chiến lược đối ngoại của Trung Quốc: Xung đột với trật tự hiện nay

Sự mâu thuẫn trong chính sách đối ngoại hiện nay mà chính quyền Tập Cận Bình đã gặp phải rất nhiều khó khăn trong quá trình triển khai chính sách đối ngoại của mình, tiêu biểu là vấp phải sự kiềm chế của Mỹ, sự nghi ngờ và thiếu tin tưởng của chính quyền cũng như người dân các nước xung quanh. Chính vì vậy, mục tiêu xác lập lại trật tự quốc tế theo hướng có lợi cho Trung Quốc đã chưa thể thành hiện thực.

Đọc tiếp...

Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Ông Tập Cận Bình và vòng vây chính trị từ nay đến năm 2022

Sự bất bình ở nước ngoài đối với Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình đã lan rộng nhanh chóng trong năm qua, ít nhất ở các nước phát triển. Một số nước nhỏ hơn như Úc và Canada, cảm thấy bị Bắc Kinh chèn ép. Các nước láng giềng thì lo ngại nguy cơ bị gạt ra ngoài.

Đọc tiếp...

“Ngoại giao Nước lớn” thời Tập Cận Bình: Hệ quả từ Sức mạnh Ngày càng Lớn của Trung Quốc

“Ngoại giao Nước lớn” thời Tập Cận Bình: Hệ quả từ Sức mạnh Ngày càng Lớn của Trung Quốc

Các lãnh đạo Trung Quốc từ thời Mao có xu hướng xếp chính sách đối ngoại ở vị trí thứ yếu trong nghị trình quản trị đất nước. Tuy nhiên, ông Tập cho thấy quyết tâm và sự tự tin thay đổi khuôn mẫu truyền thống này nghiêng về cách tiếp cận thống nhất. Khi làm vậy, ông Tập Cận Bình hướng tới một chính sách đối ngoại quyết đoán hơn.

Đọc tiếp...

Có phải Tập Cận Bình châm ngòi chống đối?

Có phải Tập Cận Bình châm ngòi chống đối?

Có phải Tập Cận Bình đã phạm sai lầm khi khẳng định vị thế cường quốc thế giới lớn hơn cho Trung Quốc tương xứng với sức mạnh kinh tế của nước này? Lẽ nào Trung Quốc cần phải tiếp tục “giấu mình chờ thời” thêm một đến hai thập kỉ nữa, cho đến khi đạt được vị thế dẫn đầu về công nghệ tiên tiến và thương mại toàn cầu ở ngưỡng không thể bị đánh trả?

Đọc tiếp...

Luật pháp và Sức mạnh trong Quan hệ Quốc tế của Trung Quốc

Luật pháp và Sức mạnh trong Quan hệ Quốc tế của Trung Quốc

Bài viết này phân tích một chuỗi các vấn đề nổi cộm của Trung Quốc trên lý thuyết cũng như trong thực tiễn, bao gồm thực tiễn tại WTO của Trung Quốc, tranh chấp lãnh thổ và tranh chấp biển, các hiệp định song phương về quyền dân sự, chính trị và các hiệp định đa phương.

Đọc tiếp...

Bộ máy tuyên truyền đối ngoại của Trung Quốc

Bộ máy tuyên truyền đối ngoại của Trung Quốc

Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (PRC) từ lâu có hình ảnh quốc tế thiếu sức hút vì “sức mạnh mềm” khiêm tốn. Hình ảnh nghèo nàn này khiến cộng đồng quốc tế khó chấp nhận Trung Quốc trỗi dậy như một quốc cường toàn cầu. Với mục tiêu “hãnh diện” (yao mianzi) trên trường quốc tế, những năm gần đây, Đảng Cộng Sản Trung Quốc (CCP) đầu tư rất nhiều để cải thiện hình ảnh quốc tế.

Đọc tiếp...

Trung Quốc tạo rủi ro cho các nước đang phát triển

Trung Quốc tạo rủi ro cho các nước đang phát triển

Trung Quốc là chủ nợ lớn nhất thế giới, tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng tại các nước đang phát triển để đổi lấy quyền tiếp cận các loại nguyên liệu thô. Một nghiên cứu mới cho thấy nguy cơ xảy ra một cuộc khủng hoảng nợ mới là rất lớn.

Đọc tiếp...

Hoạt động của các trung tâm nghiên cứu do Trung Quốc tài trợ ở Washington

Hoạt động của các trung tâm nghiên cứu do Trung Quốc tài trợ ở Washington

Theo báo cáo của Ủy ban Quốc hội Mỹ, Trung Quốc đang âm thầm tăng cường các hoạt động gây ảnh hưởng tại Mỹ, bao gồm cả việc tài trợ cho các cơ quan nghiên cứu ở Washington và ép buộc người Mỹ gốc Hoa.

Đọc tiếp...

Tham vọng của Tập Cận Bình về quân đội Trung Quốc “tầm cỡ thế giới” vào năm 2050

Tham vọng của Tập Cận Bình về quân đội Trung Quốc “tầm cỡ thế giới” vào năm 2050

Tập Cận Bình quyết định rằng việc giành chiến thắng trong các cuộc chiến như thế đòi hỏi sự thay đổi về cấu trúc của lực lượng vũ trang Trung Quốc. Trong 3 năm qua, Tập Cận Bình đã làm được nhiều việc hơn so với bất kỳ nhà lãnh đạo nào của Trung Quốc kể từ thời Đặng Tiểu Bình nhằm cải cách PLA.

Đọc tiếp...

Giải mã vấn đề nợ trong sáng kiến “Vành đai và Con đường”

Giải mã vấn đề nợ trong sáng kiến “Vành đai và Con đường”

Tiền của Trung Quốc lấp đầy khoảng trống trong quỹ tài trợ cơ sở hạ tầng quốc tế. Vậy tại sao nó lại gây ra nợ nần và tranh luận?

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 5578 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin