1 - 4 - 2020 | 18:39
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU ĐÔNG BẮC Á Cục diện quân sự khu vực Đông Bắc Á đang tái sắp xếp lần hai

Cục diện quân sự khu vực Đông Bắc Á đang tái sắp xếp lần hai

Email In PDF.

Bài viết đăng trên Thời báo Hoàn cầu ngày 24/1 của tác giả Hàn Húc Đông, Giáo sư Học viện Quốc phòng Trung Quốc phân tích những diễn biến về cấu trúc an ninh gần đây trong khu vực. Và theo tác giả, điều này đang manh nha hình thành nên một cục diện mới về quân sự tại khu vực. 

 



Sau khi xuất hiện một số sự kiện như phóng thử tên lửa đạn đạo và cái gọi là thử vũ khí hạt nhân của Bắc Triều Tiên, Bắc Triều Tiên đã trở thành một trong những nhân tố nổi bật tác động đến quyết định nâng cao sức mạnh quân sự của Hàn Quốc và Nhật Bản. Đặc biệt sau sự kiện tàu Cheonan của Hàn Quốc bị đánh chìm và hai miền Triều Tiên pháo kích lẫn nhau, Hàn Quốc và Nhật Bản càng có các động thái tăng cường sức mạnh quân sự hơn nữa. Tương quan sức mạnh quân sự trong khu vực Đông Bắc Á đang có những thay đổi. Trong khi đó, quan hệ Trung-Mỹ thời gian gần đây cũng xuất hiện những thay đổi. Hiện nay, khu vực Đông Bắc Á đang hình thành cục diện quân sự mới.


Thời kỳ Chiến tranh Lạnh, do hai phe Mỹ-Liên Xô thực hiện chính sách đối kháng cân bằng hơn nửa thế kỷ trên bán đảo Triều Tiên, cục diện quân sự khu vực Đông Bắc Á cơ bản trong trạng thái ổn định. Sau Chiến tranh Lạnh, Mỹ-Liên Xô kết thúc đối kháng, cục diện quân sự Đông Bắc Á xuất hiện xu thế điều chỉnh lần thứ nhất. Thời kỳ đầu sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, trọng điểm triển khai sức mạnh quân sự của Nhật Bản là hướng về phía Tây Nam, lấy Trung Quốc là “kẻ thù giả định”, còn trọng điểm triển khai sức mạnh quân sự bên ngoài lãnh thổ của Mỹ là tập trung vào khu vực Trung Đông và Trung Á. Trong khi đó, Hàn Quốc thực hiện chính sách “nhân nhượng” với Bắc Triều Tiên về quân sự, Nga đặt việc đối phó với NATO lên vị trí hàng đầu, Trung Quốc tập trung phát triển kinh tế. Do vậy, cục diện quân sự khu vực Đông Bắc Á không có nhiều thay đổi. 


Hiện nay, cục diện quân sự khu vực Đông Bắc Á đang có sự điều chỉnh lần thứ hai kể từ sau Chiến tranh Lạnh, quan hệ quân sự giữa các bên có lợi ích an ninh đang có những thay đổi. Trong đó, sự thay đổi trong quan hệ quân sự giữa Nhật Bản và Hàn Quốc là nổi bật nhất. Ngày 10/1/2011, Hàn Quốc và Nhật Bản cùng nhất trí tăng cường hợp tác quốc phòng và an ninh, đồng thời quyết định tổ chức luân phiên các cuộc hội đàm cấp bộ trưởng và thứ trưởng quốc phòng thường niên. Ngoài ra, hai bên còn tiến hành thảo luận và ký “Hiệp định hỗ trợ quân nhu và trang thiết bị song phương trong các hoạt động như gìn giữ hòa bình, hỗ trợ nhân đạo và hoạt động cứu trợ thảm họa” và “Hiệp định liên quan đến bảo vệ thông tin”. Nếu Nhật-Hàn ký hai hiệp định trên, đây sẽ là lần đầu tiên giữa hai nước đạt được hiệp định quân sự. Cho dù Nhật Bản và Hàn Quốc vẫn chưa hoàn toàn xây dựng quan hệ đồng minh quân sự và cũng chưa hẳn hợp tác quân sự giữa hai nước được nâng cấp, nhưng rõ ràng trong bối cảnh an ninh căng thẳng trong khu vực, Hàn Quốc và Nhật Bản đã vượt qua những ganh đua về kinh tế và di sản của thời kỳ thực dân đô hộ để thúc đẩy quan hệ giữa quân đội hai nước. Đây cũng được coi là biện pháp mà mỗi nước áp dụng nhằm cân bằng cục diện quân sự tại khu vực Đông Bắc Á.


Bên cạnh đó, quan hệ quân sự Trung-Mỹ cũng đang có sự điều chỉnh. Trong thời gian Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates thăm Trung Quốc, quan hệ quân sự Trung-Mỹ đã đạt được một số bước tiến quan trọng như tăng thêm lòng tin và giảm thiểu bất đồng. Nửa đầu năm 2011, Tổng Tham mưu trưởng PLA Trần Bỉnh Đức sẽ thăm Mỹ, hai bên sẽ tiến hành thảo luận về triển khai hợp tác trên các lĩnh vực an ninh phi truyền thống như chống khủng bố, tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình LHQ, bảo vệ hàng không, cứu trợ nhân đạo… Động thái này cho thấy quan hệ quân sự Mỹ-Trung đã bắt đầu trở lại thời kỳ “nồng ấm”, an ninh khu vực Đông Bắc Á sẽ là vấn đề mà hai nước quan tâm nhất.


Tuy nhiên, quan hệ quân sự giữa Nga và Mỹ, Nhật Bản lại có xu hướng ngược lại. Tháng 12/2010, khi Mỹ và Nhật Bản tổ chức cuộc diễn tập quân sự liên hợp, Nga đã điều 2 máy bay tuần tra IL-38 đến gần khu vực tập trận trên biển Hoàng Hải, khiến cuộc tập trận Mỹ-Nhật phải ngừng tạm thời trong một vài giờ; tháng 11/2010 trước khi Tổng thống Nga Putin thăm Nhật Bản, máy bay quân sự của Nga cũng đã tiến hành một loạt chuyến bay xung quanh các đảo của Nhật Bản. Những động thái trên của quân đội Nga cho thấy quan hệ quân sự giữa Nga và Mỹ, Nhật đang trong trạng thái “tế nhị”.


Đối với Bắc Triều Tiên, do xảy ra sự kiện tàu Cheonan và vụ pháo kích lẫn nhau giữa hai miền, quan hệ quân sự giữa Bắc Triều Tiên và Hàn Quốc, Nhật Bản xuất hiện tình hình căng thẳng. Sách trắng Quốc phòng 2010 của Hàn Quốc đã coi Bắc Triều Tiên là kẻ thù - hiện tượng chưa từng có trong nhiều năm qua. Trong khi đó, Nhật Bản cũng coi Bắc Triều Tiên là mục tiêu cần tấn công quân sự.


Điểm đáng quan tâm là các nước trong khu vực Đông Bắc Á đều đang đẩy nhanh các hoạt động tăng cường sức mạnh quân sự. Hiện nay, Mỹ cũng đang tăng cường sức mạnh cho các lực lượng đồn trú tại khu vực Đông Bắc Á. Theo các phương tiện truyền thông của Anh, Mỹ có kế hoạch đầu tư 12,6 tỷ USD nhằm xây dựng và mở rộng căn cứ quân sự trên đảo Guam, đây là khoản đầu tư lớn nhất để xây dựng căn cứ quân sự tại khu vực Tây Thái Bình Dương của Mỹ kể từ Chiến tranh Thế giới thứ II đến nay. Theo phân tích, mục đích của Mỹ hiện nay là biến đảo Guam thành căn cứ quân sự lớn nhất khu vực Tây Thái Bình Dương. Trong khi đó, “Kế hoạch Quốc phòng Trung hạn” mới được Chính phủ Nhật Bản thông qua ngày 17/12/2010 cho thấy trong vòng 5 năm tới Nhật Bản sẽ đầu tư 276 tỷ USD nhằm xây dựng Lực lượng Phòng vệ của nước này, trong đó sẽ chú trọng cải cách biên chế quân đội và phát triển các loại kỹ thuật tiên tiến và vũ khí có độ chính xác cao. Động thái này cho thấy sức mạnh quân sự của Nhật Bản sẽ được nâng cao đáng kể trong thời gian tới. Hàn Quốc cũng đầu tư đáng kể cho sức mạnh quân sự. Ngoài việc tổ chức các cuộc tập trận quân sự quy mô lớn với Mỹ, quân đội Hàn Quốc còn tăng cường tổ chức các cuộc diễn tập quân sự giả định quy mô lớn. Về phần mình, Nga cũng có kế hoạch tổ chức cuộc diễn tập quân sự quy mô lớn nhất trong lịch sử tại khu vực Viễn Đông vào năm 2011, tăng cường sự hiện diện sức mạnh quân sự của Nga tại khu vực Viễn Đông. Gần đây, Trung Quốc cũng không ngừng phô trương các loại vũ khí mới. Đây là một tiêu chí nhằm nâng cao sức mạnh quân sự của Trung Quốc.


Xem xét sự thay đổi trong quan hệ quân sự giữa các bên có lợi ích an ninh trong khu vực Đông Bắc Á và sự thay đổi sức mạnh của các bên, không khó để phát hiện rằng cục diện quân sự Đông Bắc Á đang có sự thay đổi từng bước.

Theo Thời báo Hoàn cầu

Văn Cường (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Quan hệ Nhật - Hàn liệu có thể cải thiện?

Quan hệ Nhật - Hàn liệu có thể cải thiện?

Ngày 28/8, tranh chấp Nhật-Hàn lại tiếp tục rơi vào bế tắc khi Nhật Bản chính thức loại Hàn Quốc ra khỏi “Danh sách trắng” về thương mại. Kể từ đầu tháng 7 đến nay, sau những đòn tấn công “ăn miếng trả miếng” quyết liệt, mâu thuẫn Nhật-Hàn đã leo thang, căng thẳng và phức tạp hơn. Cuộc khủng hoảng này sẽ ngày càng quyết liệt, hay vẫn còn cơ hội để vãn hồi?

Đọc tiếp...

Thế giới cần theo dõi cuộc chiến thương mại Nhật-Hàn

Thế giới cần theo dõi cuộc chiến thương mại Nhật-Hàn

Nhật Bản và Hàn Quốc là hai quốc gia chủ chốt ở châu Á – Thái Bình Dương đồng thời cũng là là quốc gia đồng minh chính trong chiến lược của Mỹ ở khu vực. Nhưng thù hằn quá khứ dai dẳng của Hàn Quốc với Nhật Bản vẫn luôn sôi sục từ lâu. Giờ đây, động thái áp đặt hạn chế thương mại của Nhật Bản đối với Hàn Quốc càng khoét sâu thêm rạn nứt này.

Đọc tiếp...

Chính sách đối ngoại của Hàn Quốc dưới thời Tổng thống Moon Jea-in

Chính sách đối ngoại của Hàn Quốc dưới thời Tổng thống Moon Jea-in

Từ các tuyên bố và thể hiện chính sách thời gian qua của Tổng thống Moon có thể dự báo là trong thời gian tới, Hàn Quốc sẽ thực thi chính sách đối ngoại khác biệt so với thời kỳ Tổng thống Pak Geun-hye; đặc trưng bởi quyết tâm theo đuổi quan hệ độc lập hơn so với Mỹ, củng cố quan hệ với Nhật, duy trì ổn định trong quan hệ với Trung Quốc, tăng cường quan hệ với Đông Nam Á và ASEAN.

Đọc tiếp...

Liệu Nhật Bản và Hàn Quốc có thể đối xử một cách hòa bình với Triều Tiên?

Liệu Nhật Bản và Hàn Quốc có thể đối xử một cách hòa bình với Triều Tiên?

Tốc độ tiến triển nhanh chóng của ngoại giao Triều Tiên khiến cho việc Nhật Bản và Hàn Quốc phối hợp chặt chẽ hơn về những thay đổi tiềm tàng đối với an ninh Đông Bắc Á trở nên quan trọng. Nhưng trước tiên họ phải vượt qua một số nỗi oán giận thâm căn cố đế.

Đọc tiếp...

Những lựa chọn phòng thủ ngày càng cứng rắn của Nhật Bản

Những lựa chọn phòng thủ ngày càng cứng rắn của Nhật Bản

Thích ứng và lên kế hoạch cho các tình huống bất ngờ từ Trung Quốc và Triều Tiên sẽ chiếm phần lớn trong chính sách quốc phòng và những vấn đề về việc mua sắm của Nhật Bản. 

Đọc tiếp...

Yếu tố Trung Quốc trong chuyến thăm châu Âu của Thủ tướng Nhật Bản

Yếu tố Trung Quốc trong chuyến thăm châu Âu của Thủ tướng Nhật Bản

Chuyến thăm tới các nước khu vực Baltic và Balkan nằm trong chiến lược sử dụng quyền lực "mềm" và sức mạnh tài chính nhằm khẳng định vị thế lãnh đạo toàn cầu về kinh tế và chính trị mà Tokyo đã và đang triển khai nhiều thập kỷ qua.

Đọc tiếp...

“Nhật Bản trước tiên” và “Nhật Bản toàn cầu”

“Nhật Bản trước tiên” và “Nhật Bản toàn cầu”

Sự cạnh tranh chính sách giữa phe “Nhật Bản trước tiên” và “Nhật Bản toàn cầu” phản ánh tình trạng các cuộc tranh luận về chính sách đối ngoại và an ninh tại Nhật Bản và tình trạng này sẽ vẫn kéo dài trong tương lai gần.

Đọc tiếp...

Tại sao Trung Quốc sẽ không cứu Triều Tiên

Tại sao Trung Quốc sẽ không cứu Triều Tiên

Kiểu tư duy giả định Trung Quốc và Triều Tiên là đồng minh; Bắc Kinh lo ngại bất ổn trên bán đảo và kéo theo là mối nguy về dòng người tị nạn; Trung Quốc cần Triều Tiên làm vùng đệm ngăn cách với Hàn Quốc – một đồng minh của Mỹ. Những giả định này đã đúng trong 20 năm qua, nhưng đã có những thay đổi quan trọng trong quan điểm của Bắc Kinh sau quãng thời gian này.

Đọc tiếp...

Mỹ, Nhật Bản và Nga có dự tính gì ở Triều Tiên?

Mỹ, Nhật Bản và Nga có dự tính gì ở Triều Tiên?

Dù khủng hoảng hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên có được giải quyết hay không, thì trong trung và dài hạn, Mỹ, Nhật và Nga đều được hưởng lợi. Nước gặp nhiều vấn đề cần giải quyết chính là Trung Quốc. Do đó, nếu vị thế quốc gia hạt nhân của Bắc Triều Tiên được thừa nhận, đây chính là cuộc khủng hoảng quốc tế lớn nhất mà Trung Quốc chắc chắn sẽ phải đối mặt.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung Quốc-Triều Tiên: Những bài học lịch sử

Quan hệ Trung Quốc-Triều Tiên: Những bài học lịch sử

Một bản đánh giá quan điểm của Triều Tiên về quan hệ Trung Quốc-Triều Tiên cho thấy một ‎ý thức sâu xa về sự hoài nghi đã có từ những thập kỷ trước và một nỗ lực dài hạn để kháng cự lại ảnh hưởng của Trung Quốc. Quá dựa vào Trung Quốc để giải quyết vấn đề hạt nhân Bắc Triều Tiên sẽ là một công thức cho sự thất bại liên tục.

Đọc tiếp...

Nhật Bản với chương trị nghị sự an ninh mới

Nhật Bản với chương trị nghị sự an ninh mới

Nhật Bản muốn thiết lập một mức độ răn đe lớn hơn để đối phó với “mối đe dọa Trung Quốc” và đây cũng chính là nguyên nhân được Thủ tướng Abe sử dụng để biện minh cho sự “giải phóng” chính sách an ninh và tăng cường các mối quan hệ của Nhật Bản ở khu vực.

Đọc tiếp...

Phản ứng của Trung Quốc đối với việc triển khai THAAD: Thế lưỡng nan của Hàn Quốc

Phản ứng của Trung Quốc đối với việc triển khai THAAD: Thế lưỡng nan của Hàn Quốc

Việc triển khai này cho thấy vấn đề nan giải mà Hàn Quốc gặp phải trong bối cảnh cạnh tranh khu vực Mỹ-Trung: Đảm bảo an ninh cho lãnh thổ và người dân của nước này thông qua liên minh với Mỹ đồng thời duy trì quan hệ tốt với đối tác thương mại hàng đầu và là chủ thể chính trong hồ sơ Triều Tiên, Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Các lực lượng định hình những lựa chọn quân sự ở Triều Tiên

Các lực lượng định hình những lựa chọn quân sự ở Triều Tiên

Thật quá dễ dàng để nói về những lựa chọn quân sự một cách chung chung. Tuy nhiên, chi tiết mới là nơi tiềm ẩn rắc rối. Điều này đặc biệt đúng trong trường hợp Triều Tiên

Đọc tiếp...

Liệu Mỹ có tấn công Triều Tiên?

Liệu Mỹ có tấn công Triều Tiên?

Bề ngoài, thái độ cứng rắn của Mỹ và hành động phối hợp của Mỹ với Hàn Quốc khiến người ta có cảm giác Mỹ và Hàn Quốc dường như có ý đồ đánh lớn từ đó giải quyết dứt điểm vấn đề hạt nhân Triều Tiên. Tuy nhiên, liệu Mỹ có thể thực sự tấn công quân sự đối với Triều Tiên và Hàn Quốc đã sẵn sàng chưa?

Đọc tiếp...

Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Các nước bạn bè và đồng minh của Mỹ nên cùng thúc đẩy nhận thức về tầm quan trọng của hợp tác khu vực. Hợp tác đa tầng nấc giúp quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á, đồng thời bảo vệ hòa bình và sự thịnh vượng của khu vực này trong tương lai.

Đọc tiếp...

Nhật Bản có trở thành nước xuất khẩu vũ khí lớn của thế giới?

Nhật Bản có trở thành nước xuất khẩu vũ khí lớn của thế giới?

Việc thất bại của Nhật Bản trong cạnh tranh giành hợp đồng tàu ngầm thế hệ mới cho Úc và sự trì trệ trong các cuộc đàm phán với Ấn Đ cho thấy Tokyo thực sự thiếu kinh nghiệm cũng như thiếu các chiến lược tiếp thị, kỹ năng đàm phán và giá cả hấp dẫn. Nhật Bản vẫn còn một chặng đường dài đ đi.

Đọc tiếp...

Vai trò của Nhật Bản trong an ninh khu vực Đông Á

Vai trò của Nhật Bản trong an ninh khu vực Đông Á

Đông Á - khu vực đóng vai trò động lực tăng trưởng kinh tế toàn cầu nhưng đồng thời cũng là nơi chứa đựng những bất ổn cho xung đột. Với vai trò là nền kinh tế lớn, là đồng minh quan trọng nhất của Mỹ ở khu vực, Nhật Bản sẽ đóng vai trò rất lớn trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tại sao các nhà lãnh đạo Trung Quốc được hưởng lợi từ một nhà nước Triều Tiên hạt nhân?

Tại sao các nhà lãnh đạo Trung Quốc được hưởng lợi từ một nhà nước Triều Tiên hạt nhân?

Để hiểu các chính sách về Triều Tiên của Trung Quốc, cần xem xét các mục tiêu chủ yếu của các nhà lãnh đạo Trung Quốc ở Triều Tiên.Trong thời kỳ hậu Mao Trạch Đông, các nhà lãnh đạo Trung Quốc dường như có 6 mục tiêu chủ yếu trên đấu trường Triều Tiên.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung - Hàn trong bối cảnh "trở lại châu Á" của Mỹ

Quan hệ Trung - Hàn trong bối cảnh

Việc bà Park Geun-hye tham dự lễ duyệt binh vừa qua và sự cải thiện quan hệ song phương Hàn-Trung đã đánh dấu bước chuyển quan trọng trong khu vực. Rõ ràng là xu hướng đó diễn ra từ từ nhưng thực sự đang nổi lên ở Đông Á và không thể không kết nối các động thái gần đây.

Đọc tiếp...

Nhật Bản sau hai năm thực hiện Abenomics

Nhật Bản sau hai năm thực hiện Abenomics

Khi Shinzo Abe trở thành Thủ tướng Nhật Bản vào tháng 12/2012, ông đã khơi dậy nhiều kỳ vọng lớn về chính sách kinh tế. Abe hứa hẹn một sự thay đổi triệt để trong chính sách tiền tệ, củng cố tài khóa trong dài hạn và các cải cách cấu trúc để hồi sinh nền kinh tế. Tuy nhiên sau năm sau, chính sách kinh tế Abenomics đã không đem lại kết quả như mong đợi.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6012 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin