28 - 1 - 2020 | 20:12
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU NƯỚC NGOÀI Philippines và Trung Quốc: Cuộc chiến của chàng tí hon và người khổng lồ trên Biển Đông

Philippines và Trung Quốc: Cuộc chiến của chàng tí hon và người khổng lồ trên Biển Đông

Email In PDF.

Trong khi các đối thủ của Trung Quốc ở Tây Thái Bình Dương thực hiện chiến thuật "đặt cược nhiều cửa" thì Philippines dường như đã đặt hầu hết số trứng chiến lược mình có vào trong chiếc giỏ pháp lý (không lấy gì làm chắc chắn).

 

Philippines đã có một động thái ngây thơ về mặt chiến lược khi (đầu tháng 10) quyết định tạm ngừng hoạt động sửa chữa và nâng cấp đường băng cũ trên đảo Thị Tứ (Philippines gọi là Pagasa), một trong những thực thể đất lớn nhất và giá trị nhất ở Biển Đông có thể được hưởng Vùng Đặc quyền Kinh tế (Exclusive Economic Zone - EEZ) rộng 200 hải lý. Đường băng có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với Lực lượng Vũ trang Philippines (Armed Forces of Philippines - AFP) trong việc triển khai sức mạnh và bảo vệ yêu sách biển của nước này bên ngoài phạm vi lãnh hải.

Nhiều năm qua, không quân Philippines đã không được bổ sung dù chỉ một chiến đấu cơ hiện đại; Hàn Quốc dự kiến ​​sẽ giao 12 máy bay huấn luyện chiến đấu FA 50 (trị giá 415,7 triệu USD) cho nước này những năm sắp tới. Trong khi đó, Hải quân Philippines từng bước củng cố hạm đội bé nhỏ, cũ kỹ của mình. Nhờ tầm nhìn chiến lược của nhà cố độc tài Philippines Ferdinand Marcos (1966-1986), người đã nhận ra tầm quan trọng của việc xây dựng các cấu trúc vững chắc có khả năng phòng thủ trên những thực thể tranh chấp ở Biển Đông, Philippines mới có thể thực thi chủ quyền liên tục và hiệu quả đối với đảo Thị Tứ, nơi hiện có cộng đồng dân cư sinh sống cùng một thị trưởng đứng đầu. Nhưng lợi thế này đang dần mất đi.

Manila đã cố gắng biện minh cho hành động gây tranh cãi đó bằng cách nhấn mạnh tầm quan trọng (tưởng là như vậy) của việc duy trì “nền tảng đạo đức cao” trong bối cảnh nước này đang tiến hành vụ kiện tại Tòa Trọng tài đặc biệt ở La-Hay chống lại yêu sách bành trướng trên biển của Trung Quốc, cũng như những hành động ngày càng quyết đoán của Bắc Kinh trong vùng EEZ 200 hải lý của Philippines. Tóm lại, Manila đã ưu tiên theo đuổi hành động pháp lý vốn dĩ không chắc chắn, thay vì đầu tư vào các cơ chế hữu hình, có thể thực sự bảo vệ những thực thể mà nước này hiện đang kiểm soát.

Trong khi đó, Manila và Washington cũng đang đối mặt với những trở ngại mới về chính trị và pháp lý trong việc thực thi Thỏa thuận Tăng cường Hợp tác Quốc phòng (Enhanced Defense Cooperation Agreement – EDCA) mới được ký kết gần đây, nhằm mục tiêu củng cố quan hệ đồng minh quân sự Mỹ-Philippines trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng quyết đoán. Các bên yêu sách khác, như Việt Nam hay Đài Loan, cũng đã đẩy nhanh các nỗ lực củng cố chỗ đứng của mình ở mặt trận mới trên biển ở Châu Á. Ngay cả các quốc gia không phải là bên yêu sách, như Indonesia, cũng cải thiện năng lực để đối phó với những gì họ xem là “mối đe dọa thực sự” (từ Trung Quốc) đối với vùng biển của mình.

Sự ngây thơ chiến lược

Jay Batongbacal, một chuyên gia biển hàng đầu ở Philippines, gần đây có trao đổi với tôi rằng, vụ kiện của Philippines tại La-Hay, trái với quan điểm của một số quan chức Philippines, “không có gì là chắc chắn cả.” Trung Quốc nhất quyết phủ nhận thẩm quyền xét xử của bất kỳ cơ quan quốc tế nào đối với vấn đề liên quan đến chủ quyền và phân định lãnh thổ. Không ngạc nhiên khi Bắc Kinh khăng khăng bác bỏ toàn bộ quá trình phân xử trọng tài và cáo buộc Philippines đã khơi mào một cuộc khủng hoảng không cần thiết bằng việc quốc tế hóa những gì mà Trung Quốc coi là tranh chấp là song phương, và những tranh chấp này cần được giải quyết chủ yếu thông qua các kênh ngoại giao.

Với việc Trung Quốc tẩy chay toàn bộ quá trình phân xử trọng tài, thậm chí từ chối làm rõ tọa độ chính xác của học thuyết “đường chín đoạn” đầy tai tiếng, việc Philippines liệu có thể trông đợi vào một phán quyết cuối cùng, nhanh chóng có lợi cho yêu sách của nước này ở Biển Đông vẫn là điều chưa rõ ràng. Ngay cả khi Philippines có được một kết quả pháp lý thuận lợi, Trung Quốc hoàn toàn có thể phớt lờ điều đó. Xét cho cùng, tòa trọng tài không phải để giải quyết triệt để các vấn đề liên quan đến chủ quyền, đồng thời cũng không có một cơ chế thực thi phù hợp để đảm bảo thực hiện đúng các phán quyết của tòa. Rốt cuộc, Trung Quốc quan tâm nhiều hơn đến việc kiểm soát trên thực tế - thay vì về mặt pháp lý - khu vực Tây Thái Bình Dương, nơi mà Trung Quốc coi là sân sau tự nhiên của mình.

Khả quan nhất thì một phán quyết thuận lợi của tòa cũng chỉ giúp củng cố “vụ kiện đạo đức” của Philippines chống lại một cường quốc biển đang trỗi dậy – Trung Quốc (cho đến nay, vẫn trụ vững trước các áp lực ngoại giao từ bên ngoài đối với các vấn đề nước này coi là “lợi ích cốt lõi”, từ các tranh chấp biển ở Tây Thái Bình Dương cho tới các phong trào chống Bắc Kinh ngày càng tăng ở Hồng Kông, Tân Cương, Đài Loan và Tây Tạng).

Tóm lại, chiến lược pháp lý của Philippines sẽ có ý nghĩa nếu là một phần trong chiến lược tổng thể để bảo vệ yêu sách biển của nước này trong bối cảnh Trung Quốc liên tục có các hành động nhằm thay đổi nguyên trạng. Về mặt lý thuyết, sẽ là tốt nhất nếu Philippines chỉ dọa đưa vấn đề ra tòa - thay vì thực sự khởi kiện - để buộc Trung Quốc phải ngồi vào bàn đàm phán, hoặc, có thể khởi kiện cùng các nước khác có cùng mục tiêu, chẳng hạn như Việt Nam. Tuy nhiên, hành động pháp lý trên thực tế đã trở thành vũ khí chính của Philippines chống lại Trung Quốc trong một tranh chấp biển ngày càng được quân sự hóa.

Kể từ khi kết thúc Chiến tranh Lạnh, Philippines đã dần bị các đối thủ vượt qua ở những vùng biển tranh chấp. Cựu cố vấn an ninh quốc gia Philippines Roilo Golez gần đây có nói với tôi rằng, “[Đã từ lâu] AFP tập trung quá nhiều vào vấn đề an ninh trong nước... [Nhưng] môi trường an ninh đã thay đổi từ những năm 1990. Giới lãnh đạo đáng lẽ nên [sớm] nhận ra các bước đi của Trung Quốc ở Biển Đông.” Nỗ lực hiện đại hoá AFP đã không thể đối phó với những mối đe dọa mới xuất hiện trong vùng EEZ của Philippines, bởi theo ông Golez, các nguồn tài chính mới được phân bổ “[hướng đến] các hạng mục thứ yếu như thiết bị giao tiếp trường, thiết bị quan sát ban đêm, thay vì “mua sắm các hạng mục đắt tiền như máy bay chiến đấu đa chức năng và các tài sản của hải quân”, vốn rất quan trọng đối với nhiệm vụ phòng vệ biển.

Chạy đua với thời gian

Philippines đã tìm cách khắc phục các điểm yếu, bộc lộ rõ sau khi Trung Quốc giành quyền kiểm soát Đá Vành Khăn (Mischief Reef) - một thực thể mà Philippines cũng yêu sách - vào năm 1994, bằng việc mời quân đội Mỹ quay trở lại. Mỹ đã cắt giảm đáng kể sự hiện diện quân sự sau khi Hiệp định về Căn cứ Quân sự Mỹ-Philippines kết thúc vào năm 1991. Trung Quốc đã không bỏ phí thời gian nhanh chóng khai thác khoảng trống quyền lực tạm thời do Mỹ rút quân khỏi các căn cứ Subic và Clark Philippines. Tuy nhiên, chính quyền Obama đã từ chối làm rõ rằng liệu Washington có ứng cứu Philippines trong trường hợp nổ ra một cuộc chiến với Trung Quốc ở các thực thể tranh chấp Biển Đông hay không.

Trong khi đó, hai nước đồng minh đang phải hết sức nỗ lực củng cố liên minh quân sự bởi những giới hạn trong hiến pháp Philippines về việc thiết lập căn cứ quân sự thường trú của Mỹ tại nước này khiến EDCA chưa thể được thực thi ngay lập tức. EDCA là một thỏa thuận nhằm tăng cường khả năng răn đe tối thiểu của Philippines chống lại các ý đồ trên biển của Trung Quốc. Những ngày gần đây, quan hệ Mỹ-Philippines lại bị thử thách do làn sóng phẫn nộ của dân chúng trước vụ việc một lính thủy đánh bộ Mỹ bị cáo buộc giết một công dân Philippines. Vụ việc làm dấy lên mối quan ngại tồn tại nhiều năm về hành động phạm tội của các binh lính nước ngoài đóng quân ở Philippines. Các nhân vật và phong trào theo chủ nghĩa dân tộc đang phản đối mạnh mẽ những gì họ cho là vi phạm chủ quyền của Philippines bởi sự hiện diện của quân đội Mỹ trên đất Philippines. Các thượng nghị sĩ hàng đầu như Miriam Defensor-Santiago đang kêu gọi hủy bỏ Hiệp định Thăm viếng Quân sự (Visiting Forces Agreement - VFA), trong khi những thượng nghị sĩ khác kêu gọi xem xét lại thỏa thuận song phương này. Quyền xét xử người phạm tội tiếp tục là một vấn đề chính trị nhạy cảm ở Philippines, bởi thỏa thuận VFA năm 1998 VFA quy định rằng nước sở tại không có toàn quyền xét xử các vụ án hình sự liên quan đến binh sĩ Mỹ. Binh sĩ bị cáo buộc giết người hiện đang bị chính quyền Mỹ giam giữ (trên tàu chiến USS Peleliu) tại Subic. Giới chức Mỹ đã tìm cách giảm nhẹ hậu quả chính trị từ vụ việc trên bằng việc hứa hẹn tiến hành một cuộc điều tra đầy đủ và kỹ lưỡng.

Với việc Trung Quốc đang đẩy mạnh các hoạt động xây dựng - nước này đã xây dựng một đường băng quân sự trên đảo Phú Lâm (Quần đảo Hoàng Sa) và một đường băng khác ở Đá Chữ Thập (Quần đảo Trường Sa) - và các bên tranh chấp khác, gồm cả Đài Loan, cũng đang củng cố các vị trí mà mình chiếm đóng. Ví dụ, Đài Loan đang xây dựng một cầu cảng trị giá 100 triệu USD Đảo Ba Bình (Đài Loan gọi là Thái Bình), trên đảo này hiện có một đường băng quân sự được duy trì khá tốt. Cầu cảng mới, dự kiến ​​hoàn thành vào năm 2015, có đủ khả năng neo đậu các tàu tuần duyên và tàu khu trục lớn của hải quân. Đài Loan cũng đang nâng cấp đường băng để máy bay vận tải Hercules C-130 có thể cất hạ cánh, đồng thời đang hoàn thiện một dự án đầy tham vọng, đó khảo sát toàn bộ Biển Đông thông qua hình ảnh vệ tinh có độ phân giải cao. Điều này giúp Đài Loan một bức tranh toàn diện hơn về thực trạng phát triển của các thực thể tranh chấp, cung cấp những thông tin tình báo giá trị khi xảy ra các sự vụ liên quan đến pháp lý và quân sự.

Không giống như Philippines, hầu hết các bên yêu sách khác đều duy trì đối thoại cấp cao sâu rộng và thường xuyên với Bắc Kinh. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vẫn chưa có một cuộc đối thoại chính thức nào với người đồng cấp Philippines Benigno Aquino, người sắp kết thúc nhiệm kỳ tổng thống. Và cũng không có dấu hiệu cho thấy một sự kiện như vậy sẽ sớm xảy ra. Tuy nhiên, điều thú vị là Nhật Bản, đối tác chiến lược chính của Philippines, đã không ngừng thúc đẩy một cuộc đối thoại giữa Thủ tướng Shinzo Abe và ông Tập. Các báo cáo cho rằng ông Abe đã đồng ý thừa nhận quần đảo Senkaku/ Điếu Ngư ở Biển Hoa Đông có tranh chấp, để có được một cuộc gặp lịch sử với nhà lãnh đạo Trung Quốc. Philippines sẽ thận trọng theo dõi cuộc gặp giữa ông Abe và ông Tập, bởi bất kỳ sự ấm lên nào trong quan hệ giữa hai cường quốc Châu Á này có thể tác động đến nỗ lực của Philippines tranh thủ tối đa sự ủng hộ của quốc tế để chống lại Trung Quốc.

Để giải quyết cuộc khủng hoảng giàn khoan gần đây, Việt Nam đã triển khai một cuộc tấn công ngoại giao chủ động, mà đỉnh điểmchuyến thăm Trung Quốc vào cuối tháng 8 của Ủy viên Bộ Chính trị Lê Hồng Anh. Kể từ đó, căng thẳng giữa hai nước đã giảm đi, trong khi hai bên tìm cách củng cố các cơ chế quản lý khủng hoảng hiện để tránh một cuộc khủng hoảng tương tự xảy ra trong tương lai. Quay trở lại năm 2012, Bộ Ngoại giao hai nước đã thiết lập một đường dây nóng, để có thể trao đổi hàng loạt vấn đề, trong đó có vấn đề tranh chấp biển. Trong năm 2013, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn của Việt Nam và Bộ Nông nghiệp của Trung Quốc cũng thiết lập một đường dây nóng để ngăn ngừa các rủi ro và tranh chấp liên quan đến nguồn lợi thủy sản. Gần đây nhất, theo các quan chức Việt Nam, hai nước cũng đã đồng ý thiết lập một đường dây nóng giữa Bộ Quốc phòng hai bên. Dựa trên những trao đổi gần đây với một nhà ngoại giao Việt Nam, có thể thấy rng thách thức thực sự là việc triển khai hóa những cơ chế này nếu nổ ra một cuộc khủng hoảng thực tế: trong cuộc khủng hoảng giàn khoan dầu giữa năm 2014, gây ra một làn sóng biểu tình quy mô lớn trên khắp Việt Nam và suýt đẩy hai nước đến bờ của một cuộc xung đột vũ trang, hai bên đã sử dụng khá hạn chế các đường dây nóng hiện có. Cần phải chờ xem đường dây nóng giữa hai bộ quốc phòng sẽ được sử dụng để ngăn chặn một cuộc khủng hoảng như thế nào, nhưng rõ ràng Việt Nam đã cam kết sử dụng tất cả các công cụ ngoại giao có thể để tránh xảy ra một cuộc xung đột với Trung Quốc.

Với việc Việt Nam gần đây tiếp nhận hai tàu ngầm lớp Kilo tiên tiến do Nga chế tạo, nước này đã tăng cường khả năng răn đe tối thiểu của mình. Hà Nội cũng hoan nghênh quyết định của Washington nới lỏng lệnh cấm bán vũ khí, điều này có thể giúp Việt Nam cải thiện năng lực chấp pháp dân sự của mình.

Do tính chất bành trướng của các yêu sách biển và các hoạt động tuần tra bán quân sự của Trung Quốc, Indonesia đã đẩy nhanh các nỗ lực chỉnh đốn lại chính sách biển của mình, đề xuất thành lập Cơ quan An ninh Biển (Bakamla), đồng thời tăng chi tiêu quốc phòng để đưa Indonesia trở thành “một cường quốc biển toàn cầu.” Indonesia, gần đây đã công khai chỉ trích học thuyết “đường chín đoạncủa Trung Quốc, bày tỏ quan ngại về những động thái của Bắc Kinh gần quần đảo Natuna giàu hiđrôcácbon.

Tóm lại, một điều rõ ràng những đối thủ của Trung Quốc ở Tây Thái Bình Dương đã thực hiện chiến thuật "đặt cược nhiều cửa" - phát triển nhanh chóng năng lực trên biển đồng thời khôn khéo duy trì các kênh ngoại giao quan trọng với giới lãnh đạo ở Bắc Kinh. Trong khi đó, Philippines dường như đã đặt hầu hết số trứng chiến lược mình có vào trong duy nhất chiếc giỏ pháp lý (không lấy gì làm chắc chắn).

Tác giả Richard Javad Heydarian là Phó Giáo sư về vấn đề quốc tế và khoa học chính trị tại Đại học Ateneo De Manila, và là cố vấn chính sách cho Hạ viện Philippines. Là một chuyên gia về các vấn đề địa chính trị và kinh tế của Châu Á, ông đã viết bài và trả lời phỏng vấn của Al Jazeera, Asia Times, BBC, Bloomberg, The New York Times, Wall Street Journal, The Huffington Post, The Diplomat, The National Interest, và USA TODAY, cùng những ấn phẩm quốc tế hàng đầu khác. Ông là tác giả của cuốn How Capitalism Failed the Arab World: The Economic Roots and Precarious Future of the Middle East Uprisings (Zed, London), và một cuốn sách sắp xuất bản The Philippines: The US, China, and the Struggle for Asia’s Pivot State (Zed, 2015). Bài viết đăng trên trang “National Interest” (ngày 23/10).

Người dịch: Anh Thư

Hiệu đính: Kim Minh 



Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Chừng nào sức mạnh của Trung Quốc vẫn đang phát triển, ngay cả khi nước này tiếp tục hạn chế sử dụng sức mạnh, quân đội Mỹ vẫn sẽ tiếp tục tăng cường bố trí lực lượng và hiện diện quân sự, tăng cường hoạt động “tự do hàng hải” khiến Biển Đông trở thành “chiến trường”. Trong tương lai, lực lượng quân đội Mỹ sẽ không ngừng tập trung ở Biển Đông, gia tăng cường độ hành động hơn nữa.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Bầu không khí của chuyến thăm thứ 5 của Duterte đến Trung Quốc đã trở nên u ám sau các hành động của Trung Quốc như phái hàng trăm tàu cá đến đảo Thị Tứ và đâm chìm một tàu cá Philippines gần bãi Cỏ Rong trong nửa đầu năm 2019.

Đọc tiếp...

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng "họng súng" và "vỏ bọc hòa bình"

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng

"Người dân Trung Quốc đã học được giá trị của hòa bình"..."Trung Quốc chưa bao giờ tiến hành bất kỳ cuộc chiến tranh hay xung đột nào" hay "Trung Quốc luôn đi đầu trong việc hướng tới hòa bình và ổn định khu vực"... Đây là những "Khẩu hiệu" mà Trung Quốc thường rêu rao để đánh bóng hình ảnh của mình. Tuy nhiên, những gì Trung Quốc làm hoàn toàn trái ngược với điều đó.

Đọc tiếp...

"Hàng xóm bắt nạt": Hành động của Trung Quốc ở Biển Đông sẽ phản tác dụng

Mọi hành động đều có phản ứng khác nhau; các quốc gia ở Đông Nam Á cũng như các quốc gia có lợi ích ở khu vực này chắc chắn sẽ không khoanh tay đứng nhìn. Trên thực tế, Bắc Kinh đang “mời gọi" các nước chống lại họ, và điều này không mang lại lợi ích cho Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Học thuyết “Tam chiến” của Trung Quốc vạch ra bộ ba phương pháp tấn công: chiến tranh thông tin, chiến tranh tâm lý và chiến tranh pháp lý. Trong số này, chức năng của chiến tranh pháp lý là nhằm “thúc đẩy tính hiệu quả của các cơ chế và quy trình pháp lý hiện hành để hạn chế hành vi đối địch, đối phó trong các hoàn cảnh bất lợi, đảo ngược các án lệ, và tối đa hóa lợi thế trong các tình huống liên quan đến các lợi ích cốt lõi của Trung Quốc”.

Đọc tiếp...

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Hành vi và khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc đang khiến cả châu Á giận dữ. Qua nghiên cứu so sánh tư tưởng và ngoại giao, bài phân tích sẽ giúp hiểu được viễn cảnh hình thành khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc và ảnh hưởng của các chính sách hải quân của nước này đến các quốc gia khác trong việc sửa đổi hoặc hình thành các chiến lược biển mới.

Đọc tiếp...

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Mỹ và đồng minh phải sử dụng sức mạnh của họ trên mọi lĩnh vực quân sự và phi quân sự. Theo đó, các hoạt động hộ tống bảo vệ hàng hải sẽ đi kèm với các nỗ lực đồng thời nhằm giúp các chính phủ và nền kinh tế ở Đông Nam Á vững vàng hơn trước ảnh hưởng xấu của Trung Quốc, cũng như việc phát triển và triển khai các lực lượng chiến đấu tinh nhuệ với nhiệm vụ ngăn chặn hành vi gây hấn quy mô lớn của Trung Quốc

Đọc tiếp...

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Những diễn biến gần đây ở Biển Đông, một trong những tuyến đường biển sầm uất nhất trên thế giới, không chỉ đáng báo động mà còn nhiều khả năng biến thành một cuộc chiến tranh thực sự. Nếu điều đó xảy ra, hòa bình và ổn định ở Đông Nam Á sẽ tiêu tan.

Đọc tiếp...

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Vụ việc ở Bãi Tư Chính là một phần trong những nỗ lực của Trung Quốc nhằm ngăn cản hoạt động khai thác tài nguyên hợp pháp ở Biển Đông của các quốc gia ven biển và hợp tác giữa họ với các nước ngoài khu vực. Những hành động này có thể mang lại lợi ích trước mắt cho Trung Quốc, nhưng về lâu dài sẽ dẫn đến bất lợi cho quốc gia này.

Đọc tiếp...

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines đã đúng khi mong muốn có mối quan hệ thân thiện với Trung Quốc, đặc biệt là khi nước này mong muốn mở cửa để phát triển kinh tế hơn nữa. Manila cũng phải nhớ rằng hòa bình và thịnh vượng lâu dài phụ thuộc vào quyền tự do và sự tôn trọng lẫn nhau giữa các nước có chủ quyền, cũng như trật tự quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong lời nói và hành động, Philippines cần phải giữ vững lập trường để bảo vệ những nguyên tắc quan trọng này.

 

Đọc tiếp...

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Tính tới giờ, việc Trung Quốc tiến hành quân sự hóa một số đảo nhân tạo trên Biển Đông được cho là động thái ở mức cao nhất của nước này đối với các vấn đề ở khu vực. Thực chất hành động cũng như mục đích đằng sau của Trung Quốc đe dọa tới không chỉ các nước trong khu vực mà còn tới cả nước lớn như Mỹ.

Đọc tiếp...

Thực chất tình hình tại biển Đông

Thực chất tình hình tại biển Đông

Các vấn đề tại Biển Đông vốn đã xảy ra trong một khoảng thời gian dài, đặc biệt là giữa các bên có yêu sách ở khu vực này. Gần đây, những vấn đề trên trở nên phức tạp hơn do những tính toán chiến lược không chỉ của các bên có tranh chấp, mà còn của cả các nước lớn bên ngoài khu vực.

Đọc tiếp...

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), từ lâu được mô tả là mô hình thành công nhất của sự hội nhập khu vực trong thế giới hậu thực dân, đã ngày càng trở nên bất lực trong việc kiềm chế Trung Quốc làm xói mòn trật tự dựa trên quy tắc của khu vực vốn được định hướng bằng nguyên tắc không gây hấn, tránh xung đột và chủ nghĩa đa phương tự do.

Đọc tiếp...

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Hiện nay, không có thông tin công khai về việc Chính phủ Philippines chính thức yêu cầu Mỹ có một đánh giá hiệp ước chính thức. Người ta cho rằng một đánh giá chính thức sẽ vấp phải những khó khăn, trước hết là trong việc đạt được sự nhất trí về những sửa đổi đối với một hiệp ước có từ 7 thập kỷ trước và sau đó là trong việc phê chuẩn một hiệp ước đã sửa đổi ở cả 2 nước.

Đọc tiếp...

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Nếu không có một phản ứng cứng rắn từ phía cộng đồng quốc tế đối với các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính, các vụ việc tương tự sẽ còn lặp lại trong những năm tới, lý do đơn giản là Bắc Kinh rất hào hứng nhận ra rằng các hành động cưỡng ép của họ đã mang lại hiệu quả.

Đọc tiếp...

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Yêu cầu của EU đòi phải được thừa nhận là một bên tham gia về chính trị và an ninh ở châu Á không phải là mới. Tham vọng của họ có một ghế tại EAS và gần đây hơn là địa vị quan sát viên tại Nhóm chuyên gia ADMM+ là chủ đề của nhiều cuộc thảo luận, xoay quanh đòi hỏi chính là thừa nhận giá trị thực tế của EU đối với an ninh khu vực. Bởi vậy, việc xem xét kỹ lưỡng các chính sách và hành động của EU ở Biển Đông là điều hợp lôgích.

Đọc tiếp...

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Việc kiểm soát Biển Đông có nghĩa là Trung Quốc có khả năng bác bỏ hệ thống trật tự thế giới dựa trên các quy tắc, từ chối tuân thủ các chuẩn mực, kỳ vọng, và UNCLOS; đẩy người bảo vệ trật tự thế giới (Mỹ) khỏi Tây Thái Bình Dương, làm suy yếu hoặc phá hủy các đồng minh ở Tây Thái Bình Dương, khiến uy tín của Mỹ bị nghi ngờ ở phạm vi khu vực cũng như quốc tế và phá hủy cơ sở hạ tầng an ninh ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Để giành kiểm soát trên Biển Đông, đầu tiên, Trung Quốc cần phải cô lập khu vực. Trong nỗ lực cô lập khu vực, Trung Quốc sử dụng chiến lược hai hướng “cây gậy và củ cà rốt”, vừa lôi kéo các nước láng giềng khi thuận tiện trong khi đe dọa các nước chống đối mình.

Đọc tiếp...

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Tại sao Trung Quốc lại tập trung vào Biển Đông đến như vậy và tại sao lại vào thời điểm này? Nghiên cứu cho thấy, một phần Trung Quốc được thúc đẩy bởi nhận thức về cơ hội, một phần vì nhận thức về sự suy yếu của Mỹ và một phần bởi nhu cầu lên tiếng về những tuyên bố pháp lý của nhà nước.

Đọc tiếp...

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Người ta thường cho rằng cơ chế giải quyết tranh chấp được quy định tại phần XV Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) được áp dụng rất hạn chế, phản ánh ý đồ của những người soạn thảo UNCLOS. Vì vậy, các tòa trọng tài cần diễn giải phần XV một cách thận trọng, lưu ý đến những giới hạn về thẩm quyền của toà. Tuy nhiên, Phán quyết Vụ kiện Biển Đông đã đi ngược lại với cách tiếp cận này.

Đọc tiếp...

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Bài viết lập luận rằng các bất ổn cường độ thấp sẽ xảy ra trong tranh chấp biển hoặc cạnh tranh sức mạnh trên biển; tuy nhiên, ít có khả năng tạo ra chu kỳ leo thang kéo dài bởi đặc điểm của môi trường chiến lược biển khu vực.

Đọc tiếp...

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Thời điểm hiện tại, tình hình Biển Đông đang đi vào thời điểm quan trọng khi những bước tiến của Trung Quốc đang tích tụ dần còn dư địa cho Mỹ hành động đang giảm đi, và các nhà quan sát tại khu vực thì đang tự hỏi liệu Mỹ đã sẵn sàng đối mặt với thách thức này hay chưa. Và Mỹ vẫn đang loay hoay đi tìm một chiến lược.

Đọc tiếp...

"Không độc chiếm" Biển Đông?

Dù có sự khác biệt giữa Vương quốc Trung Hoa và Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa, nhưng Simon nhận thấy Trung Quốc vẫn giữ khuynh hướng sơ khởi đó là thưởng cho "những quốc gia sẵn sàng thừa nhận vị thế bá chủ khu vực của mình" trong khi phạt "những quốc gia từ chối tuân phục". Để thấy rõ nhất cách tiếp cận này của Trung Quốc, ta có thể nhìn ngay vào quan hệ của nước này tại Đông Nam Á trong năm 2018.

Đọc tiếp...

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Bài viết phân tích 3 trường hợp nghiên cứu trong lĩnh vực - du lịch, khai thác năng lượng và cơ sở hạ tầng - từ đó nêu bật vai trò các chủ thể doanh nghiệp Trung Quốc đã làm thay đổi chính sách Biển Đông của Trung Quốc như thế nào.

Đọc tiếp...

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Bài phân tích đánh giá việc Bắc Kinh xác định chiến lược biển của mình trong các tuyên bố công khai của lãnh đạo. Mục đích là nhằm hiểu được nhiều hơn về ý đồ và ưu tiên chiến lược của Trung Quốc trong lĩnh vực biển; đồng thời cung cấp cho giới hoạch định chính sách và các chuyên gia an ninh quốc gia vốn kiến thức cụ thể và đầy đủ nhất để đối trọng với Trung Quốc trong các vấn đề trên biển.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Hành động của Trung Quốc tại Biển Đông khiến các nước trong khu vực cảnh giác. Thực tế này thúc đẩy Philippines kiện Trung Quốc. Vào năm 2016, tòa đã đưa ra phán quyết. Hành động và phản ứng của các bên liên quan tới phán quyết và các sự kiện chính trị khác đã khiến năm 2016 trở thành một năm đáng chú ý. Cuộc bầu cử Tổng thống ở Philippines và Mỹ cũng bổ sung những động lực khác khiến tình hình khu vực thay đổi.

 

Đọc tiếp...

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Bài viết so sánh chính sách đối ngoại của Trung Quốc và Mỹ, cụ thể là các hình thức hội nhập kinh tế và cách tiếp cận địa chính trị tại Đông Nam Á. Các tác giả so sánh động cơ và lý do các cường quốc lớn và hạng hai trong khu vực chấp nhận hoặc tranh cãi về các chính sách của Mỹ và Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Các ghi chép của Trung Quốc cho thấy chuyến thám hiểm chính thức đầu tiên của Trung Quốc tới Hoàng Sa vào năm 1902 chưa từng diễn ra. Thay vào đó, một cuộc thám hiểm bí mật được tiến hành nhiều thập kỷ sau đó để ngụy tạo bằng chứng khảo cổ học trên quần đảo Hoàng Sa nhằm củng cố yêu sách lãnh thổ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Quan hệ giữa Trung Quốc và ASEAN về vấn đề Biển Đông dường như đang được cải thiện. Trong khu vực, người ta nói đến hợp tác kinh tế và khoa học, khai thác chung tài nguyên biển, bộ quy tắc ứng xử. Nhưng thực tế hoàn toàn khác và chúng ta không thể quên một điều cốt yếu: Sự mất cân xứng về công nghệ và quân sự, những cơ hội và nguy hiểm của việc khai thác chung... có lợi cho Bắc Kinh!

Đọc tiếp...

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Một liên minh hiệu quả ở Biển Đông sẽ là thứ giúp bảo vệ các quyền lợi mà các nước Đông Nam Á được hưởng trong vùng biển của chính họ, đồng thời khiến Bắc Kinh phải đưa ra những nhượng bộ dài hạn hoặc phải trả một cái giá cắt cổ về ngoại giao và kinh tế. Nhưng để làm được điều đó, Washington cần đưa chính sự sáng tạo và tham vọng mà họ đã thể hiện ở biển Hoa Đông đến Biển Đông.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 4047 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin