28 - 1 - 2020 | 21:50
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU NƯỚC NGOÀI Liệu Trung Quốc có thay đổi cách tiếp cận về Biển Đông vào năm 2015?

Liệu Trung Quốc có thay đổi cách tiếp cận về Biển Đông vào năm 2015?

Email In PDF.

Một vài người cho rằng Bắc Kinh có thể sẽ điều chỉnh cách tiếp cận của mình trong năm 2015. Tuy nhiên, lịch sử lại cho thấy rằng “cẩn tắc vô ưu”. Dù Trung Quốc có điều chỉnh cách tiếp cận của mình đi nữa, thì nhiều khả năng chúng ta vẫn sẽ tiếp tục được chứng kiến một năm đầy biến động về vấn đề Biển Đông.

 

 

Xem xét một chuỗi những bất ngờ chúng ta đã được chứng kiến tại Biển Đông trong một vài năm trở lại đây, việc đưa ra những dự đoán tổng thể về những gì có thể xảy ra vào năm 2015 sẽ là vô ích. Tuy vậy, trong vài tháng qua, đã có một loạt các cuộc tranh luận trong tầng lớp trí thức về việc liệu Trung Quốc có thay đổi cách tiếp cận của mình đối với vấn đề Biển Đông trong năm 2015 hay không. Do vậy, nhu cầu xem xét ngắn gọn liệu khả năng này liệu có xảy ra hay không và nó sẽ báo hiệu điều gì là cần thiết.

Kể từ khi Tập Cận Bình lên nắm quyền, chúng ta đã được chứng kiến việc Trung Quốc sử dụng chiến lược mà tôi gọi là “sự quyết đoán tiệm tiến” trên Biển Đông. Cách tiếp cận “quyết đoán tiệm tiến” này gồm hai phần, thường được triển khai đồng thời một cách có tính toán.

Phần đầu tiên là thay đổi thực trạng theo hướng có lợi cho Trung Quốc ở bất cứ nơi nào có thể nhằm thúc đẩy yêu sách của Trung Quốc như đã vạch ra trong đường lưỡi bò đầy tai tiếng. Các hoạt động được tiến hành rất đa dạng, từ cải tạo đất ở quần đảo Trường Sa cho đến ngang nhiên chiếm lấy các thực thể, giống như Trung Quốc đã từng làm với Bãi cạn Scarborough (Hoàng Nham).

Thế nhưng, trọng tâm thực sự của phần tiếp cận này nằm ở chỗ Trung Quốc hành động theo từng bước một, không để bất kì một động thái đơn lẻ nào đủ mạnh đến mức kéo Mỹ vào xung đột hay khiến các nước tranh chấp trong ASEAN phải bắt tay với Washington hoặc các chủ thể khác nhằm chống lại Bắc Kinh. Và, những hành động ấy, tựu chung lại, vẫn củng cố được cho lập trường của Trung Quốc về lâu về dài.

Phần thứ hai được tiến hành đồng thời đó là tiếp tục thắt chặt mối quan hệ kinh tế với các nước Đông Nam Á, kéo các nước này lại gần hơn trong quỹ đạo của Trung Quốc. Biện pháp này không chỉ thúc đẩy mục tiêu phát triển kinh tế và tăng cường vai trò lãnh đạo khu vực của Trung Quốc mà còn khiến các nước ASEAN phải suy nghĩ kĩ về việc thách thức Bắc Kinh trên Biển Đông.

Chiến lược này góp phần duy trì sự chia rẽ trong nội khối ASEAN, giữa các nước dễ ngả theo mong muốn của Trung Quốc, điển hình là Campuchia, với những nước khác có phần cứng rắn hơn. Duy trì sự chia rẽ trong ASEAN là đặc biệt quan trọng đối với Trung Quốc để có thể tiếp tục thúc đẩy phương án giải quyết tranh chấp song phương mà Trung Quốc ưa thích, thay vì phải giải quyết với cả khối ASEAN. Đó là lý do tại sao Bắc Kinh từng cô lập Philippines trong quá khứ khi nước này công khai nộp đơn kiện lên tòa trọng tài tại La-Hay, trong khi lại ca ngợi phương pháp tiếp cận “ngoại giao kín đáo” của Malaysia.

Giả định của chiến lược “quyết đoán tiệm tiến” hai phần này là dần dần theo thời gian (theo hướng có lợi cho Trung Quốc), một Trung Quốc mạnh mẽ hơn nữa sẽ thay đổi hiện trạng theo hướng rất có lợi cho mình và giảm thiểu đáng kể ảnh hưởng của các nước ASEAN, khiến các nước này không thể làm gì để xoay chuyển tình huống nữa. Nói cách khác, không như nhận định của một số nhà quan sát rằng đang tồn tại mâu thuẫn giữa việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ yêu sách chủ quyền chống lại các nước yêu sách trong ASEAN và tìm kiếm hợp tác kinh tế sâu rộng hơn với Đông Nam Á, Bắc Kinh lại nhìn nhận hai chính sách này như hai mặt của một đồng xu.

Tuy nhiên, một vài ý kiến cho rằng trong giai đoạn đầu năm 2015, Trung Quốc có thể thay đổi chiến lược hoặc ít nhất là làm dịu đi tình hình căng thẳng trên Biển Đông. Tại phiên bế mạc gần đây của Hội nghị Trung ương về Quan hệ Đối ngoại vào tháng 12/2014, các nhà lãnh đạo Trung Quốc đã khẳng định quyết tâm rằng Trung Quốc sẽ tập trung vào việc củng cố quan hệ với các nước láng giềng hơn là với các cường quốc khác. Trong khi ý nghĩa thực sự của kết luận này còn chưa rõ ràng, chuyên gia hàng đầu về Trung Quốc Bonnie Glaser đã chia sẻ với các khán giả tại Trung tâm Chiến lược và Nghiên cứu Quốc tế (CSIS) rằng có thể Bắc Kinh đã nhận ra những hành vi khiêu khích của mình trên Biển Đông đã làm rạn nứt quan hệ giữa Trung Quốc với các nước láng giềng. Trước tình hình đó, Trung Quốc có thể đang “điều chỉnh” chính sách đối ngoại của mình để cải thiện các mối quan hệ này, và nhờ đó căng thẳng tại Biển Đông có thể được giảm thiểu trong năm 2015. Điều này cho phép Trung Quốc cải thiện quan hệ với một số nước ASEAN cũng như dành thời gian cho các sáng kiến kinh tế “cùng có lợi” của họ như Ngân hàng Đầu tư Cơ sở Hạ tầng Châu Á hay Con đường Tơ lụa trên Biển trong thế kỷ 21.

Nếu ai mong muốn tìm kiếm các dấu hiệu của sự thay đổi chính sách này thì cũng đã có một số. Trung Quốc – vốn nổi tiếng với lối nói văn hoa – đã tuyên bố năm 2015 là “năm của hợp tác biển giữa ASEAN và Trung Quốc”. Cụ thể hơn, Thủ tướng Lý Khắc Cường đã khẳng định vào tháng 11/2014 rằng, trong năm 2015, Trung Quốc sẽ triển khai các dự án thuộc Quỹ Hợp tác Biển Trung Quốc – ASEAN mà nước này đứng ra thiết lập vào năm 2012. Điều này mang ý nghĩa quan trọng bởi những dự án này có liên quan tới Tuyên bố về ứng xử các bên ở Biển Đông (DOC) giữa Trung Quốc và ASEAN. Thúc đẩy các dự án cho phép Bắc Kinh khẳng định rằng, trên thực tế, Trung Quốc vẫn nghiêm chỉnh tuân thủ DOC kể cả khi nước này tiếp tục trì hoãn đàm phán về một bộ quy tắc ứng xử mang tính ràng buộc hơn (COC). Tuy các nước ASEAN muốn kí kết COC sớm nhất có thể, một vài nước như Malaysia đã hoan nghênh những nỗ lực của Trung Quốc trong việc thực hiện DOC thông qua các dự án cụ thể, kể cả khi những tiến độ của nó còn rất chậm chạp.

Trên bình diện song phương, Bắc Kinh đã đầu tư thời gian hàn gắn quan hệ với Việt Nam vào cuối năm 2014 sau khi triển khai một giàn khoan gần quần đảo Hoàng Sa – động thái gây căng thẳng xảy ra vào đầu năm. Quan hệ với Philippines cũng đang theo chiều hướng bớt thù địch hơn trong thời gian gần đây, nhất là khi Trung Quốc công khai giải thích rằng không loại bỏ Manila ra ngoài sáng kiến Con đường Tơ lụa trên Biển thế kỷ 21 như nhiều người khẳng định. Nhìn chung, bất chấp một số hạn chế cố hữu mà Trung Quốc phải đối mặt ở vài quốc gia, ngoại giao quyền lực mềm của Trung Quốc trong thời gian trước và sau kì họp cuối cùng của Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN vào tháng 11 năm 2014 tỏ ra khá ấn tượng: từ động thái chiến lược của các quan chức cao cấp Trung Quốc đăng các bài xã luận về quan hệ ASEAN - Trung Quốc trên một số báo của Đông Nam Á cho đến việc đạt được các thỏa thuận kinh tế với Campuchia, Myanmar và Thái Lan. Rõ ràng, Trung Quốc đã nhận ra rằng năm 2015 sẽ là một năm then chốt đối với hội nhập kinh tế khu vực – năm mà hai hiệp định “khổng lồ” là Đối tác Kinh tế Khu vực Toàn diện (RCEP) và Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) do Mỹ dẫn dắt được kì vọng sẽ kí kết xong – và chính vì vậy, Trung Quốc đang điều chỉnh chính sách ngoại giao phù hợp với bối cảnh.

Mặc dù vậy, với cái cách mà Trung Quốc đã hành xử trong quá khứ, người ta có lý do để nghi ngờ rằng mọi động thái trên không gì khác cũng chỉ là một sự thay đổi tạm thời về chiến thuật của Bắc Kinh. Vào tháng 10/2013, nhân lễ kỷ niệm lần thứ 10 của quan hệ đối tác chiến lược ASEAN-Trung Quốc, Trung Quốc đã tiết lộ, một cách khá ồn ào, về cái mà Trung Quốc gọi là chiến lược mới cho quan hệ ASEAN-Trung Quốc trong thập kỷ tiếp theo: một “khuôn khổ hợp tác hai cộng bảy” tương đối cồng kềnh. Lời kêu gọi công khai này là một phần của chuyến công du khu vực Đông Nam Á của Tập Cận Bình và Lý Khắc Cường được giới truyền thông đặc biệt chú ý. Vào thời điểm đó, đây được coi là một thắng lợi lớn đối với các nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc, đặc biệt là với sự vắng mặt của Tổng thống Mỹ Barack Obama do phải giải quyết vấn đề chính phủ Mỹ đóng cửa. Báo chí cũng đã tốn nhiều giấy mực để viết về Hội nghị Chính sách Đối ngoại kéo dài 2 ngày do Trung Quốc tổ chức cũng trong tháng 10, trong đó lần đầu tiên hướng sự tập trung vào chính sách đối ngoại của Trung Quốc đối với các nước lân cận. Một số người vào thời điểm đó cho rằng đây có thể là dấu hiệu về một chiến lược tấn công quyến rũ mới của dàn lãnh đạo mới ở Bắc Kinh đối với Đông Nam Á.

Tuy nhiên, chỉ bảy tháng sau cái gọi là “chiến lược tấn công quyến rũ” này, trong đó bao gồm việc đề xuất thành lập một nhóm làm việc mới nhằm tham vấn về khả năng khai thác chung trên biển với Việt Nam, Trung Quốc lại điều một giàn khoan dầu vào vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Hà Nội. Theo nhận định của Nguyễn Vũ Tùng, một nhà nghiên cứu của Học viện Ngoại giao Việt Nam danh tiếng, thì việc Trung Quốc thay đổi từ “một nhánh ô liu” (biểu tượng của hòa bình) sang cách hành xử đâm sau lưng đã đặt ra một câu hỏi nghiêm túc về mức độ tin tưởng của các nước ASEAN đối với các tuyên bố của Trung Quốc cũng như những dự tính lâu dài của Bắc Kinh. Nói rộng hơn, những động thái của Trung Quốc ở Đông Nam Á từ cuối năm 2013 đến nửa đầu năm 2014 là một sự cảnh báo cho những người đang tìm kiếm sự thay đổi trong cách tiếp cận vấn đề Biển Đông. Điều này còn cho thấy với việc thực thi chiến lược gia tăng sự quyết đoán, Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình, như đã được nhấn mạnh ở phần trên, tỏ ra hoàn toàn thoải mái khi tiếp tục đưa ra những miếng mồi về kinh tế đồng thời tiếp tục, thậm chí còn đẩy mạnh hơn nữa sự quyết đoán của mình ở Biển Đông sau một khoảng thời gian nhất định.

Ngay cả khi chúng ta muốn tin vào khả năng Trung Quốc sẽ tỏ ra thực sự nghiêm túc về việc bước đầu cố gắng xoa dịu tình hình ở Biển Đông vào năm 2015, thì những diễn biến trên biển trong năm nay cũng có thể đẩy Bắc Kinh vào thế quyết đoán hơn, nếu không phản ứng mạnh mẽ hơn thì cũng chủ động hơn. Nhiều người sẽ rất háo hức chờ xem liệu Bắc Kinh và các nước có yêu sách Biển Đông khác sẽ phản ứng thế nào với phán quyết của tòa trọng tài về vụ kiện của Philippines với Trung Quốc, có thể sẽ được công bố vào cuối năm 2015.

Ngoài ra, các vụ xâm nhập của tàu thuyền và ngư dân Trung Quốc vào vùng biển của các quốc gia Đông Nam Á cũng có thể châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng như đã từng có nguy cơ xảy ra trong quá khứ. Điều này không chỉ có thể xảy ra đối với Việt Nam và Philippines, những nước hiện đang tăng cường năng lực biển của mình, mà còn có thể xảy ra với Malaysia và Indonesia bởi sự cứng rắn của Bắc Kinh thời gian gần đây đã mở rộng ra  đến những phần ngoài cùng nhất của đường lưỡi bò. Malaysia và Indonesia có truyền thống cố gắng giảm nhẹ các vụ việc này bằng cách xử lý riêng với Bắc Kinh, Malaysia đặc biệt mong muốn rằng chức Chủ tịch ASEAN do nước này đảm nhận trong năm nay tập trung chủ yếu vào vấn đề xây dựng cộng đồng ASEAN, theo dự kiến sẽ được công bố vào cuối năm nay. Tuy nhiên, hai nước này cũng rất chú trọng đến việc bảo vệ chủ quyền, và có một điều rõ ràng là cả hai đang ngày càng tỏ ra khó chịu với hành vi của Bắc Kinh. Phản ứng của chính quyền Tổng thống Indonesia Jokowi trước các hành động xâm phạm của Trung Quốc sẽ rất đáng theo dõi bởi một số cố vấn của ông trong thời gian gần đây đã có những tuyên bố khá táo bạo về chính sách đối ngoại của Indonesia.

Và mặc dù Trung Quốc có thể quyết định tập trung hơn vào các nước láng giềng của mình thay vì các cường quốc lớn, thì nước này cũng không thể xem nhẹ vai trò của Mỹ ở Biển Đông và những ảnh hưởng tiềm tàng của Washington đối với hành vi của Bắc Kinh. Chính quyền Obama đã và vẫn đang cam kết hợp tác với Trung Quốc ở bất cứ lĩnh vực nào có thể, như đã thể hiện trong các thỏa thuận về khí hậu và quân sự vào cuối năm ngoái. Tuy nhiên, năm 2014 cũng cho thấy rằng Washington đang can dự sâu hơn vào vấn đề Biển Đông, qua các động thái như kí kết Thỏa thuận Tăng cường Hợp tác Quốc phòng với Philippines, nới lỏng lệnh cấm bán vũ khí sát thương đối với Việt Nam, ký kết thỏa thuận đối tác toàn diện với Malaysia trong đó bao gồm hợp tác về an ninh hàng hải và việc Bộ Ngoại giao Mỹ xuất bản một nghiên cứu về đường lưỡi bò. Các biện pháp âm thầm khác cũng đang được tiến hành hoặc đang được xem xét cho năm 2015 và xa hơn nữa. Với việc Mỹ tham gia nhiều hơn vào vấn đề Biển Đông, trong bối cảnh cuộc bầu cử tổng thống vào năm 2016 đang tới gần, thì khả năng Bắc Kinh phản ứng tiêu cực với những động thái của Mỹ hoặc chủ động thách thức ý chí của chính quyền Obama sẽ gia tăng rất nhiều.

Tất cả những điều này cho thấy dù Trung Quốc có điều chỉnh cách tiếp cận của mình đi nữa, thì nhiều khả năng chúng ta vẫn sẽ tiếp tục được chứng kiến một năm đầy biến động về vấn đề Biển Đông.

Prashanth Parameswaran là Phó Tổng biên tập của tờ The Diplomat có trụ sở tại Washington D.C, Mỹ. Ông là cây bút chuyên viết về Đông Nam Á và các vấn đề an ninh Châu Á. Bài này được đăng lần đầu tiên trên trang The Diplomat.

Người dịch: Hoàng Sơn

Hiệu đính: Minh Ngọc


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Chừng nào sức mạnh của Trung Quốc vẫn đang phát triển, ngay cả khi nước này tiếp tục hạn chế sử dụng sức mạnh, quân đội Mỹ vẫn sẽ tiếp tục tăng cường bố trí lực lượng và hiện diện quân sự, tăng cường hoạt động “tự do hàng hải” khiến Biển Đông trở thành “chiến trường”. Trong tương lai, lực lượng quân đội Mỹ sẽ không ngừng tập trung ở Biển Đông, gia tăng cường độ hành động hơn nữa.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Bầu không khí của chuyến thăm thứ 5 của Duterte đến Trung Quốc đã trở nên u ám sau các hành động của Trung Quốc như phái hàng trăm tàu cá đến đảo Thị Tứ và đâm chìm một tàu cá Philippines gần bãi Cỏ Rong trong nửa đầu năm 2019.

Đọc tiếp...

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng "họng súng" và "vỏ bọc hòa bình"

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng

"Người dân Trung Quốc đã học được giá trị của hòa bình"..."Trung Quốc chưa bao giờ tiến hành bất kỳ cuộc chiến tranh hay xung đột nào" hay "Trung Quốc luôn đi đầu trong việc hướng tới hòa bình và ổn định khu vực"... Đây là những "Khẩu hiệu" mà Trung Quốc thường rêu rao để đánh bóng hình ảnh của mình. Tuy nhiên, những gì Trung Quốc làm hoàn toàn trái ngược với điều đó.

Đọc tiếp...

"Hàng xóm bắt nạt": Hành động của Trung Quốc ở Biển Đông sẽ phản tác dụng

Mọi hành động đều có phản ứng khác nhau; các quốc gia ở Đông Nam Á cũng như các quốc gia có lợi ích ở khu vực này chắc chắn sẽ không khoanh tay đứng nhìn. Trên thực tế, Bắc Kinh đang “mời gọi" các nước chống lại họ, và điều này không mang lại lợi ích cho Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Học thuyết “Tam chiến” của Trung Quốc vạch ra bộ ba phương pháp tấn công: chiến tranh thông tin, chiến tranh tâm lý và chiến tranh pháp lý. Trong số này, chức năng của chiến tranh pháp lý là nhằm “thúc đẩy tính hiệu quả của các cơ chế và quy trình pháp lý hiện hành để hạn chế hành vi đối địch, đối phó trong các hoàn cảnh bất lợi, đảo ngược các án lệ, và tối đa hóa lợi thế trong các tình huống liên quan đến các lợi ích cốt lõi của Trung Quốc”.

Đọc tiếp...

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Hành vi và khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc đang khiến cả châu Á giận dữ. Qua nghiên cứu so sánh tư tưởng và ngoại giao, bài phân tích sẽ giúp hiểu được viễn cảnh hình thành khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc và ảnh hưởng của các chính sách hải quân của nước này đến các quốc gia khác trong việc sửa đổi hoặc hình thành các chiến lược biển mới.

Đọc tiếp...

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Mỹ và đồng minh phải sử dụng sức mạnh của họ trên mọi lĩnh vực quân sự và phi quân sự. Theo đó, các hoạt động hộ tống bảo vệ hàng hải sẽ đi kèm với các nỗ lực đồng thời nhằm giúp các chính phủ và nền kinh tế ở Đông Nam Á vững vàng hơn trước ảnh hưởng xấu của Trung Quốc, cũng như việc phát triển và triển khai các lực lượng chiến đấu tinh nhuệ với nhiệm vụ ngăn chặn hành vi gây hấn quy mô lớn của Trung Quốc

Đọc tiếp...

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Những diễn biến gần đây ở Biển Đông, một trong những tuyến đường biển sầm uất nhất trên thế giới, không chỉ đáng báo động mà còn nhiều khả năng biến thành một cuộc chiến tranh thực sự. Nếu điều đó xảy ra, hòa bình và ổn định ở Đông Nam Á sẽ tiêu tan.

Đọc tiếp...

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Vụ việc ở Bãi Tư Chính là một phần trong những nỗ lực của Trung Quốc nhằm ngăn cản hoạt động khai thác tài nguyên hợp pháp ở Biển Đông của các quốc gia ven biển và hợp tác giữa họ với các nước ngoài khu vực. Những hành động này có thể mang lại lợi ích trước mắt cho Trung Quốc, nhưng về lâu dài sẽ dẫn đến bất lợi cho quốc gia này.

Đọc tiếp...

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines đã đúng khi mong muốn có mối quan hệ thân thiện với Trung Quốc, đặc biệt là khi nước này mong muốn mở cửa để phát triển kinh tế hơn nữa. Manila cũng phải nhớ rằng hòa bình và thịnh vượng lâu dài phụ thuộc vào quyền tự do và sự tôn trọng lẫn nhau giữa các nước có chủ quyền, cũng như trật tự quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong lời nói và hành động, Philippines cần phải giữ vững lập trường để bảo vệ những nguyên tắc quan trọng này.

 

Đọc tiếp...

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Tính tới giờ, việc Trung Quốc tiến hành quân sự hóa một số đảo nhân tạo trên Biển Đông được cho là động thái ở mức cao nhất của nước này đối với các vấn đề ở khu vực. Thực chất hành động cũng như mục đích đằng sau của Trung Quốc đe dọa tới không chỉ các nước trong khu vực mà còn tới cả nước lớn như Mỹ.

Đọc tiếp...

Thực chất tình hình tại biển Đông

Thực chất tình hình tại biển Đông

Các vấn đề tại Biển Đông vốn đã xảy ra trong một khoảng thời gian dài, đặc biệt là giữa các bên có yêu sách ở khu vực này. Gần đây, những vấn đề trên trở nên phức tạp hơn do những tính toán chiến lược không chỉ của các bên có tranh chấp, mà còn của cả các nước lớn bên ngoài khu vực.

Đọc tiếp...

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), từ lâu được mô tả là mô hình thành công nhất của sự hội nhập khu vực trong thế giới hậu thực dân, đã ngày càng trở nên bất lực trong việc kiềm chế Trung Quốc làm xói mòn trật tự dựa trên quy tắc của khu vực vốn được định hướng bằng nguyên tắc không gây hấn, tránh xung đột và chủ nghĩa đa phương tự do.

Đọc tiếp...

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Hiện nay, không có thông tin công khai về việc Chính phủ Philippines chính thức yêu cầu Mỹ có một đánh giá hiệp ước chính thức. Người ta cho rằng một đánh giá chính thức sẽ vấp phải những khó khăn, trước hết là trong việc đạt được sự nhất trí về những sửa đổi đối với một hiệp ước có từ 7 thập kỷ trước và sau đó là trong việc phê chuẩn một hiệp ước đã sửa đổi ở cả 2 nước.

Đọc tiếp...

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Nếu không có một phản ứng cứng rắn từ phía cộng đồng quốc tế đối với các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính, các vụ việc tương tự sẽ còn lặp lại trong những năm tới, lý do đơn giản là Bắc Kinh rất hào hứng nhận ra rằng các hành động cưỡng ép của họ đã mang lại hiệu quả.

Đọc tiếp...

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Yêu cầu của EU đòi phải được thừa nhận là một bên tham gia về chính trị và an ninh ở châu Á không phải là mới. Tham vọng của họ có một ghế tại EAS và gần đây hơn là địa vị quan sát viên tại Nhóm chuyên gia ADMM+ là chủ đề của nhiều cuộc thảo luận, xoay quanh đòi hỏi chính là thừa nhận giá trị thực tế của EU đối với an ninh khu vực. Bởi vậy, việc xem xét kỹ lưỡng các chính sách và hành động của EU ở Biển Đông là điều hợp lôgích.

Đọc tiếp...

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Việc kiểm soát Biển Đông có nghĩa là Trung Quốc có khả năng bác bỏ hệ thống trật tự thế giới dựa trên các quy tắc, từ chối tuân thủ các chuẩn mực, kỳ vọng, và UNCLOS; đẩy người bảo vệ trật tự thế giới (Mỹ) khỏi Tây Thái Bình Dương, làm suy yếu hoặc phá hủy các đồng minh ở Tây Thái Bình Dương, khiến uy tín của Mỹ bị nghi ngờ ở phạm vi khu vực cũng như quốc tế và phá hủy cơ sở hạ tầng an ninh ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Để giành kiểm soát trên Biển Đông, đầu tiên, Trung Quốc cần phải cô lập khu vực. Trong nỗ lực cô lập khu vực, Trung Quốc sử dụng chiến lược hai hướng “cây gậy và củ cà rốt”, vừa lôi kéo các nước láng giềng khi thuận tiện trong khi đe dọa các nước chống đối mình.

Đọc tiếp...

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Tại sao Trung Quốc lại tập trung vào Biển Đông đến như vậy và tại sao lại vào thời điểm này? Nghiên cứu cho thấy, một phần Trung Quốc được thúc đẩy bởi nhận thức về cơ hội, một phần vì nhận thức về sự suy yếu của Mỹ và một phần bởi nhu cầu lên tiếng về những tuyên bố pháp lý của nhà nước.

Đọc tiếp...

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Người ta thường cho rằng cơ chế giải quyết tranh chấp được quy định tại phần XV Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) được áp dụng rất hạn chế, phản ánh ý đồ của những người soạn thảo UNCLOS. Vì vậy, các tòa trọng tài cần diễn giải phần XV một cách thận trọng, lưu ý đến những giới hạn về thẩm quyền của toà. Tuy nhiên, Phán quyết Vụ kiện Biển Đông đã đi ngược lại với cách tiếp cận này.

Đọc tiếp...

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Bài viết lập luận rằng các bất ổn cường độ thấp sẽ xảy ra trong tranh chấp biển hoặc cạnh tranh sức mạnh trên biển; tuy nhiên, ít có khả năng tạo ra chu kỳ leo thang kéo dài bởi đặc điểm của môi trường chiến lược biển khu vực.

Đọc tiếp...

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Thời điểm hiện tại, tình hình Biển Đông đang đi vào thời điểm quan trọng khi những bước tiến của Trung Quốc đang tích tụ dần còn dư địa cho Mỹ hành động đang giảm đi, và các nhà quan sát tại khu vực thì đang tự hỏi liệu Mỹ đã sẵn sàng đối mặt với thách thức này hay chưa. Và Mỹ vẫn đang loay hoay đi tìm một chiến lược.

Đọc tiếp...

"Không độc chiếm" Biển Đông?

Dù có sự khác biệt giữa Vương quốc Trung Hoa và Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa, nhưng Simon nhận thấy Trung Quốc vẫn giữ khuynh hướng sơ khởi đó là thưởng cho "những quốc gia sẵn sàng thừa nhận vị thế bá chủ khu vực của mình" trong khi phạt "những quốc gia từ chối tuân phục". Để thấy rõ nhất cách tiếp cận này của Trung Quốc, ta có thể nhìn ngay vào quan hệ của nước này tại Đông Nam Á trong năm 2018.

Đọc tiếp...

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Bài viết phân tích 3 trường hợp nghiên cứu trong lĩnh vực - du lịch, khai thác năng lượng và cơ sở hạ tầng - từ đó nêu bật vai trò các chủ thể doanh nghiệp Trung Quốc đã làm thay đổi chính sách Biển Đông của Trung Quốc như thế nào.

Đọc tiếp...

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Bài phân tích đánh giá việc Bắc Kinh xác định chiến lược biển của mình trong các tuyên bố công khai của lãnh đạo. Mục đích là nhằm hiểu được nhiều hơn về ý đồ và ưu tiên chiến lược của Trung Quốc trong lĩnh vực biển; đồng thời cung cấp cho giới hoạch định chính sách và các chuyên gia an ninh quốc gia vốn kiến thức cụ thể và đầy đủ nhất để đối trọng với Trung Quốc trong các vấn đề trên biển.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Hành động của Trung Quốc tại Biển Đông khiến các nước trong khu vực cảnh giác. Thực tế này thúc đẩy Philippines kiện Trung Quốc. Vào năm 2016, tòa đã đưa ra phán quyết. Hành động và phản ứng của các bên liên quan tới phán quyết và các sự kiện chính trị khác đã khiến năm 2016 trở thành một năm đáng chú ý. Cuộc bầu cử Tổng thống ở Philippines và Mỹ cũng bổ sung những động lực khác khiến tình hình khu vực thay đổi.

 

Đọc tiếp...

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Bài viết so sánh chính sách đối ngoại của Trung Quốc và Mỹ, cụ thể là các hình thức hội nhập kinh tế và cách tiếp cận địa chính trị tại Đông Nam Á. Các tác giả so sánh động cơ và lý do các cường quốc lớn và hạng hai trong khu vực chấp nhận hoặc tranh cãi về các chính sách của Mỹ và Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Các ghi chép của Trung Quốc cho thấy chuyến thám hiểm chính thức đầu tiên của Trung Quốc tới Hoàng Sa vào năm 1902 chưa từng diễn ra. Thay vào đó, một cuộc thám hiểm bí mật được tiến hành nhiều thập kỷ sau đó để ngụy tạo bằng chứng khảo cổ học trên quần đảo Hoàng Sa nhằm củng cố yêu sách lãnh thổ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Quan hệ giữa Trung Quốc và ASEAN về vấn đề Biển Đông dường như đang được cải thiện. Trong khu vực, người ta nói đến hợp tác kinh tế và khoa học, khai thác chung tài nguyên biển, bộ quy tắc ứng xử. Nhưng thực tế hoàn toàn khác và chúng ta không thể quên một điều cốt yếu: Sự mất cân xứng về công nghệ và quân sự, những cơ hội và nguy hiểm của việc khai thác chung... có lợi cho Bắc Kinh!

Đọc tiếp...

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Một liên minh hiệu quả ở Biển Đông sẽ là thứ giúp bảo vệ các quyền lợi mà các nước Đông Nam Á được hưởng trong vùng biển của chính họ, đồng thời khiến Bắc Kinh phải đưa ra những nhượng bộ dài hạn hoặc phải trả một cái giá cắt cổ về ngoại giao và kinh tế. Nhưng để làm được điều đó, Washington cần đưa chính sự sáng tạo và tham vọng mà họ đã thể hiện ở biển Hoa Đông đến Biển Đông.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 4903 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin