“Sự tự tin của họ đã bị giảm đi rất nhiều so với thời điểm cách đây hơn 1 năm và tỏ ra lo lắng trước rất nhiều vấn đề”. Đây là nhận định của ông Charles Boustany, đồng Chủ tịch Nhóm Công tác Trung Quốc – Hạ viện Mỹ, sau chuyến thăm Trung Quốc trở về. “Before the Chinese leaders worry 2012, the situation out of control”

Trong bản tin phát đi cuối tuần qua, hãng Thông tấn Trung ương của Đài Loan dẫn lời Charles Boustany, đồng Chủ tịch Nhóm Công tác Trung Quốc, Hạ viện Mỹ, cho biết so với 12 – 18 tháng trước, sự tự tin của giới lãnh đạo cấp cao Trung Quốc đã giảm rất nhiều. Họ lo lắng tình hình Trung Quốc sẽ rơi vào tình trạng mất kiểm soát trước khi diễn ra sự chuyển giao quyền lực giữa thế hệ lãnh đạo thứ 4 và thế hệ lãnh đạo thứ 5 vào năm 2012.

Vừa trở về Mỹ sau chuyến thăm Trung Quốc, tham dự hội thảo “Triển vọng Quan hệ Mỹ - Trung” do Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) tổ chức tại Oasinhtơn, ông Boustany nói rằng sau khi trao đổi, mạn đàm với các nhà lãnh đạo cao cấp của đảng, nhà nước và quân đội Trung Quốc, ông có ấn tượng rằng sự tự tin của họ đã bị giảm đi rất nhiều so với thời điểm cách đây hơn 1 năm và tỏ ra lo lắng trước rất nhiều vấn đề.

Trước tiên là việc các nhà lãnh đạo Trung Quốc sắp phải đối mặt với tình trạng nền kinh tế không thể tiếp tục tăng trưởng với tốc độ hơn 10%. Năm 2011, lần đầu tiên kể từ khi trỗi dậy, Trung Quốc có thể sẽ chứng kiến tăng trưởng kinh tế giảm xuống mức 8%, thậm chí là 7% và điều này khiến họ cảm thấy lúng túng.

Kế đó là việc giới lãnh đạo cao cấp Trung Quốc tỏ ra rất lo lắng tới phong trào lật đổ các chính phủ độc tài ở khu vực Bắc Phi và Trung Đông cũng như vai trò của Mỹ trong phong trào này. Do sự truyền bá thông tin hiện đại rất nhanh và có muốn ngăn chặn cũng không được, nên nếu tình hình này tiếp tục phát triển, họ lo lắng tình hình Trung Quốc sẽ rơi vào mất kiểm soát trước khi diễn ra sự chuyển giao quyền lực giữa thế hệ lãnh đạo thứ 4 và thế hệ lãnh đạo thứ 5 vào năm 2012.

Cùng đi với ông Boustany sang thăm Trung Quốc, đồng Chủ tịch tiểu ban vấn đề Mỹ-Trung thuộc Nhóm Công tác Trung Quốc, Hạ viện Mỹ Rick Larsen bổ sung thêm rằng trong khi tăng trưởng kinh tế với tỷ lệ hơn 10% trong 10 năm qua của Trung Quốc đã giúp nhiều người dân nước này thoát nghèo, nhưng cũng đã gây ra một số vấn đề. Ví dụ như kinh tế tăng trưởng dẫn tới lương tăng và lạm phát, thúc đẩy một lượng lớn người dân từ nông thôn kéo về thành phố, gây mất ổn định xã hội và làm các nhà lãnh đạo căng ra đối phó. Ông Larsen cho rằng trong vài năm tới, các nhà lãnh đạo Trung Quốc sẽ phải dồn sự quan tâm chú ý của mình tới tình hình trong nước chứ không phải là ở nước ngoài.

Ngoài ra, các nhà lãnh đạo Trung Quốc cũng thừa nhận thời đại kinh tế hướng đến xuất khẩu đã qua đi. Thách thức lớn mà họ đang phải đối mặt là làm thế nào để chuyển đổi mô hình kinh tế từ hướng tới xuất khẩu sang phát triển nhu cầu trong nước để thúc đẩy cân bằng kinh tế quốc nội.

Một vấn đề khác mà ông Larsen cho biết trong cuộc hội thảo là trong lúc gặp gỡ, các nhà lãnh đạo Trung Quốc nhắc đi nhắc lại rằng họ kiên quyết phản đối việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan, đồng thời cảnh cáo nếu Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan, Trung Quốc sẽ ngừng giao lưu quân sự với Mỹ. Tuy nhiên, ông Larsen cũng cho biết trong tiệc chiêu đãi của Tổng Tham mưu trưởng Quân đội Trung Quốc Trần Bính Đức, tuy hai bên đều nói về vấn đề Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan, nhưng không khí bữa tiệc vẫn rất thoải mái và vui vẻ. Sự khác biệt đã xảy ra vào sáng hôm sau khi Trần Bính Đức mời đoàn Mỹ ăn điểm tâm. Không khí trở nên nghiêm trang bởi chủ đề được đề cập tới là Biển Đông (Trung Quốc gọi là Nam Hải). Phân tích ngữ khí của Trần Bính Đức, ông Larsen cho biết người ta có thể cảm nhận được rằng Trung Quốc rất bất mãn đối với việc Mỹ can dự vào vấn đề Biển Đông. Ông Larsen cho rằng trong quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc, vấn đề tiềm tàng ở Biển Đông sẽ nghiêm trọng hơn việc bán vũ khí cho Đài Loan. 

Theo Chilicity

Đinh Anh (gt)