24 - 4 - 2017 | 10:32
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU NƯỚC NGOÀI Chia phần ở Biển Đông - Cách thức nào để duy trì thượng tôn pháp luật

Chia phần ở Biển Đông - Cách thức nào để duy trì thượng tôn pháp luật

Email In PDF.

Quan chức Mỹ cần làm rõ rằng phán quyết của Tòa đã đẩy Trung Quốc đến một ngã rẽ pháp lý, nhưng Bắc Kinh vẫn còn những lựa chọn hợp lý. Giải quyết thách thức hiện nay một cách hòa bình, trên cơ sở luật pháp sẽ là lợi ích của tất cả các bên, bao gồm, và đặc biệt là, lợi ích của Trung Quốc.

 

Ngày 12/7/2016 đánh dấu một bước ngoặt đối với các tranh chấp dai dẳng ở Biển Đông. Sau hơn ba năm tiến hành thủ tục tố tụng tại Tòa Trọng tài Thường trực (PCA) ở La-Hay, một phiên tòa được thành lập theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển đã đưa ra phán quyết được nhiều người trông đợi về vụ kiện Philippines khởi xướng vào năm 2013 nhằm thách thức các yêu sách của Trung Quốc[1] đối với phần lớn vùng biển có nhiều tuyến hải lộ quan trọng này.[2]

Nhiều nhà quan sát mong đợi phiên tòa sẽ ra một phán quyết có lợi cho Manila. Họ cũng đồn đoán rằng Trung Quốc sẽ bác bỏ phán quyết của Tòa, bởi tuy là một bên tham gia công ước, Bắc Kinh từ lâu đã phản đối quá trình phân xử, đồng thời tuyên bố rằng nước này sẽ không tuân thủ phán quyết. Nhưng rất ít người đoán trước về một phán quyết có tính dứt khoát như phán quyết cuối cùng đưa ra ngày 12/7. Tòa ra phán quyết có lợi cho Philippines ở hầu hết các điểm, kết luận rằng gần như tất cả yêu sách biển của Trung Quốc là vô căn cứ theo luật pháp quốc tế.

Với phán quyết như vậy, Tòa giúp làm rõ một số vấn đề pháp lý đang gây tranh cãi và tạo ra tiền lệ có ảnh hưởng tới luật biển trong nhiều năm tới. Nhưng phán quyết cũng tạo ra một hệ lụy trước mắt: sự thất bại của Trung Quốc là khá ê chề đến mức mà Bắc Kinh có ít đường lui để giữ thể diện. Các quan chức Trung Quốc có lẽ cảm thấy phiên tòa đã đẩy họ vào chân tường và phản ứng bằng việc lớn tiếng chỉ trích. Tuy nhiên một vấn đề tồn tại là luật pháp quốc tế không có cơ chế thực thi phán quyết, như vậy nếu Trung Quốc quyết định không tuân thủ phán quyết thì Tòa, Philippines, hay bất kỳ nước liên quan nào khác cũng không thể làm gì để buộc Trung Quốc hợp tác. Washington và các đối tác khu vực của nước này[3] có thể tránh được tình trạng leo thang căng thẳng tới mức nguy hiểm, chỉ khi họ khuyến khích Trung Quốc tuân thủ phán quyết, đồng thời làm rõ với Bắc Kinh rằng nước này không bị mắc kẹt bởi điều này.

Vùng lãnh thổ biệt lập

Phán quyết của tòa đáng chú ý bởi một số điểm mấu chốt sau. Thứ nhất, trong một động thái đáng ngạc nhiên, Tòa khẳng định tất cả các vùng lãnh thổ ở Trường Sa là đá ngầm hoặc đá, chứ không phải đảo. Sự phân biệt này có ý nghĩa quan trọng, bởi theo UNCLOS đá ngầm không thể tạo nên yêu sách đối với vùng biển và vùng trời xung quanh, và các đá chỉ được hưởng vùng lãnh hải rộng 12 hải lý. Trong khi đó, các đảo có thể tạo ra vùng đặc quyền kinh tế rộng 200 hải lý; các nước cũng có thể khẳng định các quyền đối với phần thềm lục địa nằm bên dưới. Trung Quốc khăng khăng khẳng định có chủ quyền đối với các đảo Trường Sa, và Tòa không thể ra phán quyết về quyền sở hữu hợp pháp của nước này. Bằng việc tuyên bố các thực thể ở Trường Sa là đá ngầm hoặc đá, Tòa giới hạn đáng kể các yêu sách mà Trung Quốc có thể đưa ra đối với vùng biển và vùng trời xung quanh. Theo luật pháp quốc tế, tiền đồn của Trung Quốc ở các “đảo” Trường Sa (nay gọi là “đảo” sẽ là sai) cần được coi là các vùng lãnh thổ biệt lập lơ lửng ở các vùng nước thuộc vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, bởi những thực thể chỉ cách lãnh thổ của Philippines ít hơn 200 hải lý. Và Bắc Kinh không thể sử dụng Trường Sa để biện minh cho bất kỳ yêu sách nào đối với các vùng nước xung quanh.

Thứ hai, Tòa cho rằng Trung Quốc đã tiến hành các hoạt động bất hợp pháp bên trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Tòa kết luận rằng các tàu Trung Quốc đã hoạt động ở nơi họ không được phép đánh bắt, có hành động nguy hiểm đối với các tàu của Philippines, đồng thời ngăn cản các bên khác đánh bắt cá và khai thác dầu khí trong khu vực. Không chỉ có vậy, Tòa cũng phê phán Trung Quốc xây dựng đảo nhân tạo[4] trong khu vực, và kết luận hoạt động này làm tổn hại nghiêm trọng môi trường biển và làm gia tăng căng thẳng địa chính trị trong khu vực.

Cuối cùng, Tòa hoàn toàn bác bỏ yêu sách của Trung Quốc rằng nước này có quyền lịch sử đối với Biển Đông thông qua ‘đường chín đoạn’ khoanh vùng đến 90% diện tích của Biển Đông. Đường đứt đoạn được Trung hoa Dân quốc công bố vào năm 1947 và sau này được Đảng Cộng Sản Trung Quốc thông qua khi giành được chính quyền vào năm 1949. Các quan chức Trung Quốc chưa từng giải thích chính xác ý nghĩa pháp lý của đường chín đoạn, nhưng thường xuyên tuyên bố rằng nó xác lập một khu vực mà ở đó Trung Quốc có thể khai thác các tài nguyên. Tòa nhận thấy rằng không có cơ sở đối để Bắc Kinh yêu sách các quyền liên quan đến đường chín đoạn. Ngay cả khi Trung Quốc có thể có một số đặc quyền tại một thời điểm nhất định nào đó thì các quyền đó cũng bị thay thế bởi UNCLOS này khi nước này phê chuẩn UNCLOS năm 1996.

Phán quyết của Tòa đã bác bỏ yêu sách của Trung Quốc ở Biển Đông và đem lại một chiến thắng giòn giã cho Philippines. Nhưng chiến thắng này có thể đổi bằng cái giá khá đắt nếu Trung Quốc phản ứng bằng hành động ngày càng hiếu chiến.

Tình hình thật sự bế tắc?

Như đã đề cập ở trên, phần lớn các nhà quan sát mong đợi tòa sẽ một phán quyết nhìn chung có lợi cho Philippines. Đa số họ nghĩ rằng phán quyết sẽ để lại ít nhiều dư địa cho Trung Quốc hành động. Cách thức mà Tòa có thể làm để hoàn toàn vô hiệu hóa đường chín đoạn mà không bác bỏ trực diện lập luận rằng Trung Quốc có quyền lịch sử ở Biển Đông, đó là chỉ ra sự mập mờ của đường chín đoạn và tuyên bố rằng tất cả các yêu sách biển của Trung Quốc phải dựa trên UNCLOS.

Nếu Tòa chọn cách thức bác bỏ ‘mềm’ như vậy sẽ khiến Trung Quốc có cơ hội giá trị để giữ thể diện. Sau phán quyết, Bắc Kinh có thể chính thức lần đầu tiên làm rõ yêu sách đường chín đoạn, điều chỉnh nó thành một yêu sách hẹp hơn đối với các vùng lãnh thổ biệt lập và các quyền lợi biển thay vì đưa ra một yêu sách mơ hồ với toàn bộ Biển Đông. Điều này giúp quan điểm của Trung Quốc phù hợp hơn với UNCLOS đồng thời cho phép Bắc Kinh thuyết phục người dân rằng đây không phải là thất bại. Nhưng do tòa đã bác bỏ toàn bộ yêu sách quyền lịch sử của Trung Quốc ở Biển Đông, Bắc Kinh hiện nay hoặc tiếp tục bác bỏ hoàn toàn phán quyết của Tòa hoặc đưa ra một lời giải thích mới cho người dân tại sao các quyền đó bị bác bỏ, bởi giới lãnh đạo Trung Quốc từ lâu bị kẹt trong cách diễn giải mà tòa vừa phủ định.

Việc Tòa kết luận các thực thể ở Trường Sa không phải là đảo theo quy định của UNCLOS cũng đóng lại cơ hội để Bắc Kinh giữ thể diện. Trước khi phán quyết được đưa ra, nhiều khả năng tòa sẽ không đưa ra bất kỳ kết luận nào về Ba Bình, một thực thể Đài Loan kiểm soát có nhiều khả năng, hơn bất kỳ thực thể nào ở Trường Sa, đáp ứng quy chế pháp lý của một đảo. Nếu Tòa quả thực muốn tránh câu hỏi này, có thể cho Trung Quốc một lối thoát khác: Trung Quốc cũng có yêu sách với Ba Bình bởi nước này tuyên bố chủ quyền đối với Đài Loan, Bắc Kinh có thể biện minh, ít nhất với người dân Trung Quốc, rằng khi Trung Quốc và Đài Loan thống nhất thì cuối cùng Trung Quốc sẽ sở hữu Ba Bình và do đó sở hữu một khu vực rộng lớn ở Biển Đông. Quả thực, trong trường hợp như vậy, vùng đặc quyền kinh tế tính từ Ba Bình sẽ bao trùm lên nhiều thực thể tranh chấp ở Trường Sa. Với phán quyết Ba Bình, giống như tất cả các thực thể khác ở Trường Sa, không phải là đảo, Tòa đã loại trừ khả năng này và để tuột cơ hội Trung Quốc diễn giải yêu sách rộng lớn của nước này theo cơ sở luật pháp.

Đừng coi thường phán quyết của Tòa

Trung Quốc đã bác bỏ tính hợp pháp của vụ kiện Philippines và thẩm quyền thụ lý của Tòa từ khi Manila khởi kiện vào tháng 1/2013. Bắc Kinh tuyên bố rằng phán quyết của tòa là không hợp pháp, và nước này dĩ nhiên không từ bỏ các tiền đồn của mình ở Trường Sa hoặc trả lại đại dương lượng cát đã nạo vét để bồi đắp các đảo. Trên thực tế, sau khi phán quyết được đưa ra, Trung Quốc đã đáp máy bay dân sự[5] xuống những tiền đồn này, có lẽ để chứng minh rằng họ mới thực sự là bên làm chủ tình hình.

Hiện tại, Trung Quốc có thể công khai bác bỏ hơn nữa phán quyết của Tòa bằng việc tăng cường kiểm soát thực tế trong khu vực. Ví dụ, việc Trung Quốc có thể tuyên bố vùng nhận diện phòng không ở Biển Đông, như từng làm ở Biển Hoa Đông năm 2013, khiến nhiều nước láng giềng ở Đông Nam Á rất lo ngại. Trung Quốc cũng có thể bắt đầu hoạt động cải tạo đất ở bãi cạn Scarborough mà nước này chiếm từ Philippines vào năm 2012. (Cựu quan chức Mỹ đã ám chỉ rằng Trung Quốc có thể đang chuẩn bị làm điều tương tự vào cuối năm nay.) Quân đội Trung Quốc có thể ngăn chặn tàu chiến hoặc máy bay của hải quân Mỹ khi tiến hành các hoạt động tự do hàng hải[6], gây căng thẳng giữa Bắc Kinh và Washington. Hoặc Trung Quốc có thể hành động theo cách thức ít ồn ào hơn nhưng lại gây nhiều bất ổn. Nước này có thể áp dụng nội luật mới đối với các khu vực mình kiểm soát. Hoặc Trung Quốc tuyên bố vẽ đường cơ sở[7] xung quanh Trường Sa, thể hiện nỗ lực nhằm quản lý vùng nước xung quanh.

Bất kỳ hành động nào kể trên cũng khiến các nước láng giềng của Trung Quốc thực sự lo ngại, đồng thời cho thấy Bắc Kinh không quan tâm tới việc tuân thủ các nguyên tắc của luật pháp quốc tế. Thậm chí tình hình sẽ xấu hơn nữa nếu một Trung Quốc cứng đầu và cảm thấy bị mất mặt lựa chọn rút khỏi UNCLOS. Một nước không phải thành viên của công ước nhưng tôn trọng các quy định của công ước là điều có khả năng xảy ra, và Mỹ là một ví dụ điển hình. Nhưng nếu Trung Quốc rút khỏi UNCLOS, điều này gần như báo hiệu rằng nước này không chấp nhận trật tự biển hiện nay, dẫn đến nguy cơ leo thang căng thẳng trong các tranh chấp ở Biển Đông. Hành động rút khỏi công ước không chỉ thể hiện Bắc Kinh có ý định phớt lờ phát quyết của Tòa mà còn cho thấy nước này không muốn bị ràng buộc bởi các quyền trên biển và những quy định khác của UNCLOS quy định về việc sử dụng tự do các tài sản chung toàn cầu.

Tuy nhiên có những lý do để Trung Quốc không làm như vậy. Thứ nhất, mặc dù phán quyết của Tòa đã giáng một đòn mạnh vào yêu sách biển của nước này, các quyền đối với vùng biển và vùng trời, thẩm quyền trong việc tiến hành một số hoạt động ở đây, nhưng Tòa không phán quyết về yêu sách chủ quyền của Trung Quốc đối với các lãnh thổ ở Biển Đông, điều này nằm ngoài phạm vi của UNCLOS. Chính vì vậy, Bắc Kinh có lý khi lập luận rằng chủ quyền đối với các đá ngầm và đá đang là đối tượng tranh chấp ở Biển Đông sẽ không bị ảnh hưởng. Về mặt pháp lý, Trung Quốc không thể tuyên bố khu vực quân sự ở vùng biển và vùng trời xung quanh các đá mà nước này kiểm soát, cũng không thể làm như vậy ngoài phạm vi 12 hải lý tính từ các thực thể này. Nhưng nếu nhấn mạnh đến yêu sách chủ quyền thay vì yêu sách biển, Bắc Kinh có thể hướng sự chú ý của dư luận khỏi thất bại pháp lý của mình.

Thứ hai, sau một vài năm đẩy mạnh hoạt động cải tạo đảo, Bắc Kinh có lý do để tránh làm các nước láng giềng xa lánh thêm. Nhiều nước trong số này, đáng chú ý là các thành viên của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), ngày càng lo ngại về động thái của Bắc Kinh trong những năm gần đây và thực sự ủng hộ việc giải quyết tranh chấp thông qua các cơ chế của luật pháp quốc tế. Nếu Trung Quốc có các động thái hiếu chiến mới, điều này sẽ làm tăng thêm cảm giác bất mãn, thúc đẩy những nước này tăng cường sức mạnh quân sự để đối trọng với Bắc Kinh.

Còn một cách thức khác để xoa dịu thất bại cay đắng của Trung Quốc. Tân Tổng thống Philippines ông Rodrigo Duterte[8] đã phát đi tín hiệu rằng ông quan tâm tới một cách tiếp cận mang tính hòa giải hơn với Bắc Kinh và để ngỏ khả năng nối lại đàm phán với Trung Quốc về việc cùng chia sẻ tài nguyên ở Biển Đông. Nếu chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chấp nhận đề xuất của ông Duterte, ông Tập có thể đạt được một thỏa thuận với Manila cho phép Trung Quốc tiếp tục tuyên bố một số quyền đối với các tài nguyên ở một số khu vực xa xôi trong Biển Đông.

Cách thức xoa dịu tình hình

Manila có lẽ là bên hài lòng nhất với phán quyết của Tòa, và tất cả các bên hiện nay có lợi ích lớn trong việc đảm bảo tình hình không căng thẳng thêm. Phán quyết đã tạo ra một tiền lệ pháp lý quan trọng: các nguyên tắc định hướng cho phán quyết của Tòa hiện là một phần của luật pháp quốc tế, và các quốc gia phải tuân theo và ủng hộ các nguyên tắc này nếu họ muốn các bên khác ủng hộ họ trong tương lai. Vụ việc liên quan đến nhiều tranh chấp biển của một số nước châu Á. Các nước khác, từ Nhật Bản tới Việt Nam, đang xem xét vụ kiện của Philippines trong trường hợp của riêng họ, và quán quyết của tòa cũng tạo ra một số thay đổi tích cực nếu những nước này tự tin theo đuổi phương thức sử dụng trọng tài để phân xử. Mặc dù tranh chấp Biển Đông có căn nguyên lịch sử sâu xa, nhưng các tranh chấp này bùng phát trở lại những năm gần đây do năng lực quân sự ngày càng tăng cho phép Trung Quốc áp đặt yêu sách của họ. Nếu Trung Quốc đi xa hơn bằng việc cố ý coi thường phán quyết của Tòa hoặc rút khỏi UNCLOS, điều này sẽ phá hủy trật tự biển vốn dĩ đã bị Trung Quốc làm lung lay.

Mỹ và các nước đồng minh có thể thực hiện một số hành động để củng cố phán quyết của tòa mà không chọc giận Trung Quốc. Trước tiên, Mỹ và các quốc gia có cùng quan điểm trên thế giới cần tiếp tục bày tỏ sự ủng hộ đối với tiến trình pháp lý; kêu gọi Trung Quốc và Philippines tuân thủ phán quyết; đồng thời không đưa ra quan điểm về tranh chấp chủ quyền. Bộ Ngoại giao Mỹ cần hợp tác chặt chẽ nhưng thầm lặng với các bên tranh chấp khác, những nước đang cân nhắc tiến hành vụ kiện của riêng họ, để giúp những nước này hiểu rõ phán quyết có ảnh hưởng thế nào đối với mục tiêu của họ. Và Mỹ cần tuyên bố rõ  ràng rằng nước này sẽ nghiên cứu những tác động của phán quyết đối với các yêu sách đảo của mình.

Về phần mình, Bộ Quốc phòng Mỹ cần tiếp tục tuần tra tự do hàng hải[9]. Hoạt động này giúp củng cố phán quyết sau một vài tuần tạm ngừng hoạt động này để giảm bớt căng thẳng. Mỹ cần triển khai hoạt động này một cách không ồn ào và phô trương: thông điệp nên thể hiện khía cạnh luật pháp chứ không phải quân sự, và người tiếp nhận thông điệp sẽ là Trung Quốc.

Cuối cùng, các quan chức Mỹ cần hợp tác chặt chẽ với những người đồng cấp Trung Quốc, khuyến khích họ đàm phán với các bên tranh chấp khác ở Biển Đông, đặc biệt là Philippines[10], thúc đẩy tiến trình thảo luận về bộ quy tắc ứng xử ràng buộc với các nước ASEAN, một thỏa thuận đa phương được chờ đợi lâu nay giúp hình thành một hệ nguyên tắc hướng dẫn hành xử ở Biển Đông. Bộ quy tắc có khả năng sẽ duy trì nguyên trạng lãnh thổ và chính trị ở vùng biển này, giúp Trung Quốc trấn an các nước láng giềng rằng mục tiêu dài hạn của nước này không phải là một mối đe dọa. Các quan chức Mỹ cần cảnh báo những người đồng cấp ở Bắc Kinh rằng cánh cửa đàm phán hiện nay sẽ khép lại nếu Trung Quốc tiếp tục có hành động quyết đoán, như xây dựng ở bãi cạn Scarborough, và nếu nước này không làm như vậy, sẽ có nhiều dư địa cho hợp tác giữa Trung Quốc và các nước láng giềng, giữa Trung Quốc và Washington. 

Mỹ và Trung Quốc cần thúc đẩy các biện pháp xây dựng lòng tin[11] mà hai bên đã đồng thuận tại Đối thoại Chiến lược Kinh tế Mỹ - Trung vào tháng 6, nhằm giảm thiểu rủi ro đụng độ bất ngờ. Điều này thể hiện thiện chí giữa hai nước, đồng thời cho khu vực thấy rằng không bên nào muốn nổ ra xung đột giữa các cường quốc ở Biển Đông cũng như phát sinh các vấn đề biển, rằng hai nước cam kết hành động có trách nhiệm. Nhìn chung, quan chức Mỹ cần làm rõ rằng phán quyết của Tòa đã đẩy Trung Quốc đến một ngã rẽ pháp lý, nhưng Bắc Kinh vẫn còn những lựa chọn hợp lý. Giải quyết thách thức hiện nay một cách hòa bình, trên cơ sở luật pháp sẽ là lợi ích của tất cả các bên, bao gồm, và đặc biệt là, lợi ích của Trung Quốc./.

Tác giả Mira Rapp-Hooper là Nghiên cứu viên Cao cấp thuộc Chương trình An ninh Châu Á – Thái Bình Dương tại Trung tâm An ninh Mỹ mới (CNAS). Bài viết đăng trên trang “Foreign affairs” (ngày 22/7/2016).

Người dịch: Đinh Anh

Bài dịch thuộc bản quyền Nghiên cứu Biển Đông. Đề nghị chỉ được dẫn đường link, không đăng lại khi chưa có sự đồng ý của Ban Biên tập.



[1] https://www.foreignaffairs.com/articles/china/2016-03-21/chinas-short-term-victory-south-china-sea

[2] https://www.foreignaffairs.com/articles/china/2016-07-14/us-hypocrisy-south-china-sea

[3] https://www.foreignaffairs.com/articles/china/2016-02-08/confronting-china-south-china-sea

[4] https://www.foreignaffairs.com/articles/east-asia/2015-04-09/china-s-island-builders

[5] http://uk.reuters.com/article/uk-southchinasea-ruling-airport-idUKKCN0ZT0Z4

[6] https://www.foreignaffairs.com/articles/2015-11-25/make-no-mistake

[7] http://cil.nus.edu.sg/wp/wp-content/uploads/2013/04/Session-2-Schofield-Baselines-Issues-in-the-South-China-Sea.pdf

[8] http://www.nytimes.com/2016/05/12/world/asia/philippines-election-rodrigo-duterte.html

[9] https://www.foreignaffairs.com/articles/united-states/2015-10-12/all-good-fon

[10] https://www.foreignaffairs.com/regions/philippines

[11] http://www.state.gov/r/pa/prs/ps/2016/06/258157.htm

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Chiến lược thống trị Biển Đông của Trung Quốc: Sao chép Đế quốc Anh

Chiến lược thống trị Biển Đông của Trung Quốc: Sao chép Đế quốc Anh

Trong khi sự thống trị của Anh trên biển và đại dương trong các thế kỷ XVIII và XIX được biết đến nhiều hơn, ngày nay rất ít người nhớ rằng khi đó người Hà Lan chứ không phải người Anh mới giữ vị thế cường quốc biển lớn nhất thế giới.

Đọc tiếp...

Nguy cơ Mỹ để mất các lợi ích ở Biển Đông

Nguy cơ Mỹ để mất các lợi ích ở Biển Đông

Mỹ cần nắm bắt cơ hội khi Chính quyền của ông Duterte nhận ra Bắc Kinh không hề đem lại hy vọng cho họ. Nhất là từ ngày 1/5, khi Trung Quốc bắt đầu thực thi lệnh cấm đánh bắt cá tại các khu vực, bao gồm cả tại bãi cạn Scarborough.

Đọc tiếp...

Ba lựa chọn của Mỹ để ngăn chặn Trung Quốc ở Biển Đông

Ba lựa chọn của Mỹ để ngăn chặn Trung Quốc ở Biển Đông

Câu hỏi được đặt ra là Washington và các đồng minh nên làm gì? Trong 5 năm qua, Trung Quốc đã xây dựng 12 cơ sở quân sự quan trọng tại Biển Đông, bao gồm 3 căn cứ kiên cố cho không quân.

Đọc tiếp...

Chiến tranh phức hợp có thể bảo vệ lợi ích của Mỹ ở Biển Đông

Chiến tranh phức hợp có thể bảo vệ lợi ích của Mỹ ở Biển Đông

Các thiết bị không người lái có thể là một giải pháp lý tưởng cho chiến tranh phức hợp. Với các thiết bị này, Mỹ có thể tăng cường việc tiếp cận các tàu của Trung Quốc, đồng thời tránh bị xem là khiêu khích hay đối mặt với các chạm không mong muốn.

Đọc tiếp...

An ninh đường biển tại châu Á: Châu Âu không thể thờ ơ

An ninh đường biển tại châu Á: Châu Âu không thể thờ ơ

Trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng quyết đoán ở khu vực, những nghi ngại về cam kết đối với Châu Á của Mỹ, Châu Âu cần tham gia đối thoại và xác định lập trường của mình, đóng góp vào sự tái cân bằng lực lượng tại một khu vực châu Á mà tầm quan trọng chiến lược của nó vượt qua khuôn khổ khu vực.

Đọc tiếp...

Vai trò của Singapore trong tranh chấp Biển Đông

Vai trò của Singapore trong tranh chấp Biển Đông

Là một quốc gia nhỏ bé, khan hiếm tài nguyên, Singapre luôn nhận thực không thể dựa vào sức mạnh bản thân để phát triển kinh tế và bảo vệ an ninh quốc gia. Đây chính là đặc trưng “văn hóa khủng hoảng” nước nhỏ của Singapre. Và đó chính là nguyên nhân khiến Singapre rất lo sợ cục diện cân bằng nước lớn ở Biển Đông bị phá vỡ.

Đọc tiếp...

Lý do Indonesia và Úc không thể tuần tra chung tại Biển Đông

Lý do Indonesia và Úc không thể tuần tra chung tại Biển Đông

Từ năm 2016, Indonesia đã có những cơ hội để có thể thay đổi chính sách trong vấn đề Biển Đông, nhưng dường như có rất ít bằng chứng cho thấy Indonesia đã tận dụng điều đó. Quan điểm của Indonesia về Biển Đông vẫn còn khá mơ hồ.

Đọc tiếp...

"Pháo đài khổng lồ" của Trung Quốc trên Biển Đông

Nhờ sự kết hợp giữa các tàu mặt nước, các pháo phòng không cùng tàu ngầm tấn công thông thường và tàu ngầm hạt nhân, giá trị chiến lược của căn cứ quân sự Ngọc Lâm ở cực Nam của đảo Hải Nam ngày càng gia tăng.

Đọc tiếp...

Hội nghị hải quân - Giải pháp cho vấn đề Biển Đông?

Hội nghị hải quân - Giải pháp cho vấn đề Biển Đông?

Một hiệp ước kiểm soát vũ khí hải quân có sự tham gia của Trung Quốc có thể giải quyết vấn đề hóc búa nhất trong khu vực. Hiện nay, cuộc chạy đua vũ khí hải quân giữa Trung Mỹ đã bắt đầu hình thành và có thể phát triển theo chiều hướng nguy hiểm, giống như cuộc chạy đua tàu chiến Anh-Đức trong thập niên đầu của thế kỷ trước.

Đọc tiếp...

Chính sách Biển Đông của Lào: Nguyên nhân và tác động

Chính sách Biển Đông của Lào: Nguyên nhân và tác động

Nghiên cứu Biển Đông xin giới thiệu góc nhìn của học giả Trung Quốc Chen Xiang, Học viện Chính trị và Quan hệ Quốc tế, về chính sách Biển Đông của Lào. Trong bài viết, tác giả lập luận chính sách Biển Đông của Lào phản ánh lợi ích quốc gia và các toan tính của Lào trong quan hệ với Trung Quốc và Việt Nam. 

Đọc tiếp...

Lý do Trung Quốc sửa đổi Luật an toàn giao thông hàng hải

Lý do Trung Quốc sửa đổi Luật an toàn giao thông hàng hải

Chiến dịch dài hơi của Trung Quốc nhằm biến Biển Đông thành lãnh thổ của mình đang được tiến hành khẩn trương. Vì vậy, những quốc gia tôn trọng quyền tự do hàng hải cần bác bỏ chiến dịch này dưới mọi hình thức.

Đọc tiếp...

Vấn đề Biển Đông: Câu hỏi nhiều hơn câu trả lời

Vấn đề Biển Đông: Câu hỏi nhiều hơn câu trả lời

Mặc dù chưa rõ ASEAN - Trung Quốc có thể chính thức hóa bộ quy tắc ứng xử hay không, nhưng chắc chắn sẽ xuất hiện một số yếu tố cản trở nỗ lực này. Bộ quy tắc này không trao cho ASEAN quyền hợp pháp để kiểm tra hành vi của các bên yêu sách, chứ chưa nói đến giám sát hay buộc các bên tuân thủ.

Đọc tiếp...

Kết luận mang tính bước ngoặt ở Biển Đông: Phạm vi và Tác động của Phán quyết Toà Trọng tài

Kết luận mang tính bước ngoặt ở Biển Đông: Phạm vi và Tác động của Phán quyết Toà Trọng tài

Bài viết này nhằm ba mục đích: thứ nhất, để chỉ ra các đặc điểm của Tòa Trọng tài và địa vị pháp lý của phán quyết; thứ hai để tóm tắt những kết luận chính của Toà; thứ ba để tìm hiểu những tác động tiềm tàng của phán quyết đối với cả trong và ngoài khu vực Biển Đông.

Đọc tiếp...

Chính trị nội bộ trong cách tiếp cận của Indonesia đối với phán quyết của Tòa Trọng tài và vấn đề Biển Đông

Chính trị nội bộ trong cách tiếp cận của Indonesia đối với phán quyết của Tòa Trọng tài và vấn đề Biển Đông

Phản ứng tức thì của Indonesia trước phán quyết của Tòa Trọng tài ngày 12 tháng 7 năm 2016 thật sự mờ nhạt. Khi xem xét kỹ hơn, tuyên bố này có vẻ lại là một ví dụ nữa về cách tiếp cận không nhất quán của Indonesia đối với vấn đề Biển Đông cũng như đối với các hành vi xâm phạm EEZ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Giải mã sự thay đổi trong chính sách Biển Đông của Mỹ

Giải mã sự thay đổi trong chính sách Biển Đông của Mỹ

Hoạt động cải tạo và quân sự hóa các thực thể ở Biển Đông đã dẫn đến một sự đánh giá lại vai trò của Biển Đông như là một phần trong lợi ích cốt lõi lớn hơn của Mỹ, và trong đại chiến lược của Mỹ ở Tây Thái Bình Dương. Phản ứng của Mỹ giờ đây đã chủ động hơn nhằm ngăn chặn Trung Quốc cũng như theo đuổi mục tiêu buộc Trung Quốc phải “trả giá” cho hành động của mình.

Đọc tiếp...

Biển Đông – một số nguyên tắc chiến lược căn bản cho chính quyền mới của Mỹ

Biển Đông – một số nguyên tắc chiến lược căn bản cho chính quyền mới của Mỹ

Nhằm chống lại những nỗ lực của Trung Quốc kiểm soát Biển Đông, Mỹ cần một chiến lược bền vững để thúc đẩy các khả năng của đồng minh, bạn bè và đối tác, hợp tác hiệu quả hơn với các đối tác và đồng minh có khả năng, và củng cố trật tự khu vực.

Đọc tiếp...

Mỹ có nên tái vũ trang Đông Nam Á để đối phó Trung Quốc?

Mỹ có nên tái vũ trang Đông Nam Á để đối phó Trung Quốc?

Tái vũ trang cho các quốc gia Đông Nam Á để nhằm chống lại Trung Quốc sẽ là một chiến lược sai lầm khi mà khu vực này cần sự ổn định, cấu trúc trung tâm để duy trì sự cân bằng cán cân quyền lực trong khu vực và hơn nữa là nhằm giữ vững một môi trường hòa bình, ổn định để phát triển.

Đọc tiếp...

Chủ nghĩa đơn phương có phục vụ cho lợi ích của Mỹ ở Biển Đông?

Chủ nghĩa đơn phương có phục vụ cho lợi ích của Mỹ ở Biển Đông?

Việc Tổng thống Trump nhấn mạnhnước Mỹ trên hếtkhiến nhiều người quan ngại rằng nước Mỹ dưới thời Tổng thống Trump sẽ không tái cam kết đối phó với những tác động an ninh trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng mạnh lên. Vậy, chủ nghĩa đơn phương có phục vụ cho lợi ích của Mỹ Biển Đông hay không?

Đọc tiếp...

Cách tiếp cận của Malaysia về tranh chấp Biển Đông sau phán quyết của Tòa trọng tài

Cách tiếp cận của Malaysia về tranh chấp Biển Đông sau phán quyết của Tòa trọng tài

Malaysia có truyền thống áp dụng cách tiếp cận “giữ an toàn” ở Biển Đông vừa để bảo vệ yêu sách của nước này vừa để duy trì mối quan hệ song phương quan trọng với Trung Quốc. Phán quyết của Tòa đã mở ra cơ hội cho Malaysia theo đuổi hai mục tiêu trong tiếp cận truyền thống đó: củng cố luật pháp quốc tế và hỗ trợ cho yêu sách mà Malaysia đang tìm cách bảo vệ.

Đọc tiếp...

Trung Quốc chuẩn bị thử phản ứng của tân Chính quyền Mỹ?

Trung Quốc chuẩn bị thử phản ứng của tân Chính quyền Mỹ?

Các chính phủ nước ngoài thường muốn thử phản ứng của các tân tổng thống Mỹ như là một cách để họ cách chào đón mỗi vị tổng thống Mỹ sau khi nhậm chức. Trung Quốc có thể tuyên bố một Vùng ADIZ tại Biển Đông, hay xây dựng cơ sở quân sự tại bãi cạn Scarborough. Điều này gần như chắc chắn sẽ đi quá giới hạn đối với Mỹ.

Đọc tiếp...

“Một vành đai, một con đường” và sự tái cân bằng chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

“Một vành đai, một con đường” và sự tái cân bằng chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

“Một vành đai, một con đường” phải dựa vào việc Trung Quốc và các nước ven bờ xây dựng quan hệ tốt đẹp trên cơ sở tin cậy lẫn nhau về chính trị. Như vậy, điều đầu tiên Trung Quốc cần làm là phải tạo lòng tin, mà trước hết là vấn đề Biển Đông.

Đọc tiếp...

Đã đến lúc vượt qua Bắc Kinh ở Biển Đông

Đã đến lúc vượt qua Bắc Kinh ở Biển Đông

Mỹ nhất thiết phải vượt ra ngoài cái gọi là “xoay trục” và “tái cân bằng” tiến tới một sự can dự quân sự toàn diện hơn với khu vực mà có thể được gọi là Chương trình quan hệ đối tác an ninh khu vực.

Đọc tiếp...

Làm thế nào để hạ nhiệt tình hình Biển Đông?

Làm thế nào để hạ nhiệt tình hình Biển Đông?

Trong số những vấn đề phức tạp của quan hệ Trung-Mỹ, không có vấn đề nào nguy hiểm hơn vấn đề tranh chấp chủ quyền trên khu vực Biển Đông. Cần thiết phải có phương thức tránh xung đột giữa hai nước, nhưng đâu là bước đi cần thiết và khả thi?

Đọc tiếp...

Mỹ có nên quá chú trọng vào FONOP?

Mỹ có nên quá chú trọng vào FONOP?

Việc đẩy mạnh quá mức nhận thức của công chúng đối với FONOP có thể dẫn tới việc sử dụng thái quá cách thức này trong khi giới hoạch định chính sách vẫn còn nhiều lựa chọn khác để thúc đẩy tự do hàng hải và hàng không trong khu vực. 

Đọc tiếp...

Tại sao Biển Đông lại là một thử thách quan trọng đối với ASEAN?

Tại sao Biển Đông lại là một thử thách quan trọng đối với ASEAN?

Nếu thất bại trong việc giải quyết tranh chấp Biển Đông, ASEAN sẽ đánh mất sự tín nhiệm của mình ở cấp quốc tế với tư cách là một tổ chức khu vực hiệu quả, và giữa các nước thành viên với tư cách là bên đảm bảo đáng tin cậy cho an ninh và thịnh vượng của các thành viên.

Đọc tiếp...

ASEAN nên làm gì trong tranh chấp Biển Đông?

ASEAN nên làm gì trong tranh chấp Biển Đông?

Trong bối cảnh ASEAN đang phải đối mặt các thách thức từ tranh chấp biển, bài viết đưa ra 3 khuyến nghị về việc làm thế nào để hồi sinh ASEAN: Tăng cường hợp tác và phát triển bên trong ASEAN để thu hẹp khoảng cách lợi ích giữa các nước thành viên; tái định nghĩa thuật ngữ "tham vấn" và "đồng thuận"; trao quyền cho Hội đồng cấp cao ASEAN.

Đọc tiếp...

Tại sao ASEAN không thể thống nhất về vấn đề Biển Đông?

Tại sao ASEAN không thể thống nhất về vấn đề Biển Đông?

Thất bại của ASEAN không chỉ đơn giản là kết quả của nỗ lực của Trung Quốc nhằm chia rẽ các nước thành viên ASEAN. Nhiều yếu tố khác nhau cùng tồn tại ở 3 cấp độ – cấp nhà nước, cấp quốc tế và cấp tổ chức – cùng đóng một vai trò trong việc cản trở sự đoàn kết của ASEAN.

Đọc tiếp...

Cơ chế Giải quyết Tranh chấp của Công ước luật biển và áp dụng cho Biển Đông

Cơ chế Giải quyết Tranh chấp của Công ước luật biển và áp dụng cho Biển Đông

Bài viết đánh giá các xu hướng của tranh chấp Biển Đông và khả năng áp dụng các cơ chế giải quyết tranh chấp của Công ước luật biển. Từ đó giúp xác định các lựa chọn hành động tương lai cho các bên trong quản lý và giải quyết các tranh chấp ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Nguyên tắc và phương pháp phân định biển thông qua các án lệ quốc tế

Nguyên tắc và phương pháp phân định biển thông qua các án lệ quốc tế

Bài viết đánh giá tiến trình mà các Tòa án và Tòa trọng tài xử lý các vụ kiện liên quan đến phân định biển với cách tiếp cận ba bước, bao gồm (i) thiết lập đường phân định tạm thời; (ii) xem xét toàn bộ các yếu tố liên quan có ảnh hưởng; và (iii) kiểm tra kết quả. Trên cơ sở đó, bài viết thảo luận về nhiệm vụ của các Tòa án  trong việc giải quyết các tranh chấp liên quan đến phân định biển.

Đọc tiếp...

‘Vùng biển tranh chấp’: Hướng tới một khuôn khổ hợp tác chung ở Biển Đông

‘Vùng biển tranh chấp’: Hướng tới một khuôn khổ hợp tác chung ở Biển Đông

Bài viết phân loại các tranh chấp khác nhau trên Biển Đông nhằm phân biệt giữa ‘tranh chấp về các yêu sách trên biển’ và ‘các vùng biển tranh chấp’. Khái niệm thứ hai có lẽ là khái niệm phù hợp cho các đàm phán về phát triển chung trên Biển Đông. Bài viết cũng đưa ra một số câu hỏi cần được trả lời để giúp các bên tranh chấp trên Biển Đông có thể định nghĩa và nhất trí với các vùng, cụ thể là ‘vùng biển tranh chấp’, để phục vụ quá trình phát triển chung.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 9230 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin