26 - 3 - 2017 | 21:53
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU MỸ Sự lãnh đạo của Mỹ trong một thế giới đa cực

Sự lãnh đạo của Mỹ trong một thế giới đa cực

Email In PDF.

Thế giới ngày nay đang được củng cố bởi một trật tự đa cực. Việc từ bỏ hào quang không bao giờ dễ dàng đối với Mỹ, và giống như nhiều "lão tướng" khác, Mỹ cũng đang phải vật lộn để chia sẻ diễn đàn với các gương mặt mới, nhất là Trung Quốc.

 

 

Việc từ bỏ hào quang không bao giờ dễ dàng đối với Mỹ, và giống như nhiều "lão tướng" khác, Mỹ cũng đang phải vật lộn để chia sẻ diễn đàn với các gương mặt mới, nhất là Trung Quốc. Các hội nghị sắp tới của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), hai thể chế mà Mỹ và các đồng minh phương Tây đang chi phối, là một cơ hội lý tưởng để thay đổi điều này.

Mỹ phải đối diện với thực tế rằng thế giới đã thay đổi. Một khi Mỹ vẫn còn từ chối thực tế này, điều đó sẽ gây thiệt hại nhiều hơn cho các lợi ích và ảnh hưởng toàn cầu của Mỹ, dù chúng đã hạn chế hơn trước đây. Thế giới không còn tuân thủ trật tự thời Chiến tranh Lạnh. Thế giới cũng không còn xoay quanh một "nền hòa bình kiểu Mỹ" đã chi phối trong nhiều thập kỷ sau khi Liên Xô tan rã, khi Mỹ nổi lên là siêu cường duy nhất trong thời gian ngắn.

Thế giới ngày nay đang được củng cố bởi một trật tự đa cực, đã nổi lên từ sự trỗi dậy của các nền kinh tế đang phát triển, đáng chú ý nhất là Trung Quốc, trong thương mại và tài chính quốc tế. Chưa nói đến các thành viên khác của nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G-7), Mỹ hiện cũng phải cạnh tranh và hợp tác không chỉ với Trung Quốc, mà còn với Ấn Độ, Brazil và các nước khác thông qua những diễn đàn mở rộng như nhóm G-20. Do vậy, Mỹ phải chứng tỏ sự lãnh đạo và thích nghi. Mỹ không thể từ chối hỗ trợ những nỗ lực của Trung Quốc để tăng cường vai trò của Bắc Kinh trong quản trị toàn cầu. Mỹ cũng không nên gay gắt với các đồng minh, như họ đã làm khi Anh tuyên bố ý định tham gia Ngân hàng Đầu tư Hạ tầng châu Á (AIIB) mới do Trung Quốc lãnh đạo.

Mỹ dường như đang mắc kẹt trong hệ thống Bretton Woods, trật tự dựa trên quy định, được củng cố bởi IMF và WB, với đồng USD nằm ở trung tâm. Hệ thống Bretton Woods đã thể chế hóa uy quyền địa chính trị của Mỹ và gạt cường quốc thực dân cũ là Anh ra ngoài. Tuy nhiên, trong nhiều năm, hệ thống Bretton Woods, với sự pha trộn của chủ nghĩa đa phương tự do và những chính sách kinh tế thị trường, đã trở thành biểu tượng cho sự chi phối của Anh-Mỹ trong kinh tế toàn cầu, mà phần lớn thế giới hiện đang chỉ trích, nhất là sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008-2009. 

Trong bối cảnh này, Trung Quốc đang sử dụng ảnh hưởng ngày càng tăng của nước này trên toàn cầu để tạo ra một trật tự kinh tế mới, trong đó đồng USD không còn có vai trò tối cao. Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc Chu Tiểu Xuyên đã nhiều lần kêu gọi chuyển sang một hệ thống tiền tệ quốc tế mới, cho phép sử dụng nhiều đồng nội tệ trong thanh toán và đầu tư. Một cách tiếp cận như vậy sẽ làm giảm nguy cơ và tác động của các cuộc khủng hoảng thanh khoản, trong khi tách được hệ thống tiền tệ quốc tế khỏi "các điều kiện kinh tế và lợi ích quốc gia của bất kỳ một nước nào".

Tất nhiên là Trung Quốc đang tin rằng đồng Nhân dân tệ (NDT) của họ cuối cùng sẽ đóng một vai trò trung tâm trong hệ thống tiền tệ mới này, bởi vì điều đó phản ánh vai trò của Trung Quốc không chỉ là động cơ hàng đầu của tăng trưởng kinh tế toàn cầu, mà còn là một nước chủ nợ lớn nhất thế giới. Quả thực, cùng với các nền kinh tế có tầm quan trọng khác như Mỹ, Anh, Nhật Bản và khu vực đồng euro, Trung Quốc đang thúc đẩy xu hướng này vươn xa ngoài biên giới của nước này.

Từ năm 2009, ban lãnh đạo Trung Quốc theo đuổi hàng loạt chính sách khuyến khích việc sử dụng đồng NDT trong buôn bán khu vực và giảm sự phụ thuộc của Trung Quốc vào đồng USD trong thanh toán quốc tế. Nhưng việc mở rộng vai trò của đồng NDT trong hệ thống tiền tệ toàn cầu chỉ là bước đầu tiên hướng tới việc thể chế hóa một trật tự thế giới đa cực. Trung Quốc cũng đang đi đầu trong việc thành lập những thể chế đa phương mới, như AIIB, sau khi thành lập Ngân hàng Phát triển Mới cùng các nước BRICS (Brazil, Nga, Ấn Độ và Nam Phi).

Bằng việc thực hiện những bước này, các nhà lãnh đạo Trung Quốc đã kêu gọi chú ý đến những bất cập của hệ thống tiền tệ quốc tế hiện nay. Trung Quốc đang nêu bật những câu hỏi về khả năng thanh khoản của Mỹ nhằm hỗ trợ thương mại và tài chính quốc tế.

Mỹ đã đúng khi quan ngại rằng liệu trật tự mới mà Trung Quốc đang hy vọng xây dựng có mở cửa và dựa trên quy định như trật tự do Mỹ đứng đầu hay không. Nhưng câu trả lời cho câu hỏi này chỉ có thể được tìm thấy bằng cách can dự với Trung Quốc trong vấn đề cải cách quản trị toàn cầu, chứ không phải phủ nhận sự thay đổi rất cần thiết này.

Khi Mỹ kiên quyết theo đuổi một chính sách ngăn chặn Trung Quốc, mà ví dụ điển hình là cuộc chiến chống lại việc thành lập AIIB, những cáo buộc thao túng tiền tệ và từ chối cải cách IMF có thể làm tăng ảnh hưởng của Trung Quốc và Washington có thể mất khả năng định hình trật tự mới. Hậu quả có thể là một thế giới với những khối phân mảnh, không chỉ phá hoại sự phồn vinh toàn cầu, mà cả sự hợp tác để đối phó với những thách thức chung. Các hội nghị sắp tới của IMF và WB là một cơ hội quan trọng để đề ra một cách tiếp cận mới đối với Trung Quốc.

Paola Subacchi là Giám đốc Nghiên cứu Kinh tế Quốc tế tại Viện Chatham House (Anh), Giáo sư Kinh tế tại Trường Đại học Bologna, Ý. Bài viết được đăng trên trang Project Syndicate.

Trần Quang (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Việc tăng chi tiêu quốc phòng là cần thiết tuy nhiên, chính quyền của ông Trump và Quốc hội Mỹ cần xem xét một cách khôn ngoan những hậu quả của việc cắt giảm ngân sách cho  ngoại giao và viện trợ.

Đọc tiếp...

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Dường như quân đội Mỹ sẽ không có cơ hội tăng ngân sách như mong đợi. Nếu muốn có nhiều lực lượng quân đội sẵn sàng chiến đấu cao trong mọi tình huống thì Mỹ cần cải cách lĩnh vực quốc phòng một cách nghiêm túc.

Đọc tiếp...

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Nội dung chủ nghĩa hiện thực kinh tế của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump (Trumponomics) là gì và nó sẽ có tác động như thế nào đối với tiến trình toàn cầu hóa mạnh mẽ hiện nay?

Đọc tiếp...

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đang trở nên tốt một cách đáng ngạc nhiên. Có vẻ như đội ngũ cố vấn an ninh, đối ngoại của ông đang thực hiện tốt hơn những gì người ta nghĩ.

Đọc tiếp...

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Thách thức đặt ra cho chính trị quốc tế trong thời điểm này không phải là việc hoàn tất xây dựng trật tự thế giới tự do theo cách thức thông thường mà là tìm cách ngăn chặn sự xói mòn trật tự quốc tế và xây dựng lại hệ thống toàn cầu trên cơ sở bền vững hơn.

Đọc tiếp...

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Trái với Chính quyền Obama, Tổng thống Donald Trump luôn tỏ ra hữu nghị với Nga và cá nhân Tổng thống Putin. Một số phương tiện thông tin đại chúng bằng cách so sánh lịch sử, dự đoán rằng, ông Trump có thể sử dụng “lá bài Nga” để chống Trung Quốc. Liệu có cơ sở thực tế cho kịch bản này hay không?

Đọc tiếp...

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Mỹ và Trung Quốc cần ghi nhớ hai điều hiển nhiên sau: Các cuộc chiến thương mại có thể dễ dàng gây tổn hại tới quốc gia khởi xướng cũng như quốc gia mục tiêu, và phát động chúng thì dễ hơn nhiều so với ngăn chặn chúng. Cả hai quốc gia nên hướng đến giải pháp mang tính xây dựng, cùng hướng tới các chuẩn mực chung toàn cầu về thương mại.

Đọc tiếp...

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Ông Trump nên nhận ra rằng các thỏa thuận chỉ có thể đạt được khi một bên có niềm tin vào bên kia. Cho tới nay, dường như phía Bắc Kinh cho thấy bản thân nước này không đáng được tin cậy. Theo đó, Trump nên được chuẩn bị để ăn miếng trả miếng với một Trung Quốc thiếu tinh thần hợp tác và có ý định thay đổi trật tự thế giới vốn do Mỹ xác lập.

Đọc tiếp...

Mục tiêu “nước Mỹ trên hết” của Donald Trump liệu có được thực hiện?

Mục tiêu “nước Mỹ trên hết” của Donald Trump liệu có được thực hiện?

Bài viết phân tích các chính sách thương mại toàn cầu của Mỹ sau khi Donald Trump lên nắm quyền từ các phương diện như mục tiêu chính sách thương mại, khả năng thực thi, sự thay đổi chính sách thương mại và những ảnh hưởng sau khi thực thi chính sách thương mại.

Đọc tiếp...

L‎ý giải trật tự quốc tế theo cách nhìn của Donald Trump

L‎ý giải trật tự quốc tế theo cách nhìn của Donald Trump

Không ai biết ông Trump sẽ định hình trật tự thế giới như thế nào. Nhưng dịch chuyển quyền lực trong hệ thống quốc tế và các động lực từ cuộc bầu cử Mỹ có nhiều khả năng sẽ đưa tới sự xuất hiện của một nước Mỹ hoàn toàn khác biệt so với những gì trong 7 thập kỉ qua.

Đọc tiếp...

Dự báo toàn cầu năm 2017: Các thách thức an ninh quốc gia lớn của Chính quyền Donald Trump

Dự báo toàn cầu năm 2017: Các thách thức an ninh quốc gia lớn của Chính quyền Donald Trump

Có 4 thách thức ninh quốc gia lớn nhất mà Chính quyền Donald Trump sẽ phải đối mặt sau khi nhậm chức, đó là (i) tình hình trong nước; (ii) quan hệ với các đồng minh; (iii) các đối thủ cạnh tranh khu vực ngày càng quyết đoán; và (iv) nội hàm an ninh của cuộc cách mạng viễn thông. Chính quyền ông Donald Trump sẽ đối phó với các thách thức này ra sao?

Đọc tiếp...

Dự báo thế giới 2017: Donald Trump phải đối mặt với nhiều mối đe dọa

Dự báo thế giới 2017: Donald Trump phải đối mặt với nhiều mối đe dọa

Trong năm 2017, môi trường toàn cầu sẽ trở nên nguy hiểm hơn bao giờ hết kể từ sau Chiến tranh Thế giới thứ II do sự bùng nổ của vô số cuộc khủng hoảng trong khu vực và trên toàn thế giới. Một số nước đang tìm cách lật đổ trật tự quốc tế hiện tại, và chưa có cường quốc nào - ngoại trừ Mỹ - thể hiện cam kết nghiêm túc giữ gìn trật tự này.

Đọc tiếp...

Tổng thống Trump và câu hỏi về chính sách châu Á

Tổng thống Trump và câu hỏi về chính sách châu Á

Tiếp sau cú sốc gây ra bởi cuộc bầu cử của Donald Trump xuất hiện nhanh chóng một loạt câu hỏi và những lo lắng: chính sách đối ngoại nào được chờ đợi từ một nhân vật đã tiến hành cuộc vận động bầu cử dựa trên chính tên tuổi mình, dựa vào những phát ngôn gây sốc?

Đọc tiếp...

Về chính sách châu Á-Thái Bình Dương của Donald Trump

Về chính sách châu Á-Thái Bình Dương của Donald Trump

Những tuyên bố là tiêu điểm của báo chí có vẻ như chỉ ra rằng ông Trump sẽ rời xa bốn trụ cột của chính sách "tái cân bằng" của Obama: Xây dựng quan hệ đồng minh và đối tác, củng cố các thể chế khu vực, đẩy mạnh hợp tác kinh tế, thúc đẩy dân chủ và nhân quyền.

Đọc tiếp...

Bầu cử Mỹ tác động lớn đến tình hình thế giới

Bầu cử Mỹ tác động lớn đến tình hình thế giới

Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, mà kết quả sẽ được định đoạt trong quý 4 này, sẽ có ảnh hưởng lên chính sách đối ngoại của Mỹ hơn nhiều so với các kỳ bầu cử trước đó. Nguyên nhân là do sự khác biệt sâu sắc giữa cách tiếp cận của cả hai ứng cử viên.

Đọc tiếp...

Những ưu tiên chiến lược của Tổng thống Mỹ tiếp theo

Những ưu tiên chiến lược của Tổng thống Mỹ tiếp theo

Người cuối cùng giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vào mùa Thu 2016 sẽ bước vào Phòng Bầu dục và phải đối mặt với một loạt vấn đề toàn cầu cấp bách. Việc vị tổng thống này sẽ giải quyết chúng như thế nào sẽ quyết định vị trí của Mỹ trong phần lớn thời gian của thập kỷ tới.

Đọc tiếp...

Những điều cần thúc đẩy của tổng thống Mỹ tiếp theo

Những điều cần thúc đẩy của tổng thống Mỹ tiếp theo

Theo các nhà quan sát và phân tích ở Washington thì thách thức cho vị Tổng thống tiếp theo là phải tìm biện pháp để duy trì quỹ đạo của thời kỳ Obama đồng thời vẫn tiếp tục tập trung vào các điểm nóng khu vực.

Đọc tiếp...

Những bài toán đặt ra cho tổng thống Mỹ tương lai

Những bài toán đặt ra cho tổng thống Mỹ tương lai

Dù nhân vật nào giành chiến thắng cuối cùng thì một thực tế không thể phủ nhận: xu hướng thế giới đang thay đổi mạnh mẽ mặc dù nước Mỹ vẫn sẽ là một siêu cường. Đây là một thực tế mà bất kỳ vị tổng thống Mỹ nào cũng sẽ phải đương đầu và chèo lái.

Đọc tiếp...

Bầu cử tổng thống Mỹ: Bà Clinton sẽ quyết định đường hướng đối ngoại của Mỹ?

Bầu cử tổng thống Mỹ: Bà Clinton sẽ quyết định đường hướng đối ngoại của Mỹ?

Cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016 trở nên đáng nhớ và nhiều khả năng sẽ dẫn đến việc nước Mỹ từ năm 2017 sẽ trở lại với chính sách đối ngoại độc lập, cứng rắn, theo chủ nghĩa truyền thống nhất kể từ thời Tổng thống George Bush (cha).

Đọc tiếp...

Một khuôn khổ cho việc hoạch định chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc

Một khuôn khổ cho việc hoạch định chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc

Mỹ nên đối phó với Trung Quốc như thế nào? Khuôn khổ nào cho chính sách Trung Quốc có thể giúp Mỹ tối đa hoá những lợi ích đa dạng, và không phải lúc nào cũng thống nhất?

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 5996 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin