18 - 6 - 2019 | 23:53
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Trung Quốc đang cố gắng kiểm soát bầu trời?

Trung Quốc đang cố gắng kiểm soát bầu trời?

Email In PDF.

Mục tiêu trực tiếp của việc Trung Quốc tuyên bố thiết lập Vùng Nhận dạng Phòng không (ADIZ) bao phủ phần lớn không phận phía trên biển Hoa Đông có vẻ là nhằm củng cố quan điểm của mình trong tranh chấp lãnh thổ với Nhật Bản.

Tranh chấp này liên quan tới không chỉ chủ quyền quần đảo Điếu Ngư/Sensaku mà còn cả vấn đề vùng đặc quyền kinh tế chồng lấn trên biển và thềm lục địa. 

Có lẽ các nhà chiến lược Trung Quốc cho rằng các tuyên bố chủ quyền sẽ được củng cố thông qua việc thể hiện sự ''kiểm soát'' hành chính đối với khu vực tranh chấp, mà hành động cụ thể là thiết lập ADIZ. Tuyên bố này cũng góp phần hỗ trợ các mục tiêu lớn hơn của Trung Quốc trong việc hình thành ảnh hưởng đối với khu vực ngoại vi nước này, đồng thời hạn chế ảnh hưởng chiến lược của Mỹ tại khu vực. 

Tuy nhiên, Bắc Kinh có lẽ đã không lường trước được phản ứng của các nước đối với tuyên bố thiết lập ADIZ. Trên thực tế, thiết lập ADIZ là hành động phù hợp với thông lệ quốc tế. Nhật Bản và Hàn Quốc đều đã có ADIZ trên biển Hoa Đông. ADIZ hiện hành của Nhật Bản chồng lấn một phần không phận phía trên vùng đặc quyền kinh tế mà Trung Quốc tuyên bố sở hữu. Người Trung Quốc có lẽ đã cho rằng các cường quốc sẽ không có lý do chính đáng để chỉ trích. 

Tuy nhiên, cả khu vực đều coi tuyên bố ADIZ của Trung Quốc là hành vi gây hấn. Có bốn nguyên nhân dẫn tới kết luận này. Trước hết, Trung Quốc yêu cầu máy bay nước ngoài phải xin phép, thậm chí cả trong trường hợp những máy bay này không có ý định đi vào không phận của Trung Quốc mà chỉ bay ngang qua ADIZ. Điều này đã vượt quá những quy định về ADIZ thông thường của các nước khác, kể cả Mỹ. 

Thứ hai, Trung Quốc không hề thảo luận kế hoạch của mình với Tokyo hay Washington trước khi ra tuyên bố trên. Vấn đề ở đây không phải việc Trung Quốc phải xin phép Mỹ hay Nhật Bản trước khi thực hiện chính sách của mình mà là Trung Quốc đã hành động đơn phương trong một khu vực có lưu lượng hàng không lớn của Mỹ và Nhật Bản. Giới quan sát cho rằng Trung Quốc đáng nhẽ nên hành động thận trọng và tiến hành tham vấn, cũng như hợp tác với các chính phủ Mỹ và Nhật Bản khi muốn thay đổi quy tắc tại khu vực này. 

Thứ ba, hành động của Trung Quốc đã gia tăng các căng thẳng vốn đang hết sức phức tạp liên quan tới tranh chấp lãnh thổ trong khu vực, đặc biệt là vấn đề chủ quyền đối với quần đảo Điếu Ngư/Sensaku. Nguy cơ xảy ra các xung đột quốc tế nghiêm trọng trên không, cho dù có cố ý hay không, ngày càng leo thang. 

Cuối cùng, hành động của Bắc Kinh cho thấy người Trung Quốc đang ép buộc Nhật Bản phải xuống thang thay vì theo đuổi biện pháp đàm phán hòa bình ít rủi ro hơn. Hơn nữa, nhiều người coi tuyên bố ADIZ là một dấu hiệu gây rối cho thấy Trung Quốc sẽ tiếp tục chèn ép các nước láng giềng, phủ nhận điều mà Trung Quốc từng hứa hẹn là không bao giờ tìm cách theo đuổi tham vọng bá quyền. Trong khi đó, Mỹ coi tuyên bố ADIZ của Trung Quốc là một thách thức đối với sự ổn định của khu vực, vốn đang hết sức bấp bênh do các tranh chấp lãnh thổ, và đối với cả trật tự khu vực mà Mỹ duy trì.

Các nước cho rằng máy bay nước ngoài nên phớt lờ ADIZ của Trung Quốc để tỏ rõ thái độ phản đối, tránh tạo cớ để Bắc Kinh được thể tiếp tục thiết lập các ADIZ tương tự trên Biển Đông và nhiều khu vực khác. 

Vấn đề được đặt ra là liệu tuyên bố ADIZ có phục vụ cho lợi ích của Trung Quốc hay không? Theo giới phân tích, nếu mục đích của hành động này là nhằm củng cố tuyên bố chủ quyền tại Biển Hoa Đông thì kết quả sẽ ngược lại. Các chính phủ nước ngoài từ chối yêu cầu của Trung Quốc về việc các máy bay phải tuân thủ quy định mới khi bay qua ADIZ. Hoạt động quân sự của Mỹ và Nhật Bản trong khu vực thậm chí đã được tăng cường nhằm chống lại tham vọng bá chủ khu vực của Bắc Kinh. Thái độ phản đối công khai và nhanh chóng của các nước, mà cụ thể là việc Mỹ cho hai máy bay B52 bay qua khu vực, đã biến chính phủ Trung Quốc thành đối tượng "giễu cợt" và bị so sánh là một "con hổ giấy". Trong hoàn cảnh ấy, chính phủ Trung Quốc cũng không thể hủy bỏ ADIZ. Khả năng lớn nhất là Bắc Kinh sẽ tuyên bố tiến hành giám sát các máy bay quân sự nước ngoài không tuân thủ quy định trong khu vực ADIZ mới. Điều này có thể giúp những lực lượng chủ nghĩa dân tộc cực đoan tại Trung Quốc dịu giọng lại và không gây áp lực kêu gọi chính phủ nước này triển khai đối đầu trên không. 

Có ý kiến cho rằng Trung Quốc đã đánh mất nền tảng chiến lược kể từ năm 2009. Hiện có một ý kiến được nhiều người chia sẻ là các hành động "càn quấy" của Trung Quốc khiến khu vực ngày càng có nhu cầu tăng cường hợp tác an ninh với Mỹ. Trong khi đó, chính phủ Trung Quốc lại đang tỏ dấu hiệu muốn điều chỉnh quan hệ ngoại giao thông qua các cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Trung với lý luận ''quan hệ cường quốc kiểu mới''. 

Có lẽ Tập Cận Bình, người cần có sự ủng hộ lớn để có thể triển khai chương trình tái cơ cấu kinh tế tại Trung Quốc, phải theo đuổi một chính sách ngoại giao đối đầu nhằm thỏa mãn một phần yêu cầu của những người ủng hộ trong việc "đòi nợ" Nhật Bản và các đối thủ khác. Chính phủ Trung Quốc có lẽ sẽ gặp nhiều khó khăn khi triển khai kế hoạch đầy mâu thuẫn của mình, để vừa hoàn thành ''giấc mơ Trung Quốc'' về thịnh vượng kinh tế vừa tránh khả năng phải áp dụng chính sách đối ngoại có nguy cơ dẫn tới bị bao vây và cô lập về quân sự.

 Theo Tạp chí Diễn đàn Đông Á

Thùy Anh (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đánh giá 5 năm triển khai BRI của Trung Quốc

Đến nay, Sáng kiến “Vành đai và Con đường” (BRI) đã triển khai thực hiện được 5 năm. Trong 5 năm qua, Trung Quốc đã đạt được những thành tựu lớn, nhưng cũng có những khiếm khuyết, và còn có nhiều chỗ có thể cải thiện và làm tốt hơn.

Đọc tiếp...

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Bước chuyển nền ngoại giao Trung Quốc trong thời đại hiện nay

Năm 1978 là một thời điểm quan trọng. Đó là năm khởi động cải cách mở cửa, ngoại giao Trung Quốc cũng bắt đầu trải qua sự thay đổi lớn. Ngoại giao phục vụ cho phát triển kinh tế trong nước là chủ đề chính của ngoại giao Trung Quốc thời kỳ này. Sau 40 năm cải cách mở cửa, sức mạnh tổng hợp quốc gia và sức ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc tăng mạnh, ngoại giao Trung Quốc một lần nữa đứng ở ngưỡng cửa lịch sử của sự chuyển mình.

Đọc tiếp...

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Các tỉnh thành của Trung Quốc đã ảnh hưởng đến chính sách đối ngoại của quốc gia này như thế nào?

Bài nghiên cứu phân tích về vai trò của các chủ thể địa phương tại Trung Quốc, tập trung vào việc các chủ thể này đã định hình chính sách kinh tế và đối nội như thế nào. Lấy Hải Nam và Vân Nam làm hai trường hợp nghiên cứu, bài viết tìm ra 3 cơ chế về tầm ảnh hưởng của các tỉnh thành: khởi xướng , lợi dụng, và kháng cự.

Đọc tiếp...

"Made in China 2025" - Một đánh giá chuyên sâu

“Made in China 2025” là một phần then chốt trong cấu trúc phức tạp gồm các kế hoạch và chính sách nhằm mục đích tạo ra “sự phát triển theo định hướng đổi mới”, một chương trình nghị sự nổi lên như một ưu tiên rõ ràng dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình.

Đọc tiếp...

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

Học thuyết quân sự của Trung Quốc với Chủ tịch Tập Cận Bình

“Đường lối chính sách” của Tập Cận Bình không quan tâm nhiều đến việc phân tích các mối đe dọa mới hay các vấn đề học thuyết trừu tượng nhất, mà thay vào đó là danh sách những thứ mà PLA tuyệt đối phải hoàn tất trong một khoảng thời gian ngắn.

Đọc tiếp...

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Năm thách thức đối với “Vành đai và Con đường”

Bước sang năm thứ 5, nếu BRI là cách để Trung Quốc thúc đẩy cải cách và mở cửa, Trung Quốc phải cho phép sự linh hoạt thay vì áp dụng một công thức phát triển “không có gì mới mẻ” cho các nước đối tác.

Đọc tiếp...

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Liệu Trung Quốc có trở thành cường quốc hình mẫu của thế kỷ 21?

Trung Quốc đã nổi lên là một cường quốc kinh tế, và mong muốn trở thành cường quốc trong mọi lĩnh vực. Trung Quốc đang phát triển một chiến lược gắn kết và tổng thể nhằm khẳng định, nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày thành lập nước, là một cường quốc hình mẫu về kinh tế, quân sự, ngoại giao, chính trị và ý thức hệ. Trung Quốc còn dự định đề xuất một mô hình phát triển và quản trị đất nước thực sự, và tiến hành cơ cấu lại quản trị toàn cầu.

Đọc tiếp...

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Bẫy nợ của Tập Cận Bình

Ai mới thực sự là kẻ thù của Trung Quốc? Có phải là Mỹ không? Hay là Nhật Bản? Nga? Nếu bình tĩnh suy nghĩ về mọi việc, thì có lẽ câu trả lời không nằm trong số đó. Kẻ thù của Trung Quốc là chính mình.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đang gian lận trong một trò chơi dối trá

Trung Quốc đang gian lận trong một trò chơi dối trá

Việc đổ lỗi cho Trung Quốc đe dọa kìm hãm tiến trình toàn cầu hóa thị trường tự do mà không thiết lập được bất cứ thứ gì thay thế cho nó – một cách tiếp cận mà chỉ có thể dẫn đến một vòng luẩn quẩn với hoạt động kinh tế bất thường ngày một gia tăng và xung đột mang màu sắc dân tộc chủ nghĩa là nguyên nhân và kết quả của nhau và đẩy thế giới đi theo một chiều hướng rất nguy hiểm.

Đọc tiếp...

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trên thực tế, Trung Quốc đã không thoát khỏi sự sụp đổ năm 2008. Họ chỉ trì hoãn nó – cho đến hiện nay. Do đó, dường như Bắc Kinh đang làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu một lần nữa. Lần nay, nạn nhân lớn nhất sẽ là Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Đến nay, bức tranh toàn cảnh về thế và lực quân sự của Trung Quốc đã có những thay đổi đáng chú ý. Tuy lực và thế quân sự của Trung Quốc được cải thiện, nhưng thiếu kinh nghiệm tác chiến thực tế, Trung Quốc sẽ gặp khó khăn lớn khi tiến hành chiến tranh với cường quốc khác. Trong khi đó, Trung Quốc có ưu thế hơn hẳn các nước khu vực.

Đọc tiếp...

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Có thể thấy ở thời điểm hiện tại, các tàu sân bay Trung Quốc cơ bản không theo kịp cạnh tranh ngày một gia tăng ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nhưng Bắc Kinh có lý do để tin rằng sẽ đến lúc thực tế đó thay đổi.

Đọc tiếp...

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Tới một thời điểm nào đó, Bắc Kinh sẽ không thể thực hiện đầy đủ các cam kết và do đó khiến cho bản thân trở nên dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Khả năng phô trương sức mạnh hải quân đang gia tăng của Trung Quốc - cũng như sự chuyển hướng của họ sang chiến lược phòng thủ tích cực - đã kích động sự cạnh tranh căng thẳng trên biển ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nơi các quan điểm truyền thống về phạm vi ảnh hưởng đang bị thách thức.

Đọc tiếp...

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Nhìn chung, đa số các học giả Trung Quốc có xu hướng coi đây là một chiến lược để kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc. Tuy nhiên, các học giả Trung Quốc không chắc chắn về tính hiệu quả trong tương lai của chiến lược này do vấn đề còn tồn tại trong hợp tác giữa Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Việc thay đổi Hiến pháp vừa diễn ra tại Trung Quốc giúp ông Tập có thể kéo dài vai trò lãnh đạo đất nước thêm nhiều năm nữa. Điều này khiến nhiều nhà bình luận cả trong và ngoài Trung Quốc bày tỏ sự quan tâm liệu việc này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến các mối quan hệ quốc tế của Trung Quốc?

Đọc tiếp...

"Vành đai và Con đường": Tương lai hay ác mộng đối với Trung Quốc?

Mặc dù sáng kiến "Vành đai và Con đường" (BRI) của Trung Quốc được cộng đồng quốc tế hết sức quan tâm, nhưng BRI cũng đối mặt với rất nhiều thách thức. Nếu Bắc Kinh không giải quyết được những thách thức này, BRI sẽ trở thành cơn ác mộng.

Đọc tiếp...

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Trung Quốc trong thế kỷ 21 có thể sở hữu cỗ máy quân sự mạnh mẽ với kho vũ khí tên lửa có khả năng bắn tới lục địa Mỹ, tuy nhiên, Vạn lý trường thành trên bộ và Vạn lý trường thành trên biển, là những đảo đá được gia cố và cải tạo ở Biển Đông, vẫn có thể khiến Trung Quốc dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sẽ đóng vai trò ngày càng rõ rệt cả trong và ngoài khu vực Âu-Á thông qua những sự triển khai và con đường ngoại giao. Điều đó có nghĩa là Mỹ sẽ phải liên tục đánh giá lại mối quan hệ đối tác quân sự của mình trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Động thái này giúp Tập Cận Bình củng cố quyền kiểm soát đối với quân đội trong khi tránh được một phản ứng dữ dội, đồng thời “câu giờ” để đánh giá lại sự trung thành của các tướng lĩnh cấp cao và chuẩn bị một đội ngũ bảo vệ ban lãnh đạo mới.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6351 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin